Thể chế tiếp tục được hoàn thiện

Trong bối cảnh tổ chức bộ máy nhà nước được sắp xếp và hoàn thiện theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chính sách người có công được triển khai liên tục, ổn định và có trọng tâm. Đây là nền tảng để bước sang năm 2026 với nhiệm vụ sửa đổi Pháp lệnh Ưu đãi người có công, hoàn thiện cơ chế thực thi và nâng cao mức bảo đảm cho người có công và thân nhân.

Trong năm 2025, Cục Người có công (Bộ Nội vụ) tập trung tham mưu hoàn thiện thể chế và cơ chế quản lý nhà nước về lĩnh vực người có công với cách mạng. Nhiều văn bản liên quan đến chế độ, tiêu chuẩn và thủ tục được xây dựng, trình ban hành, trong đó có nghị định điều chỉnh mức trợ cấp thanh niên xung phong và hồ sơ nghị định thay thế quy định chi tiết thi hành Pháp lệnh Ưu đãi người có công. 

Việc hoàn thiện thể chế đi liền với yêu cầu phân cấp, phân quyền rõ ràng, phù hợp với mô hình tổ chức mới, bảo đảm tính thông suốt trong quản lý và tổ chức thực hiện chính sách.

Công tác triển khai ở địa phương được chú trọng, các chế độ trợ cấp, phụ cấp và chính sách ưu đãi tiếp tục được chi trả đầy đủ và đúng thời điểm. Cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số được thúc đẩy để tăng tính minh bạch, giảm thời gian và chi phí thực hiện cho người thụ hưởng. Chi trả an sinh không dùng tiền mặt và thực hiện Đề án 06 được triển khai theo lộ trình chung của Chính phủ, tạo bước chuyển trong cách tiếp cận chính sách xã hội.

Chính sách người có công luôn gắn với nhiệm vụ chăm lo đời sống vật chất và tinh thần cho các gia đình liệt sỹ, thương binh, bệnh binh và đối tượng người có công khác. Năm 2025, các đợt tặng quà theo quyết định của Chủ tịch nước được tổ chức trang trọng, bảo đảm tính kịp thời và đúng đối tượng. Các đoàn công tác của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Bộ Nội vụ đến thăm hỏi, động viên người có công và thân nhân liệt sỹ tại nhiều địa phương, qua đó thể hiện sự quan tâm của Nhà nước và củng cố niềm tin của người thụ hưởng vào hệ thống chính sách.

Chính sách hỗ trợ nhà ở cũng được triển khai quyết liệt. Cụ thể, đến tháng 8/2025, việc hỗ trợ cho gần 35.000 hộ người có công và thân nhân liệt sỹ đã hoàn thành sớm hơn kế hoạch đề ra. Đây là lĩnh vực chạm trực tiếp đến đời sống, góp phần nâng mức bảo đảm xã hội cho người có công theo hướng bền vững hơn.

Song song với đó, Cục Người có công tiếp tục hướng dẫn các địa phương thực hiện xác nhận và công nhận đối tượng, tra cứu và trích lục hồ sơ liệt sỹ, thẩm định cấp mới và cấp lại Bằng Tổ quốc ghi công. Công tác quản lý nghĩa trang liệt sỹ, tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ được triển khai theo các văn bản của Chính phủ, đồng thời xây dựng kế hoạch thu nhận mẫu sinh phẩm thân nhân phục vụ xác định danh tính.

Khó khăn vẫn còn hiện hữu, nhất là đối với công tác lưu trữ hồ sơ ở nhiều địa phương và việc xác định danh tính hài cốt liệt sỹ do còn hạn chế về tài chính, cơ sở vật chất và nhân lực chuyên môn. Một số trung tâm nuôi dưỡng, điều dưỡng người có công chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu thực tế. Các tồn tại này được nhìn nhận rõ để làm căn cứ sửa đổi chính sách và hoàn thiện cơ chế tổ chức thực hiện trong thời gian tới.

Tăng cường phối hợp và xử lý hồ sơ tồn đọng

Thiếu tướng Phạm Quang Tuyển, Phó Cục trưởng Cục Tổ chức cán bộ (Bộ Công an), cho biết trong năm qua, Bộ Công an đã phối hợp chặt chẽ với Cục Người có công trong công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế, tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn, vướng mắc tồn tại kéo dài trong thực tiễn thực hiện chính sách.

Nhìn ở góc độ tổ chức thực hiện, sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ, ngành và địa phương giúp thu hẹp khoảng cách giữa văn bản và thực tiễn. Nhiều vướng mắc kéo dài trong quá trình xác nhận đối tượng người có công được tháo gỡ kịp thời, bảo đảm tính nhân văn của chính sách và tính thống nhất trong áp dụng pháp luật.

Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Thị Hà ghi nhận nỗ lực của các đơn vị trong tham mưu và tổ chức thực hiện chính sách ưu đãi. Thứ trưởng đánh giá công tác tuyên truyền, giáo dục truyền thống được triển khai đa dạng hơn, chính sách triển khai nền nếp, công khai và minh bạch, nhiều vướng mắc kéo dài đã được phối hợp tháo gỡ đúng thời điểm.

Định hướng nhiệm vụ năm 2026, Thứ trưởng Nguyễn Thị Hà nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế chính sách người có công, trọng tâm là sửa đổi Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng cho phù hợp với thực tiễn. Đi liền với đó là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với tăng cường hướng dẫn và kiểm tra, thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số trong quản lý và chi trả chính sách.

Cục Người có công xác định nhiệm vụ quan trọng của năm 2026 là tham mưu sửa đổi, bổ sung Pháp lệnh Ưu đãi người có công, nhằm hoàn thiện chính sách và đáp ứng yêu cầu thực tiễn, hướng tới nâng mức bảo đảm đời sống người có công và gia đình, phấn đấu đạt chuẩn trung bình khá trở lên so với cộng đồng nơi cư trú. Cùng với đó, Cục tiếp tục nâng chất lượng công tác chăm sóc và nuôi dưỡng người có công, tổ chức tốt các hoạt động tri ân và ghi công theo quy định.