“Cú hích kinh tế” từ đầu tư công

Năm 2025 khép lại với hàng loạt thách thức mang tính hệ thống, từ sự phân mảnh của thương mại toàn cầu, biến động khí hậu đến sức ép cạnh tranh nguồn lực giữa các địa phương.

Nhưng chính trong thời điểm khó khăn ấy, Quảng Ninh lại cho thấy một hình ảnh khác: kỷ luật, bài bản và kiên định trong cách làm truyền thống, đồng thời linh hoạt trong điều phối tài khóa, biến ngân sách thành đòn bẩy phục hồi rồi tăng tốc cho chu kỳ 2026-2030.

Tại Hội nghị Tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026 của ngành Tài chính, ở điểm cầu Quảng Ninh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Hạnh khẳng định địa phương đã thực hiện nghiêm chủ trương tinh gọn bộ máy và sắp xếp đơn vị sự nghiệp, trọng tâm ở y tế, giáo dục và các ngành trọng yếu. Qua 2 lần sắp xếp, tỉnh giảm mạnh đầu mối, bộ máy gọn hơn nhưng vẫn bảo đảm dòng chảy ngân sách khong gián đoạn - nguyên tắc cốt lõi của điều hành tài khóa địa phương.

GRDP năm 2025 ước tăng 11,89%, thuộc nhóm cao nhất cả nước, phản ánh khả năng điều hành linh hoạt của chính quyền. Quy mô kinh tế ước đạt 370.000 tỷ đồng, tương đương 63,5 tỷ USD, tạo “bệ phóng thép” cho nguồn thu và sức bật sản xuất - dịch vụ. Thu nhập bình quân đầu người tiếp tục cải thiện, tiệm cận nhóm đầu khu vực, cho thấy năng lực tăng trưởng nội sinh và mức phục hồi nhanh của nền kinh tế địa phương.

Thu ngân sách trên địa bàn năm 2025 đạt 85.045 tỷ đồng, tăng 54% so với dự toán Trung ương giao. Trong đó, thu nội địa đạt 182% dự toán, thu xuất nhập khẩu đạt 138% dự toán, phản ánh sự đồng pha giữa nuôi dưỡng nguồn thu và quản lý thu - chi chặt chẽ, trong khi đầu tư công khong dàn trải.

Tỉnh cũng hoàn thành 100% giải ngân vốn đầu tư công, tạo cú hích kinh tế trực tiếp cho các dự án trọng điểm 2026 - 2027, cho thấy điều hành ngân sách nằm ở cả “thu bao nhiêu” và “giải ngân thế nào”.

Năm 2026, Quảng Ninh đặt mục tiêu GRDP tăng 12,9 - 13%, đặc biệt hướng tới mốc thu ngân sách trên 100.000 tỷ đồng trong giai đoạn 2026/2027. Tỉnh tập trung thu hút đầu tư 2 - 2,5 tỷ USD, phát triển 11 khu công nghiệp và 3 khu kinh tế ven biển, đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, chuẩn bị quỹ đất sạch để dòng vốn tư nhân và FDI có “điểm đáp an toàn”, tạo động lực tăng trưởng bền vững cho Thủ đô phía Đông Bắc.

Trong khi đó, Hà Nội cho thấy bản lĩnh điều hành tài khóa giữa biến động toàn cầu. Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu khẳng định, Thủ đô đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, giữ nhịp tăng trưởng và cân đối ngân sách, tạo dư địa cho điều hành năm 2026.

GRDP năm 2025 của Hà Nội ước tăng 8,76%, vượt mục tiêu 8% và cao hơn mức 6,52% của năm 2020. Tăng trưởng diễn ra ổn định qua 4 quý, từ 7,41% (quý I) đến 8,15% (quý IV), phản ánh sức bật nội tại của nền kinh tế đô thị quy mô lớn. Quy mô kinh tế Thủ đô ước đạt 63,5 tỷ USD, đủ lớn để điều phối nguồn lực và hấp thụ dòng vốn đầu tư trong giai đoạn mới.

Thu hút đầu tư khởi sắc khi vốn FDI thực hiện đạt 4,4 tỷ USD, tăng 160% so với 2024. Thành phố có 32.000 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới, tăng 12%, tổng vốn đăng ký 420.000 tỷ đồng, tăng 45%. Có 11.200 doanh nghiệp hoạt động trở lại, tăng 16%, cho thấy dòng vốn tư nhân đang được kích hoạt thực chất hơn, củng cố niềm tin của nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Thu ngân sách năm 2025 ước đạt 711.000 tỷ đồng, bằng 138,4% dự toán, tăng 38,74% so với 2024 - mức cao nhất 9 năm. Đây là năm đầu tiên Hà Nội vượt mốc 700.000 tỷ đồng, trong đó thu nội địa 600.150 tỷ đồng, chiếm gần 95% tổng thu, phản ánh cơ cấu thu đứng vững trên nội lực, giảm phụ thuộc biến động ngắn hạn từ bên ngoài.

