Khoa học và Công nghệ
Hà Nội phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với công nghệ chiến lược
Hạnh Phúc - 28/09/2026 22:51
Giai đoạn 2026-2030, Hà Nội đặt mục tiêu hình thành 10 trung tâm đổi mới sáng tạo, phát triển từ 3 đến 5 doanh nghiệp công nghệ quy mô khu vực và thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trương Việt Dũng vừa ký Kế hoạch số 370/KH-UBND ngày 28/9/2026 về tổng thể về Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo 5 năm giai đoạn 2026 - 2030 trên địa bàn TP. Hà Nội.

Theo Kế hoạch, TP. Hà Nội phấn đấu trở thành trung tâm Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu cả nước, tiến tới nhóm dẫn đầu khu vực Đông Nam Á trên nền tảng thể chế vượt trội, hạ tầng đồng bộ và nhân lực chất lượng cao. Phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo mở, hội nhập; hình thành chuỗi năng lực “nghiên cứu - làm chủ - chuyển giao - thương mại hóa” công nghệ chiến lược và đội ngũ doanh nghiệp công nghệ vươn tầm toàn cầu, góp phần kiến tạo năng lực tự chủ công nghệ quốc gia và dẫn dắt Vùng Thủ đô.

 Hà Nội ưu tiên nguồn lực cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Hình minh họa.

Một trong những nhóm mục tiêu quan trọng là đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng kinh tế đạt trên 57%; tỷ trọng xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao trên tổng giá trị hàng hóa xuất khẩu đạt tối thiểu 50%; tổng đầu tư xã hội cho nghiên cứu và phát triển (R&D) đạt tối thiểu 2% GRDP, trong đó nguồn ngoài ngân sách nhà nước chiếm trên 60%. Riêng năm 2026 thực hiện bố trí 4% tổng chi cân đối ngân sách địa phương theo Nghị quyết của HĐND Thành phố, các năm tiếp theo tiếp tục ưu tiên nguồn lực.

Về nguồn nhân lực và Tổ chức Khoa học và công nghệ, nhân lực nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ (quy đổi toàn thời gian) đạt 14 người trên một vạn dân. Tăng tỷ lệ lực lượng lao động trí thức trong các ngành công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chiến lược lên tối thiểu 25%; thu hút trên 200 chuyên gia, nhà khoa học là trí thức người Việt Nam ở nước ngoài tiêu biểu tham gia hợp tác nghiên cứu, đào tạo, chuyển giao công nghệ cho Thủ đô; có 8 - 10 tổ chức Khoa học và công nghệ được xếp hạng khu vực và thế giới; phát triển từ 3 - 5 tổ chức nghiên cứu và phát triển công lập thuộc Thành phố thành tổ chức xuất sắc.

Số lượng công bố khoa học quốc tế tăng bình quân 10%/năm; số lượng đơn đăng ký sáng chế, văn bằng bảo hộ sáng chế của các tổ chức, cá nhân tăng bình quân 16 - 18%/năm. Tỷ lệ sáng chế được khai thác thương mại đạt 8% - 10% số văn bằng bảo hộ được cấp.

Về hệ sinh thái và doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, phấn đấu đứng đầu cả nước chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII). Hình thành 10 trung tâm đổi mới sáng tạo trên địa bàn; chỉ số hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo thuộc nhóm dẫn đầu cả nước. Hướng tới hình thành 1 - 2 doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo được định giá từ 1 tỷ USD trở lên; tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho 100% doanh nghiệp khoa học và công nghệ, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo; trình độ, năng lực công nghệ, đổi mới sáng tạo của doanh nghiệp trên địa bàn tiếp tục đứng đầu cả nước. Tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt trên 50%. Hình thành từ 3 - 5 doanh nghiệp công nghệ quy mô khu vực trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược.

Về công nghệ lõi, Chuyển giao và Hạ tầng, ưu tiên công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, bản sao số, điện toán đám mây, IoT, chuỗi khối, 5G/6G, robot, bán dẫn, an ninh mạng, sinh học - y sinh, công nghệ đường sắt đô thị.

Tỷ lệ kết quả nghiên cứu từ viện, trường được chuyển giao thành công cho doanh nghiệp và thương mại hóa đạt tối thiểu 30%; phấn đấu thuộc nhóm 5 tỉnh/thành phố dẫn đầu cả nước về nghiên cứu, phát triển Trí tuệ nhân tạo (AI); bảo đảm 100% sản phẩm công nghệ chiến lược được định hướng rõ việc áp dụng tiêu chuẩn quốc gia, quốc tế hoặc nước ngoài.

Để thực hiện các mục tiêu trên, Thành phố sẽ hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Chuyển từ quản lý theo đề tài đơn lẻ sang quản trị theo chương trình, sản phẩm và kết quả dựa trên hệ thống chỉ tiêu đo lường hiệu suất (OKR/KPI).

