UBND TP. Hà Nội ban hành Kế hoạch số 403/KH-UBND ngày 19/10/2026 triển khai Đề án “Thí điểm mô hình tiêu dùng số và bảo trợ thương mại điện tử TP. Hà Nội” giai đoạn 2026-2028.
Kế hoạch nhằm hình thành mô hình quản trị tiêu dùng số cấp Thành phố, thúc đẩy thương mại điện tử, kinh tế số ngành công thương và tăng cường niềm tin của người tiêu dùng. Đồng thời, hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh, chủ thể OCOP, làng nghề và cơ sở sản xuất, kinh doanh tham gia môi trường số an toàn, minh bạch.
| Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2028 có ít nhất 1.000 sản phẩm được công khai trên gian hàng số, chuyên mục liên kết trong mô hình thí điểm tiêu dùng số và bảo trợ thương mại điện tử. Hình minh họa. |
Giai đoạn đầu, Thành phố ưu tiên các địa bàn có điều kiện hạ tầng, mật độ thương mại, chợ, điểm bán, cụm hộ kinh doanh, tuyến phố thương mại, sản phẩm OCOP, làng nghề, sản phẩm chủ lực; các địa bàn đã có nền tảng về thanh toán số, chợ số, tuyến phố số hoặc chuyển đổi số cộng đồng.
Đến năm 2028, Hà Nội đặt mục tiêu lựa chọn tối thiểu 10 điểm, chợ, cụm hộ kinh doanh thí điểm; có tối thiểu 500 chủ thể tham gia, kết nối mô hình và ít nhất 1.000 sản phẩm được công khai trên gian hàng số, chuyên mục liên kết. Tối thiểu 80% sản phẩm tham gia có truy xuất điện tử hoặc mã định danh phù hợp; 100% chủ thể tham gia được hướng dẫn công khai thông tin bắt buộc.
Về tiếp nhận phản ánh, kiến nghị, Thành phố đặt chỉ tiêu tối thiểu 90% phản ánh, kiến nghị thuộc phạm vi tiếp nhận được phân loại, chuyển xử lý đúng hạn; phấn đấu 100% hồ sơ được tiếp nhận, phân loại, chuyển và thông báo đúng hạn. Tối thiểu 70% vụ việc được phản hồi trong thời hạn công bố; các vụ việc phức tạp thực hiện theo thời hạn của cơ quan chuyên ngành.
Cùng với đó, Thành phố tổ chức tối thiểu 20 lớp, chương trình đào tạo, tập huấn, hướng dẫn; đưa vào hoạt động một bảng điều hành số (dashboard), có báo cáo quý, báo cáo chuyên đề và báo cáo tổng kết. Mức hài lòng của chủ thể tham gia sau hỗ trợ, tập huấn đạt tối thiểu 80%.
Lộ trình triển khai gồm bốn giai đoạn. Từ quý IV/2026 đến quý I/2027, Thành phố tập trung chuẩn bị, thiết kế và lựa chọn điểm thí điểm; hoàn thiện bộ tiêu chí, quy chế phối hợp, quy trình phản ánh, mẫu dữ liệu và yêu cầu kỹ thuật đối với chuyên trang, mô-đun, dashboard.
Trong quý I và quý II/2027, mô hình vận hành thí điểm đợt một tại tối thiểu 5 điểm, chợ, cụm hộ kinh doanh, với ít nhất 250 chủ thể và 500 sản phẩm. Kết quả được theo dõi, đánh giá qua các báo cáo 30 ngày, 90 ngày và 6 tháng.
Quý III và quý IV/2027 là giai đoạn mở rộng có kiểm soát, trên cơ sở đánh giá đợt thí điểm đầu tiên, điều chỉnh tiêu chí, quy trình, biểu mẫu và dashboard. Năm 2028, Thành phố đánh giá tác động, chuẩn hóa mô hình, tổng kết và đề xuất phương án duy trì, mở rộng hoặc tích hợp vào các chương trình phát triển thương mại điện tử, kinh tế số và chuyển đổi số giai đoạn tiếp theo.
