Minh bạch hành trình suất ăn

Ngày 17/7, Sở Công thương TP.HCM phối hợp với UBND phường Bình Đông và Hội Công nghệ cao Thành phố tổ chức Lễ công bố mô hình "Tick xanh trách nhiệm" trong bếp ăn trường học trên địa bàn phường Bình Đông.

Theo ông Đào Hà Trung - Chủ tịch Hội Công nghệ cao TP.HCM, điểm cốt lõi của mô hình là số hóa và truy xuất toàn bộ chuỗi cung ứng thực phẩm. Từ nguyên liệu đầu vào, đơn vị cung cấp, quá trình vận chuyển, chế biến, lưu mẫu đến khi suất ăn được phục vụ cho học sinh.

Toàn bộ dữ liệu được lưu trữ trên nền tảng blockchain nhằm bảo đảm không thể chỉnh sửa, tạo cơ sở minh bạch khi cần truy xuất hoặc phục vụ công tác hậu kiểm, điều tra nếu xảy ra sự cố an toàn thực phẩm.

Không chỉ kiểm soát hồ sơ, giấy tờ, hệ thống còn theo dõi thời gian chế biến, thời gian phục vụ bữa ăn, phương tiện vận chuyển và lưu mẫu thực phẩm. Theo ông Trung, đây là những mắt xích quan trọng nhằm giảm nguy cơ nhiễm chéo, đồng thời hỗ trợ cơ quan quản lý nhanh chóng khoanh vùng khi phát sinh sự cố.

Đối với các nhóm thực phẩm có nguy cơ cao như thịt heo, gia cầm và trứng, hệ thống cho phép truy xuất đầy đủ từ trang trại, cơ sở giết mổ, đơn vị kiểm dịch, thời gian vận chuyển đến đơn vị cung ứng.

“Mô hình không thể bảo đảm an toàn thực phẩm tuyệt đối, song giúp minh bạch trách nhiệm của từng chủ thể trong chuỗi cung ứng. Từ đó nâng cao ý thức tuân thủ và tạo căn cứ rõ ràng cho công tác quản lý”, ông Trung chia sẻ.

Một điểm mới của mô hình là phụ huynh có thể quét mã QR để truy xuất thông tin từng bữa ăn của con, bao gồm nguồn gốc thực phẩm, hình ảnh món ăn, mẫu lưu và đơn vị cung ứng.

Bà Phan Thảo Ly - Hiệu trưởng Trường Mầm non 19/5 (một trong những đơn vị thí điểm) cho biết, toàn bộ thông tin được công khai trên ứng dụng sổ liên lạc điện tử của nhà trường. Phụ huynh có thể truy cập ở bất cứ đâu để theo dõi bữa ăn hằng ngày.

“Sau thời gian triển khai, số lượt phụ huynh truy cập và tương tác trên ứng dụng tăng đáng kể. Nhiều phụ huynh trực tiếp quét mã QR tại trường để kiểm tra nguồn gốc thực phẩm và đánh giá cao mức độ minh bạch của mô hình”, bà Ly nói.

Trong khuôn khổ buổi lễ, Ngân hàng Thương mại cổ phần Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank) đã ký biên bản ghi nhớ với 4 đơn vị tham gia thí điểm gồm Trường Mầm non 19/5, Trường Mầm non Tuổi Thơ, Trường Mầm non Tuổi Ngọc và Trường Mầm non Thỏ Ngọc.

Theo thỏa thuận, ngân hàng sẽ phối hợp khảo sát nhu cầu, đồng hành đầu tư, tài trợ nâng cấp cơ sở vật chất, đặc biệt là bếp ăn trường học theo các tiêu chí của mô hình "Tick xanh trách nhiệm", góp phần nâng cao điều kiện chế biến, bảo quản thực phẩm và kiểm soát an toàn thực phẩm.

“Một bếp ăn an toàn cần được bảo đảm đồng thời về nguồn nguyên liệu, quy trình kiểm soát và điều kiện vận hành. Thông qua chương trình, PVcomBank mong muốn đóng góp nguồn lực và các giải pháp thiết thực, cùng nhà trường từng bước xây dựng không gian bếp hiện đại, minh bạch hơn, mang lại sự an tâm cho phụ huynh và điều kiện chăm sóc tốt hơn cho trẻ”, ông Nguyễn Đặng Thanh Tùng, Giám đốc PVcomBank Chi nhánh Gò Vấp chia sẻ.

Bên cạnh đó, PVcomBank cũng định hướng hỗ trợ các trường đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị thông qua các giải pháp thanh toán điện tử, thu hộ học phí, quản lý dòng tiền. Ngân hàng cũng sẽ nghiên cứu các sản phẩm, dịch vụ tài chính phù hợp cho cán bộ, giáo viên, phụ huynh.

Hướng tới nhân rộng trên toàn Thành phố

Phát biểu tại lễ công bố, ông Nguyễn Nguyên Phương, Phó Giám đốc Sở Công thương TP.HCM cho biết, chương trình đã được ấp ủ và xây dựng trong hơn 2 năm. Đây không chỉ là giải pháp công nghệ mà còn tạo cơ chế để doanh nghiệp, nhà trường và đơn vị cung ứng tự nâng cao trách nhiệm thông qua việc công khai, minh bạch toàn bộ quy trình.

Dẫn số liệu kiểm tra trong Tháng hành động vì an toàn thực phẩm, ông Phương cho biết, vẫn còn tỷ lệ đáng kể cơ sở vi phạm quy định về an toàn thực phẩm. Trong bối cảnh đó, việc ứng dụng công nghệ để minh bạch thông tin sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, đồng thời tạo niềm tin cho phụ huynh và xã hội.

Sau khi triển khai tại phường Tân Mỹ và phường Bình Đông, mô hình cũng đang được một số địa phương ngoài TP.HCM quan tâm nghiên cứu áp dụng.

Theo bà Vũ Yến Oanh, Phó Chủ tịch UBND phường Bình Đông, địa phương đã thí điểm mô hình tại 4 trường mầm non công lập và sẽ mở rộng sang toàn bộ các trường tiểu học, trung học cơ sở trên địa bàn trong năm học 2026-2027.

UBND phường giao các đơn vị chuyên môn tăng cường kiểm tra, tập huấn, giám sát việc thực hiện mô hình. Đồng thời yêu cầu các trường chỉ sử dụng thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn truy xuất.

Bên cạnh việc áp dụng nền tảng số, địa phương cũng sẽ phối hợp kiểm tra thực tế bếp ăn, lấy mẫu ngẫu nhiên và hậu kiểm định kỳ nhằm bảo đảm công nghệ đi cùng với giám sát trực tiếp.

Theo lãnh đạo phường Bình Đông, "Tick xanh trách nhiệm" không đơn thuần là một nhãn nhận diện mà là cam kết trách nhiệm của chính quyền, nhà trường và đơn vị cung ứng trong việc bảo đảm an toàn từng bữa ăn cho học sinh.