Trong điều hành đầu tư công, Hà Nội giải ngân 106,8% kế hoạch vốn. Thành phố triển khai song song thủ tục, tháo gỡ điểm nghẽn quy hoạch, đất đai, lựa chọn nhà đầu tư và giải phóng mặt bằng, giúp quy trình linh hoạt hơn trong công cụ nhưng vẫn giữ kỷ luật ngân sách truyền thống. Đầu tư công tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt, kích hoạt lực cầu nội địa và mở dư địa tăng trưởng trung hạn cho 2026.

Ông Nguyễn Xuân Lưu nhấn mạnh, năm 2026 là chu kỳ điều hành mới, là cuộc đua về hiệu quả và sức cạnh tranh quốc gia. Thủ đô đã đẩy nhanh phân cấp trong điều hành đầu tư, đất đai; phát triển khoa học - công nghệ và chuyển đổi số qua các quỹ đầu tư và không gian đổi mới sáng tạo, chuẩn bị nền tảng để kinh tế Thủ đô tiếp tục bứt phá bền vững trong giai đoạn 2026-2030.

Song hành chuyển đổi số và xanh

Ở miền Trung, TP. Đà Nẵng bước vào năm 2026 với tư thế tái định vị vai trò trong chu kỳ 2026 - 2030. Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP. Đà Nẵng Hồ Kỳ Minh cho biết, 2026 là năm bản lề để triển khai các định hướng chiến lược, với mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số. Thành phố đã xây dựng kịch bản tăng trưởng 11% trở lên, thể hiện quyết tâm chính trị cao, tạo lực đẩy cho giai đoạn mới.

Đà Nẵng chọn trọng tâm điều hành trên hai trụ cột: kinh tế số và tăng trưởng xanh. Kinh tế số được hiểu là mô hình tăng trưởng dựa trên dữ liệu và công nghệ, nơi sản xuất, dịch vụ và quản lý đều được số hóa để tạo giá trị mới từ hạ tầng số. Tăng trưởng xanh là mô hình ưu tiên sử dụng hiệu quả năng lượng, tài nguyên, giảm phát thải, gắn với công nghiệp sạch và dịch vụ bền vững.

Để tăng sức cạnh tranh và thu hút đầu tư, thành phố tập trung phát triển dịch vụ giá trị cao, nhất là du lịch chất lượng cao và nghỉ dưỡng biển - đảo; ưu tiên hạ tầng logistics, cảng biển, kết nối vùng; chuẩn bị quỹ đất sạch cho khu công nghiệp và khu công nghệ cao.

Thành phố cũng phát triển cụm công nghệ thông tin, khu phần mềm, trung tâm dữ liệu, khuyến khích dự án ứng dụng AI - cấu phần quan trọng của kinh tế dữ liệu. Trong đầu tư công, Đà Nẵng siết kỷ luật chất lượng, tránh dàn trải, bảo đảm tiến độ, đồng thời kêu gọi Trung ương đồng hành để tạo “đòn bẩy dẫn dắt” và củng cố niềm tin cho dòng vốn tư nhân, FDI trong chu kỳ cạnh tranh mới của địa phương.

Nổi lên thành một điểm sáng ở vùng Đồng bằng sông Hồng, tỉnh Hưng Yên lại bước vào 2026 từ một điểm tựa khác: dư địa mở rộng không gian phát triển sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên Phạm Quang Ngọc cho biết, sắp xếp bộ máy giúp tỉnh kết nối nguồn lực đồng bộ hơn, mở động lực tăng trưởng mới. Năm 2025, Hưng Yên ghi nhận tổng thu ngân sách đạt xấp xỉ 99.900 tỷ đồng, vượt dự toán và lần đầu tiệm cận ngưỡng 100.000 tỷ, với động lực chính từ công nghiệp, xây dựng và dịch vụ - các lĩnh vực hưởng lợi từ hạ tầng đầu tư đồng bộ và dòng tiền vận hành ổn định.

Vốn FDI thực hiện tăng mạnh, tổng vốn đăng ký mới và tăng thêm gấp hơn 2 lần so với cùng kỳ. Hạ tầng giao thông liên vùng được đầu tư bài bản, tạo nền tảng cho công nghiệp công nghệ cao, logistics và dịch vụ hiện đại, trong khi điều hành trực tuyến, tập huấn và đoàn công tác địa phương giữ dòng chảy ngân sách liên tục.

Năm 2026, tỉnh tập trung quy hoạch khu, cụm công nghiệp sạch - công nghệ cao, chủ động thu hút nhà đầu tư lớn, đồng thời kỳ vọng Bộ Tài chính tiếp tục đồng hành trong xây dựng cơ chế, rút ngắn thủ tục và hỗ trợ giải phóng mặt bằng, chuẩn bị quỹ đất sạch, hoàn thiện hạ tầng để đón dòng vốn xanh, phục vụ mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững.

Bức tranh tài khóa của các địa phương đang cho thấy một triết lý điều hành rõ ràng: kỷ luật tài chính truyền thống là nền tảng, nhưng số hóa dữ liệu và chuyển đổi xanh là lực mở biên độ cạnh tranh mới cho tăng trưởng.

Khi dòng vốn được phân bổ “trôi chảy”, các địa phương sẽ có dư địa để nuôi nguồn thu bền vững hơn cho năm 2026 và các chu kỳ tiếp theo.