Bộ máy tinh gọn, thu ngân tăng 12,9%

Năm 2026 đánh dấu một năm ngành Hải quan vận hành mô hình tổ chức bộ máy mới theo chủ trương sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của Đảng và Nhà nước. Việc tổ chức lại hệ thống theo mô hình các Chi cục Hải quan khu vực đã tạo bước chuyển trong công tác quản lý, điều hành và tổ chức thực hiện nhiệm vụ, đồng thời đặt nền tảng cho việc nâng cao hiệu quả quản lý thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu.

Sau một năm vận hành, bộ máy mới cơ bản ổn định, hoạt động thông suốt trên toàn hệ thống. Việc giảm đầu mối trung gian, tăng cường phân cấp gắn với trách nhiệm của người đứng đầu góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, tăng tính thống nhất trong chỉ đạo, điều hành và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Trong lĩnh vực quản lý thuế xuất nhập khẩu, việc kiện toàn tổ chức cũng tạo điều kiện tập trung nguồn lực chuyên môn, tăng cường kiểm tra, giám sát và kịp thời xử lý những khó khăn, vướng mắc phát sinh. Qua đó, ngành Hải quan tiếp tục thực hiện nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước trong bối cảnh hoạt động xuất nhập khẩu chịu tác động từ nhiều yếu tố trong và ngoài nước.

Mặc dù kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, hoạt động xuất nhập khẩu vẫn duy trì đà tăng trưởng, tạo nền tảng thuận lợi cho công tác thu ngân sách nhà nước. Tính đến ngày 18/6/2026, số thu ngân sách nhà nước từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 247.384 tỷ đồng, bằng 54,9% dự toán được Quốc hội giao và tăng 12,9% so với cùng kỳ năm 2025. Ước thực hiện 6 tháng đầu năm đạt khoảng 262.140 tỷ đồng, tạo cơ sở để ngành Hải quan tiếp tục phấn đấu hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách năm 2026.

Cùng với tổ chức thu ngân sách, ngành Hải quan tiếp tục tham mưu, xây dựng và hoàn thiện chính sách, pháp luật liên quan đến thuế xuất nhập khẩu và quản lý thuế; đồng thời rà soát, xử lý các khó khăn, vướng mắc phát sinh nhằm bảo đảm tính thống nhất, minh bạch và khả thi của chính sách.

Công tác quản lý thuế được triển khai đồng bộ trên các lĩnh vực như phân loại hàng hóa, xác định mã số, trị giá hải quan, miễn thuế, giảm thuế, hoàn thuế, không thu thuế và xử lý tiền thuế nộp thừa. Từ đầu năm 2026 đến nay, hệ thống miễn thuế, giảm thuế, hoàn thuế vận hành ổn định, với số tiền miễn thuế khoảng 32.825 tỷ đồng, hoàn thuế gần 211 tỷ đồng và hoàn thuế nộp thừa gần 1.736 tỷ đồng.

Cùng với đó, công tác chống thất thu ngân sách tiếp tục được tăng cường thông qua rà soát dữ liệu, kiểm tra trị giá hải quan, kiểm tra sau thông quan và quản lý rủi ro. Qua các hoạt động này, cơ quan Hải quan kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp khai sai mã số, trị giá và chính sách thuế, góp phần tăng thu ngân sách và nâng cao mức độ tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp.

Đẩy mạnh số hóa, hướng tới Hải quan số, Hải quan thông minh

Cải cách thủ tục hành chính cũng tiếp tục được đẩy mạnh. Ngành Hải quan hiện phối hợp thu với 53 ngân hàng thương mại, trong đó 51 ngân hàng tham gia chương trình nộp thuế điện tử 24/7, tạo điều kiện để doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế thuận tiện hơn, góp phần giảm thời gian thông quan và chi phí tuân thủ.

Những kết quả trên diễn ra song song với quá trình đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý thuế. Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, ngành Hải quan xác định chuyển đổi số là một trong những động lực quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, trong đó có quản lý thuế xuất nhập khẩu.

Các hệ thống quản lý nghiệp vụ thuế, quản lý rủi ro, quản lý trị giá, kế toán thuế và nộp thuế điện tử tiếp tục được nâng cấp, hoàn thiện, hướng tới tăng tính minh bạch, chính xác và hiệu quả trong quản lý. Việc kết nối dữ liệu với ngân hàng thương mại, các cơ quan quản lý nhà nước và hệ thống nghiệp vụ trong ngành đang từng bước hình thành nền tảng dữ liệu phục vụ quản lý thuế hiện đại.

Đây là cơ sở quan trọng để ngành Hải quan xây dựng Hải quan số, Hải quan thông minh theo định hướng Chiến lược phát triển Hải quan đến năm 2030, hướng tới mô hình quản lý dựa trên dữ liệu và tự động hóa cao hơn, đồng thời lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Từ những kết quả đạt được, ngành Hải quan tiếp tục phát huy hiệu quả mô hình tổ chức bộ máy mới theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; đẩy mạnh cải cách thể chế, hiện đại hóa quản lý thuế và tăng cường ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn trong hoạt động nghiệp vụ.

Cùng với đó, ngành Hải quan tiếp tục đồng hành với cộng đồng doanh nghiệp, thực hiện tinh thần Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân; chủ động tháo gỡ khó khăn, tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, xuất nhập khẩu và đầu tư.

Ngành cũng sẽ chú trọng nâng cao chất lượng dự báo nguồn thu, tăng cường chống thất thu, bảo đảm thu đúng, thu đủ, thu kịp thời theo quy định pháp luật. Qua đó, Hải quan không chỉ thực hiện tốt vai trò quản lý nhà nước đối với hoạt động xuất nhập khẩu mà còn góp phần bảo đảm nguồn lực tài chính, củng cố tiềm lực tài chính quốc gia và nâng cao năng lực tự chủ của nền kinh tế.