Sự kiện nằm trong chuỗi các hoạt động Tuần Văn hóa Đại Đoàn kết dân tộc hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, là dịp để khẳng định sức sống trường tồn của các giá trị di sản, khơi dậy tinh thần đại đoàn kết toàn dân tộc và phát huy sức mạnh nội sinh của văn hóa trong hành trình phát triển mới của quê hương với thông điệp: "Văn hóa soi đường - Đồng Tháp vươn xa", đồng lòng xây dựng quê hương Đồng Tháp giàu đẹp.
| Ông Huỳnh Minh Tuấn - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp phát biểu khai mạc Lễ hội (Ảnh: Báo Đồng Tháp) |
Phát biểu khai mạc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp Huỳnh Minh Tuấn nhấn mạnh, Đồng Tháp là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa, được hình thành và bồi đắp qua nhiều thế hệ khai phá, dựng xây và bảo vệ quê hương. Trong dòng chảy lịch sử ấy, vùng đất Cái Bè, bên dòng sông Tiền, đã sớm hình thành những cộng đồng cư dân trù phú, gắn với hoạt động sản xuất nông nghiệp, giao thương đường thủy và đời sống văn hóa miệt vườn Nam Bộ.
Làng cổ Đông Hòa Hiệp là một minh chứng tiêu biểu cho quá trình hình thành và phát triển đó, qua hàng trăm năm, nơi đây vẫn lưu giữ những ngôi nhà cổ có giá trị kiến trúc, những khu vườn cây ăn trái, những phong tục, nếp sống và truyền thống gia đình đặc trưng của vùng đất Nam Bộ. Giá trị của làng cổ Đông Hòa Hiệp không chỉ nằm ở những ngôi nhà hàng trăm năm tuổi, mà còn ở ký ức lịch sử, bản sắc văn hóa, tình làng nghĩa xóm và sự tiếp nối giữa các thế hệ. Đó là những giá trị quý báu cần được gìn giữ, phát huy và trao truyền cho mai sau.
| Đại biểu thực hiện nghi thức phát động Tuần Văn hóa Đại Đoàn kết các Dân tộc Việt Nam tại Lễ hội |
Trong định hướng phát triển mới, tỉnh xác định sông Tiền là trục kinh tế chiến lược, hướng tới xây dựng trục kiến trúc cảnh quan - kinh tế sông Tiền, kết nối các không gian đô thị, văn hóa, sinh thái, du lịch và dịch vụ từ biên giới đến Biển Đông. Trong tổng thể đó, làng cổ Đông Hòa Hiệp có vị trí và giá trị riêng, là một điểm nhấn văn hóa, kiến trúc và du lịch đặc sắc. Tỉnh mong muốn từng bước hình thành hệ sinh thái du lịch gắn với nhà cổ, làng nghề, vườn cây ăn trái, ẩm thực, cảnh quan sông nước và đời sống cộng đồng; kết nối với các điểm đến dọc sông Tiền, tạo thêm việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân.
Quan điểm xuyên suốt của tỉnh là bảo tồn để phát triển và phát triển để có thêm nguồn lực bảo tồn. Việc khai thác di sản phải giữ được kiến trúc nguyên gốc, cảnh quan, môi trường và nếp sống đặc trưng; đồng thời bảo đảm người dân là chủ thể tham gia, gìn giữ và được hưởng lợi chính đáng từ giá trị di sản.
"Tôi đề nghị các cấp, các ngành, địa phương tập trung vào ba nhiệm vụ trọng tâm: Bảo tồn và phát huy giá trị di sản một cách thực chất. Phát triển du lịch văn hóa gắn với sinh kế của người dân. Phát huy sức mạnh đại đoàn kết và trách nhiệm của toàn xã hội. Hướng đến mỗi người dân hãy là một chủ thể gìn giữ văn hóa, một đại sứ giới thiệu hình ảnh quê hương. Các cấp chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng cùng chung tay bảo vệ di sản, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, thân thiện và nghĩa tình. Sự đồng lòng của nhân dân và sự chung sức của cộng đồng doanh nghiệp, làng cổ Đông Hòa Hiệp sẽ tiếp tục được gìn giữ, phát huy giá trị, từng bước trở thành điểm đến văn hóa - du lịch đặc sắc, đóng góp thiết thực vào phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh", Phó Chủ tịch Huỳnh Minh Tuấn kỳ vọng.
Làng cổ Đông Hòa Hiệp (xã Cái Bè) từ lâu được ví như một bảo tàng sống về kiến trúc, lịch sử và nếp sống của đồng bào Nam bộ. Nơi đây lưu giữ hàng chục ngôi nhà cổ trăm năm tuổi với những mái ngói rêu phong, mang đậm hơi thở thời gian và hồn quê sâu lắng.
Điểm nhấn ý nghĩa trong chương trình là nghi thức trao đèn cho đại diện các nhà cổ trên địa bàn tỉnh, gắn liền với nhánh sáng kiến "Nhà cổ lên đèn, thắp sáng tương lai". Hoạt động này nhằm tôn vinh 42 ngôi nhà cổ đã và đang được xếp hạng, qua đó gửi gắm thông điệp thắp lên niềm tự hào, ý thức gìn giữ và khát vọng trao truyền di sản kiến trúc quý báu cho các thế hệ mai sau.