TP.HCM đề xuất hạn chế xe tải vào nội đô

Theo dự thảo đang được TP.HCM lấy ý kiến, phạm vi hạn chế được xác định là khu vực bên trong vành đai gồm các tuyến: Đỗ Mười – Lê Đức Anh – Lê Khả Phiêu – Nguyễn Văn Linh – cầu Phú Mỹ – Võ Chí Công – Đồng Văn Cống – Mai Chí Thọ – Võ Nguyên Giáp – Xa lộ Hà Nội. Các phương tiện thuộc diện hạn chế vẫn được phép lưu thông trên chính các tuyến vành đai này.

Đáng chú ý, TP.HCM dự kiến cấm xe tải có khối lượng chuyên chở trên 1 tấn lưu thông vào khu vực nội đô trong khung giờ từ 6h đến 22h mỗi ngày. Đây được xem là thay đổi đáng kể so với quy định hiện hành khi trước đây chủ yếu áp dụng với xe tải trên 2,5 tấn.

Ngoài ra, dự thảo cũng đề xuất hạn chế xe khách trên 29 chỗ và xe giường nằm hoạt động trong cùng khung giờ. Một số tuyến kết nối đặc thù với bến xe liên tỉnh như quốc lộ 13 và Kinh Dương Vương vẫn được cho phép lưu thông nhằm bảo đảm nhu cầu vận tải hành khách.

Đối với nhóm xe tải dưới 1 tấn, xe chuyên dùng, đầu kéo và xe kéo moóc, thành phố dự kiến hạn chế lưu thông trong các khung giờ cao điểm từ 6h-9h và 16h-20h.

Theo cơ quan soạn thảo, mục tiêu của đề xuất là giảm áp lực giao thông tại khu vực trung tâm, đặc biệt trong bối cảnh lượng phương tiện tại TP.HCM tiếp tục tăng nhanh trong nhiều năm qua.

Doanh nghiệp lo đội chi phí

Tuy nhiên, ngay sau khi dự thảo được công bố, nhiều doanh nghiệp vận tải và logistics đã bày tỏ lo ngại về nguy cơ phát sinh thêm chi phí và làm xáo trộn chuỗi cung ứng hàng hóa. Bởi phần lớn hoạt động giao nhận hiện nay đều diễn ra vào ban ngày để phù hợp thời gian làm việc của nhà máy, siêu thị, kho bãi và hệ thống phân phối.

Do vậy, nếu xe tải chỉ được phép hoạt động vào ban đêm, doanh nghiệp sẽ phải thay đổi toàn bộ quy trình vận hành.

Ông Trần Văn Trung, đại diện một doanh nghiệp logistics tại phường Thủ Đức cho biết, việc chuyển hoạt động sang ban đêm không chỉ làm tăng chi phí nhân công, bốc xếp, lưu kho mà còn kéo theo nhiều áp lực về an toàn lao động và nguy cơ phát sinh khiếu nại tiếng ồn tại khu dân cư.

Đại diện một số doanh nghiệp cung ứng thực phẩm và hàng tiêu dùng cũng cho rằng, nếu cấm xe tải trên 1 tấn hoạt động ban ngày, họ buộc phải chia nhỏ hàng hóa và tăng số lượng xe tải nhẹ để trung chuyển vào nội đô. Điều này có thể khiến lượng phương tiện lưu thông tăng lên thay vì giảm xuống như mục tiêu ban đầu.

Theo Hiệp hội Vận tải hàng hóa TPHCM, mục tiêu giảm ùn tắc giao thông là cần thiết, song thành phố cần có lộ trình phù hợp và đánh giá đầy đủ tác động trước khi áp dụng quy định hạn chế xe tải, xe khách cỡ lớn hoạt động ban ngày. Giao thông đô thị là vấn đề tổng hợp, không thể chỉ giải quyết bằng biện pháp hạn chế phương tiện.

Không chỉ lĩnh vực logistics, các doanh nghiệp vận tải hành khách cũng lo ngại việc hạn chế xe khách lớn vào nội đô ban ngày sẽ làm xáo trộn hoạt động khai thác.

Đại diện một hãng xe tuyến cố định khu vực miền Tây cho biết, phần lớn hành khách hiện có nhu cầu di chuyển vào buổi sáng và ban ngày. Nếu bị giới hạn giờ hoạt động, doanh nghiệp sẽ phải điều chỉnh toàn bộ lịch trình, ảnh hưởng đến kế hoạch khai thác và trải nghiệm của hành khách.

Trong khi đó, nhiều ý kiến cho rằng nếu xe khách liên tỉnh bị hạn chế vào trung tâm, áp lực trung chuyển bằng phương tiện cá nhân hoặc xe nhỏ có thể tiếp tục gia tăng.

Cần lộ trình và giải pháp đồng bộ

Theo các chuyên gia giao thông và hiệp hội vận tải, việc giảm ùn tắc giao thông tại TP.HCM là cần thiết, song cần có lộ trình phù hợp và đánh giá kỹ tác động trước khi áp dụng trên diện rộng.

TS Phạm Ngọc Công (Trường Đại học Bách khoa TPHCM) cho rằng “Muốn hạn chế xe lớn vào nội đô thì phải phát triển mạnh vận tải công cộng và hệ thống logistics trung chuyển. Nếu chưa có giải pháp thay thế mà siết ngay thì doanh nghiệp sẽ rất khó thích nghi”.

KTS Ngô Viết Nam Sơn cũng cho rằng, giảm ùn tắc cần được thực hiện đồng bộ bằng nhiều giải pháp, như phát triển giao thông công cộng, điều tiết giao thông thông minh, tổ chức lại luồng tuyến và tăng kết nối hạ tầng vùng. Theo ông, việc cấm phương tiện chỉ là giải pháp tình thế. Ở chiều ngược lại, một số người dân đồng tình với đề xuất hạn chế xe tải và xe khách cỡ lớn vào ban ngày nhằm giảm áp lực giao thông khu vực trung tâm.

Đại diện Sở Xây dựng TP.HCM cho biết, dự thảo hiện vẫn đang trong quá trình lấy ý kiến và chưa phải là phương án cuối cùng. Thành phố sẽ tiếp thu ý kiến góp ý để hoàn thiện quy định theo hướng hài hòa giữa mục tiêu giảm ùn tắc giao thông và nhu cầu vận tải, sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.