Thanh tra thành phố Bắc Ninh vừa công khai Kết luận thanh tra số 124/KL-TTTP.NV1 ngày 9/10/2026 về việc chấp hành pháp luật trong quản lý, sử dụng các cơ sở nhà, đất dôi dư, bỏ trống, không sử dụng quá 12 tháng liên tục tại 19 xã, phường, theo Thông báo số 361/TB-TTTP.NV1.

Ban đầu, đoàn thanh tra xác định 50 cơ sở thuộc diện kiểm tra; qua thực tế phát hiện thêm 9 cơ sở, nâng tổng số lên 59. Danh mục gồm 50 điểm trường học, 3 trụ sở và cơ sở hoạt động sự nghiệp, 4 nhà văn hóa và 2 cơ sở do cơ quan Trung ương trả lại địa phương quản lý.

Theo kết luận, tại thời điểm 30/4/2025 có 58/59 cơ sở bỏ trống, không sử dụng. Trong đó, 54 cơ sở có nhà trên đất chưa được khai thác, gồm 8 cơ sở bỏ trống dưới 5 năm, 35 cơ sở từ 5 đến dưới 10 năm và 11 cơ sở trên 10 năm; 4 cơ sở còn lại không có nhà trên đất.

Cả 59 cơ sở đều thiếu hồ sơ pháp lý về nhà; 4 cơ sở chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Có 46 cơ sở chưa mở sổ theo dõi, hạch toán, kế toán và 7 cơ sở chưa được cập nhật vào phần mềm quản lý tài sản công. Theo cơ quan thanh tra, những thiếu sót này gây khó khăn cho việc sắp xếp, xử lý và khai thác tài sản.

Phát hiện sử dụng sai quy định tại một số cơ sở

Đoàn thanh tra phát hiện tình trạng cho thuê, cho mượn, tự ý cơi nới hoặc sử dụng không đúng mục đích tại 3 cơ sở: Trường tiểu học Phù Lãng - điểm thôn Đồng Sài; Trường mầm non Phù Lãng - điểm thôn Đồng Sài; Trường tiểu học Lim - điểm Duệ Đông. Một số vị trí được sử dụng làm nhà trọ, xưởng sản xuất.

Theo báo cáo tại thời điểm thanh tra, có 2 trường hợp hộ gia đình tự ý cơi nới, sử dụng trái phép tài sản công và một trường hợp Bí thư chi bộ thôn cho cá nhân mượn, sử dụng. Đoàn thanh tra chưa phát hiện nghĩa vụ tài chính phát sinh từ hoạt động cho mượn, sử dụng tài sản công hoặc dấu hiệu vụ lợi. Sau khi đoàn thanh tra làm việc, chính quyền địa phương đã chấm dứt việc sử dụng trái phép tại các cơ sở liên quan.

Kết luận thanh tra xác định trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và cá nhân liên quan trong việc buông lỏng quản lý. Ngoài ra, 2 nhà văn hóa tại thôn Cổ Miếu (xã Phật Tích) và thôn Huề Đông (xã Đại Lai) được xác định có tình trạng sử dụng đất sai mục đích, chưa hoàn tất thủ tục đất đai theo quy định.

Yêu cầu làm rõ trách nhiệm, đẩy nhanh xử lý tài sản dôi dư

Đến ngày 6/10/2026, theo kết luận thanh tra, 44/59 cơ sở đã có hướng đề xuất xử lý có căn cứ pháp lý và khả thi; 14 cơ sở tiếp tục rà soát quy hoạch, nhu cầu sử dụng; một cơ sở đã giải phóng mặt bằng phục vụ Dự án Cảng hàng không Gia Bình.

Thanh tra thành phố yêu cầu các xã, phường có vi phạm, thiếu sót xác định trách nhiệm tập thể, cá nhân và tổ chức kiểm điểm, xử lý theo thẩm quyền. Với 3 cơ sở có tình trạng cho thuê, cho mượn, sử dụng sai quy định, địa phương phải tiếp tục làm rõ có phát sinh khoản thu tiền hay không, xử lý nếu phát hiện vi phạm và báo cáo kết quả trước ngày 30/10/2026.

Cơ quan thanh tra đồng thời yêu cầu đẩy nhanh rà soát, đề xuất phương án sử dụng nhà, đất dôi dư, ưu tiên các mục đích giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao và công cộng. Những cơ sở xuống cấp, hết giá trị sử dụng cần được xem xét thanh lý, phá dỡ; khu đất đủ điều kiện có thể xây dựng phương án đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định.

Kết luận cũng đề xuất Quốc hội xem xét cơ chế đặc thù để địa phương có thể triển khai các dự án phát triển kinh tế - xã hội tại vị trí nhà, đất dôi dư, gắn với việc cập nhật quy hoạch theo thẩm quyền.