Xây dựng và triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (Sandbox) đối với các công nghệ, sản phẩm và mô hình kinh doanh mới theo quy định của Luật Thủ đô và quy định pháp luật có liên quan, ưu tiên: Trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, blockchain, robot, tài sản số, thiết bị bay không người lái (drone), công nghệ tài chính - fintech, xe tự hành, drone ứng dụng nông - lâm nghiệp, công nghệ y - sinh, vật liệu mới.

Đối với việc thử nghiệm ứng dụng blockchain trong quản lý hồ sơ đất đai, chỉ xác định là thử nghiệm giải pháp kỹ thuật hỗ trợ lưu vết, đối chiếu, kiểm chứng dữ liệu. Nghiên cứu, xây dựng cơ chế ưu tiên mua sắm công, đặt hàng công đối với các sản phẩm công nghệ “Make in Hanoi” hoặc “Make in Viet Nam”.

Cùng với đó, tạo đột phá trong hợp tác đầu tư để hình thành một số trung tâm nghiên cứu, phòng thí nghiệm trọng điểm của Thủ đô. Ưu tiên đầu tư hạ tầng cho các lĩnh vực công nghệ chiến lược. Phối hợp với các Bộ, ngành Trung ương xây dựng hệ thống trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo, Trung tâm tính toán thông minh phục vụ nghiên cứu, mô phỏng và huấn luyện mô hình AI.

Tổ chức quản lý, vận hành và khai thác tối đa tiềm lực của Khu Công nghệ cao Hòa Lạc với vai trò là trung tâm thử nghiệm cơ chế, chính sách khoa học và công nghệ của Thủ đô và cả nước. Đẩy nhanh tiến độ Khu Công nghệ cao sinh học Hà Nội. Đưa vào hoạt động Khu Công viên công nghệ phần mềm Hà Nội.

Xây dựng một số công viên chuyên đề công nghệ số. Đầu tư, hoàn thiện hạ tầng, thu hút đầu tư Khu công nghệ cao sinh học Hà Nội, các khu công nghiệp (Sóc Sơn, Đông Anh, Phù Đổng, Phú Hà...). Khuyến khích hình thành các cụm liên kết trí tuệ nhân tạo, phát triển các mô hình “không gian sáng tạo cộng đồng” tại cơ sở.

Thu hút chuyên gia, nhà khoa học, người có tài năng đặc biệt, tổng công trình sư, kiến trúc sư trưởng, chuyên gia công nghệ chiến lược, trí thức người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế tham gia các chương trình, nhiệm vụ trọng điểm của Thủ đô. Chủ động tham gia vào Đề án đào tạo nhân lực công nghệ cao (AI, blockchain, IoT, bán dẫn...); Xây dựng Chính sách hỗ trợ nghiên cứu sinh đi học tập tại các cơ sở đào tạo trong nước.

Tập trung nghiên cứu các mô hình quản trị đô thị hiện đại, các giải pháp phát triển “Công nghiệp văn hóa” và bảo tồn, phát huy các giá trị văn hiến ngàn năm của Thủ đô trong kỷ nguyên số. Khuyến khích, hỗ trợ và nhân rộng các mô hình, sáng kiến đổi mới sáng tạo nhằm giải quyết các thách thức xã hội hiện nay (già hóa dân số, y tế cộng đồng, giáo dục, giảm nghèo bền vững và bảo vệ môi trường).

Tập trung phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo toàn diện theo mô hình “5 nhà” (Nhà nước - Nhà khoa học - Nhà doanh nghiệp - Nhà đầu tư - Nhà băng) trong việc phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược; hỗ trợ đưa các sản phẩm đặc trưng vùng đồng bào dân tộc thiểu số (OCOP) lên các sàn thương mại điện tử để nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo và tạo sinh kế bền vững.

Xúc tiến, thu hút các Tập đoàn công nghệ đa quốc gia (FDI) lập trung tâm R&D tại Hà Nội. Mở rộng hợp tác chiến lược trong các lĩnh vực: trí tuệ nhân tạo, lượng tử, bán dẫn, sinh học. Hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm đối tác, kết nối chuỗi cung ứng và bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ ở nước ngoài.

Đẩy mạnh truyền thông, nâng cao nhận thức về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Tăng cường và đa dạng hóa các nền tảng truyền thông (đặc biệt là nền tảng số); chú trọng lồng ghép các nội dung truyền thông, lan tỏa các mô hình điểm, sáng kiến tiêu biểu vào hệ thống thiết chế văn hóa cơ sở và các sự kiện văn hóa, nghệ thuật. Xây dựng và phổ biến bộ học liệu số hướng dẫn thủ tục hành chính, phổ cập kiến thức khoa học công nghệ theo tiêu chí “dễ hiểu, dễ nhớ, dễ làm” dành riêng cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và các tổ chức tôn giáo.

Tin liên quan
Tin khác