Hãng bay muốn giá ưu đãi

Sự khác biệt trong quan điểm xây dựng giá dịch vụ phục vụ hành khách tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành thể hiện khá rõ trong văn bản vừa được Tổng công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) gửi Bộ Xây dựng vào
đầu tuần này.

Theo đó, hãng hàng không quốc gia đề nghị áp dụng đồng nhất mức giá dịch vụ phục vụ hành khách quốc tế (PSC) tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành và Tân Sơn Nhất ở mức 20 USD/hành khách.

Vietnam Airlines lý giải, theo hệ thống mã hiệu sân bay của Hiệp hội Vận tải hàng không quốc tế (IATA), sân bay Long Thành có mã LTH, còn sân bay Tân Sơn Nhất có mã SGN; cả hai đều thuộc mã TP.HCM (SGN). Trong đó, mã sân bay Tân Sơn Nhất trùng với mã thành phố TP.HCM là SGN.

Ông Nguyễn Quang Trung, Phó tổng giám đốc Vietnam Airlines cho rằng, nếu giá dịch vụ phục vụ hành khách quốc tế tại Long Thành được áp dụng ở mức 25 USD/hành khách, cao hơn 5 USD so với Tân Sơn Nhất, sẽ dẫn tới sự không đồng nhất về thuế, phí đối với các hành trình quốc tế khởi hành từ cùng TP.HCM, đồng thời gây khó khăn cho công tác bán vé của hãng.

Bên cạnh đề xuất đưa PSC quốc tế tại Long Thành về cùng mức 20 USD/hành khách như Tân Sơn Nhất, Vietnam Airlines còn kiến nghị giảm 50% PSC trong 12 - 24 tháng đầu khai thác để kích cầu; đồng thời giảm 50% giá dịch vụ phục vụ hành khách đối với khách nối chuyến.

Theo hãng hàng không quốc gia, chính sách giảm giá trong giai đoạn đầu phù hợp với thông lệ quốc tế, góp phần phát triển kết nối quốc tế và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Trước đó, trong văn bản gửi Cục Hàng không Việt Nam vào cuối tháng 1/2026, Vietnam Airlines còn kiến nghị áp dụng cơ chế ưu đãi riêng, có thời hạn đối với hãng hàng không chủ lực, tiên phong tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Vietnam Airlines cho rằng, Hãng đang đóng vai trò “anchor carrier” (hãng hàng không chủ lực), góp phần tạo lưu lượng hành khách và hình ảnh ban đầu cho sân bay. Hãng cũng đang tham gia đầu tư, triển khai một số dự án, mô hình vận hành mới tại Long Thành. Việc sớm chuyển chuyến bay và đầu tư lớn trong bối cảnh nhu cầu thị trường chưa ổn định đồng nghĩa với chia sẻ một phần rủi ro
trong giai đoạn đầu khai thác.

Theo Vietnam Airlines, sự hiện diện và cam kết của một hãng hàng không chủ lực còn có thể tạo hiệu ứng lan tỏa, củng cố niềm tin của thị trường, qua đó hỗ trợ Long Thành thu hút thêm các hãng hàng không và đối tác dịch vụ.

Cụ thể, Vietnam Airlines đề nghị giảm 50% giá các dịch vụ cảng hàng không so với biểu giá đang áp dụng tại Tân Sơn Nhất, bao gồm dịch vụ cất cánh, hạ cánh tàu bay; thuê cầu dẫn khách; sân đậu tàu bay; phân loại hành lý tự động; băng chuyền hành lý... Hãng cũng đề nghị giảm 50% chi phí thuê mặt bằng đối với tất cả hạng mục của Vietnam Airlines và các công ty thành viên.

Không chỉ Vietnam Airlines, Công ty TNHH Hàng không Mặt Trời Phú Quốc (Sun PhuQuoc Airways - SPA) cũng đề xuất Bộ Xây dựng cân nhắc một số nguyên tắc khi xây dựng giá dịch vụ phục vụ hành khách tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Theo SPA, mức PSC cần tương xứng với chất lượng dịch vụ và hệ thống hạ tầng hiện đại của Long Thành - một trong những cảng hàng không quốc tế lớn, hướng tới tiêu chuẩn hàng đầu khu vực.

Đáng chú ý, SPA cho rằng, mức PSC cũng cần phù hợp với quy mô và tổng mức đầu tư của dự án, bảo đảm mục tiêu thu hồi vốn, tạo nguồn lực bền vững để duy trì, nâng cấp chất lượng hạ tầng, dịch vụ trong dài hạn; đồng thời bảo đảm khả năng cạnh tranh của Long Thành với các cảng hàng không quốc tế trong khu vực.

Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu đưa Long Thành vào khai thác, SPA đề nghị Bộ Xây dựng xem xét cơ chế chiết khấu phù hợp nhằm khuyến khích các hãng hàng không Việt Nam và quốc tế ưu tiên lựa chọn khai thác tại đây.

“Chính sách này sẽ góp phần tăng sức cạnh tranh của Long Thành với các cảng hàng không quốc tế khác, qua đó thúc đẩy tăng trưởng sản lượng hành khách, tần suất chuyến bay cũng như hỗ trợ phát triển du lịch và kinh tế khu vực”, đại diện SPA nhìn nhận.

Làm rõ mức chênh lệch

Ngoài các hãng hàng không, Bộ Tài chính cũng đã có ý kiến với Bộ Xây dựng về phương án giá dịch vụ phục vụ hành khách tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành do Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) xây dựng.

Cụ thể, Bộ Tài chính cho rằng, việc Bộ Xây dựng chỉ đạo xây dựng phương án giá, tổ chức thẩm định và ban hành mức giá cụ thể đối với dịch vụ phục vụ hành khách tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành là có cơ sở pháp lý.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính lưu ý, đối với hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước định giá, việc lập, thẩm định phương án giá và ban hành văn bản định giá phải tuân thủ các nguyên tắc, căn cứ và phương pháp định giá theo Luật Giá, Thông tư số 45/2024/TT-BTC, ngày 1/7/2024 của Bộ Tài chính cùng các quy định pháp luật liên quan.

Đáng chú ý, phương án giá dịch vụ phục vụ hành khách tại Long Thành lựa chọn phương pháp chi phí để xác định giá đối với cả hành khách quốc tế và nội địa. Tuy nhiên, hồ sơ chưa có thông tin về chi phí và cách tính PSC nội địa, nên Bộ Tài chính đề nghị bổ sung, làm rõ nội dung này.

Đối với PSC quốc tế, mức giá xác định theo phương pháp chi phí là 31,78 USD/hành khách, trong khi mức giá do đơn vị lập phương án đề xuất và mức giá thẩm định đều là 25 USD/hành khách.

Trước mức chênh lệch 6,78 USD/hành khách, Bộ Tài chính đề nghị rà soát, thuyết minh, làm rõ mức giá đề xuất có bảo đảm nguyên tắc định giá của Nhà nước theo khoản 1 Điều 22 Luật Giá hay không. Trong đó có nguyên tắc bảo đảm bù đắp chi phí sản xuất, kinh doanh hợp lý, hợp lệ; phù hợp với cung - cầu, điều kiện thị trường và chủ trương, chính sách phát triển kinh tế - xã hội của Nhà nước
trong từng thời kỳ.

Cần phải nói thêm rằng, ACV hiện là chủ đầu tư Dự án thành phần 3 - các công trình thiết yếu trong cảng hàng không thuộc Dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1, với tổng mức đầu tư được phê duyệt khoảng 99.019 tỷ đồng
từ nguồn vốn của doanh nghiệp.

Do Long Thành là cảng hàng không được đầu tư xây dựng hoàn toàn mới và chưa từng được định giá dịch vụ chuyên ngành hàng không, ACV đã phối hợp với Liên danh tư vấn Incheon Airport (IAC) lựa chọn phương pháp chi phí theo hướng dẫn tại Thông tư số 45/2024/TT-BTC, ngày 1/7/2024 của Bộ Tài chính.

Trên cơ sở kết quả tính toán và cân nhắc tổng thể các nguyên tắc, căn cứ định giá theo Luật Giá, ACV đề xuất mức PSC tại Long Thành là 90.909 đồng/hành khách đối với chuyến bay nội địa và 25 USD/hành khách đối với chuyến bay quốc tế.

Riêng đối với hành khách quốc tế, ACV đề xuất áp dụng mức 25 USD/hành khách trong 2 năm đầu khai thác, tương đương mức hiện áp dụng tại Cảng hàng không quốc tế Nội Bài. Sau 2 năm, Cảng hàng không quốc tế Long Thành sẽ nghiên cứu, xây dựng và
trình phương án điều chỉnh giá.

“Đối với hành khách quốc tế, ACV đề xuất một lộ trình riêng nhằm hỗ trợ các hãng hàng không và hành khách trong giai đoạn chuyển đổi khai thác từ Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất sang Long Thành”, ông Nguyễn Đức Hùng, quyền Tổng giám đốc ACV cho biết.