Kế hoạch xác định nguyên tắc thí điểm quy mô phù hợp, làm thật, đo được, điều chỉnh nhanh; chỉ mở rộng khi có đánh giá và đạt điều kiện tối thiểu. Thành phố yêu cầu không nhân rộng khi chưa có dữ liệu kiểm chứng, chưa kiểm soát rủi ro hoặc chưa bảo đảm nguồn lực.
Hà Nội sẽ xây dựng yêu cầu kỹ thuật đối với chuyên trang, mô-đun “Gian hàng số Thủ đô” hoặc lớp liên kết với nền tảng hiện có để công khai thông tin, nhận diện tham gia mô hình, đường dẫn kênh bán hợp lệ, truy xuất, chính sách khiếu nại và kênh phản ánh. Nội dung này không tạo nền tảng thương mại điện tử mới của Nhà nước, đồng thời kế thừa, lồng ghép với Chương trình “Gian hàng số - nâng tầm thương nhân Thủ đô” và các chương trình liên quan.
Đáng chú ý, “bảo trợ thương mại điện tử” được xác định là cơ chế Thành phố hướng dẫn, chuẩn hóa, công khai tiêu chí, hỗ trợ kết nối, giám sát, cảnh báo và phối hợp bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Cơ chế này không phải chứng nhận chất lượng, không phải bảo lãnh giao dịch và không thay thế trách nhiệm pháp lý của tổ chức, cá nhân kinh doanh, nền tảng thương mại điện tử, logistics, thanh toán hoặc người tiêu dùng.
Tại các chợ, điểm bán thí điểm, các nhiệm vụ triển khai gồm rà soát quầy, hộ kinh doanh; mã QR thanh toán, QR phản ánh; công khai thông tin quầy hàng; bố trí điểm hỗ trợ tiêu dùng số và theo dõi phản ánh. Các chuyên mục, gian hàng số liên kết công khai danh sách chủ thể, sản phẩm đủ điều kiện, đường dẫn kênh bán hợp lệ, thông tin truy xuất, chính sách đổi trả, bảo hành và khiếu nại.
Thành phố cũng nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo có kiểm soát để hỗ trợ phân loại phản ánh, nhận diện từ khóa rủi ro, gom nhóm vụ việc lặp lại và gợi ý đầu mối xử lý. AI chỉ hỗ trợ nghiệp vụ, không tự động kết luận vi phạm hoặc thay thế quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
Hoạt động đào tạo tập trung vào vận hành gian hàng số, chụp và đăng sản phẩm, thanh toán số, livestream đúng quy định, truy xuất nguồn gốc, logistics, đổi trả và xử lý phản ánh. Thông điệp truyền thông hướng đến người bán rõ danh tính, sản phẩm rõ nguồn gốc, giao dịch có chứng từ, phản ánh có đầu mối.
Sở Công Thương là cơ quan chủ trì triển khai kế hoạch, điều phối các đơn vị liên quan, quản lý danh mục chủ thể, sản phẩm, gian hàng, kênh bán và điểm thí điểm; điều phối tiếp nhận, phân loại, chuyển xử lý phản ánh; xây dựng dashboard, tổ chức đào tạo, truyền thông và đánh giá kết quả.
UBND các xã, phường phối hợp khảo sát, tuyên truyền, đề xuất điểm thí điểm, hỗ trợ tiếp nhận ban đầu và chuyển phản ánh theo quy trình. Chỉ tiêu cấp Thành phố không mặc nhiên trở thành chỉ tiêu bắt buộc đối với từng xã, phường; việc giao nhiệm vụ căn cứ điều kiện thực tế và tính tự nguyện của chủ thể tham gia.
Kinh phí thực hiện gồm ngân sách nhà nước theo phân cấp, nguồn lồng ghép từ các chương trình, kế hoạch, dự án liên quan, nguồn xã hội hóa và các nguồn hợp pháp khác. Các nội dung tại xã, phường được triển khai theo hướng lồng ghép, kiêm nhiệm, tận dụng cơ sở vật chất hiện có, không phát sinh tổ chức bộ máy, biên chế hoặc thủ tục hành chính mới.