Nhiều người lao động gần đến tuổi nghỉ hưu băn khoăn liệu có thể nghỉ việc trước thời điểm hưởng lương hưu để nhận trợ cấp thất nghiệp, sau đó mới làm thủ tục hưu trí hay không. Câu hỏi này càng được quan tâm khi Luật Việc làm năm 2025 có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, thay đổi cách xác định điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp so với quy định trước đây.

Trường hợp của bà Nguyễn Thị Kim Hoàng, sinh sống tại TP.HCM là một ví dụ. Bà Hoàng sẽ đủ điều kiện nghỉ hưu từ tháng 9/2026. Dự kiến đến tháng 8/2026, bà muốn xin nghỉ việc để làm thủ tục nhận trợ cấp thất nghiệp. Do có thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ dài, bà mong muốn được hưởng trọn 12 tháng trợ cấp thất nghiệp, sau đó mới nộp hồ sơ hưởng lương hưu hằng tháng.

Bà Hoàng đặt câu hỏi: nếu nghỉ việc trong tháng 8/2026 thì có được đăng ký hưởng bảo hiểm thất nghiệp hay không; trường hợp được giải quyết, bà có thể nhận hết thời gian trợ cấp thất nghiệp rồi mới làm thủ tục hưởng lương hưu hay không?

Theo Bảo hiểm xã hội TP.HCM, quy định về điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp theo Luật Việc làm năm 2025 đã thay đổi so với Luật Việc làm năm 2013. 

Theo Điều 49 Luật Việc làm năm 2013, một trong những điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp là người lao động chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc, trừ một số trường hợp. Các trường hợp bị loại trừ gồm người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc trái pháp luật; hoặc đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng.

Với cách quy định này, trước đây có thể hiểu rằng nếu người lao động nghỉ việc, đã đủ điều kiện hưởng hưu trí nhưng chưa làm thủ tục nhận lương hưu thì vẫn có thể được xem xét hưởng trợ cấp thất nghiệp. Khi người lao động đã làm thủ tục hưởng lương hưu hằng tháng, họ không còn thuộc diện nhận trợ cấp thất nghiệp.

Tuy nhiên, từ ngày 1/1/2026, Luật Việc làm năm 2025 áp dụng cách xác định chặt chẽ hơn. Điều 38 của luật này quy định người lao động được hưởng trợ cấp thất nghiệp khi chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc hoặc chấm dứt làm việc theo quy định, nhưng không thuộc trường hợp đơn phương chấm dứt hợp đồng trái pháp luật hoặc nghỉ việc khi đủ điều kiện hưởng lương hưu.

Theo quy định mới, chỉ cần tại thời điểm nghỉ việc người lao động đã đủ điều kiện về tuổi nghỉ hưu và thời gian đóng bảo hiểm xã hội để hưởng chế độ hưu trí thì không thuộc diện hưởng trợ cấp thất nghiệp, bất kể đã nộp hồ sơ hưởng lương hưu hay chưa.

Đối với trường hợp bà Nguyễn Thị Kim Hoàng, nếu bà nghỉ việc trong tháng 8/2026, thời điểm đó bà chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu theo dự kiến nên có thể đăng ký hưởng trợ cấp thất nghiệp trong tháng 8/2026, nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện khác về thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp, thời hạn nộp hồ sơ và chưa có việc làm theo quy định.

Tuy nhiên, sang tháng 9/2026, khi bà Hoàng đủ điều kiện hưởng lương hưu, bà không tiếp tục thuộc diện hưởng trợ cấp thất nghiệp nữa. Tại thời điểm này, bà phải làm thủ tục hưởng chế độ hưu trí để nhận lương hưu hằng tháng theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội.

Bảo hiểm xã hội TP.HCM lưu ý, từ tháng 9/2026 trở đi, nếu người lao động hưởng trùng chế độ trợ cấp thất nghiệp và lương hưu thì phần trợ cấp thất nghiệp hưởng trùng phải hoàn trả. 

Nói cách khác, người lao động không thể chọn cách nhận hết 12 tháng trợ cấp thất nghiệp rồi mới làm thủ tục hưởng lương hưu nếu trong thời gian đó đã đủ điều kiện hưởng hưu trí.

Vì vậy, người lao động chuẩn bị nghỉ hưu cần tính kỹ thời điểm chấm dứt hợp đồng, thời điểm đủ điều kiện hưởng hưu trí và thời hạn nộp hồ sơ trợ cấp thất nghiệp. Trường hợp nghỉ việc trước thời điểm đủ điều kiện hưởng lương hưu, người lao động có thể được xem xét trợ cấp thất nghiệp cho thời gian chưa đủ điều kiện hưởng hưu trí. Khi đã đến thời điểm đủ điều kiện nghỉ hưu, chế độ hưu trí sẽ được ưu tiên áp dụng.