Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên ngày 16/4 CTCP Tập đoàn Giống cây trồng Việt Nam (Vinaseed) ghi nhận doanh thu hợp nhất 2.299 tỷ đồng, hoàn thành 93,9% kế hoạch và giảm nhẹ so với cùng kỳ. Dù vậy, lợi nhuận trước thuế vẫn đạt 275,5 tỷ đồng, tăng 1,3%, phản ánh hiệu quả từ chiến lược siết chi phí và tối ưu vận hành.

Năm qua được xem là giai đoạn khó đoán khi doanh nghiệp cùng lúc chịu tác động từ ba yếu tố: chi phí đầu vào tăng, giá nông sản biến động và thời tiết cực đoan.

Giá phân bón toàn cầu tăng khoảng 15% trong khi giá lúa gạo suy yếu phần lớn thời gian đã làm co hẹp biên lợi nhuận của nông dân, kéo theo ảnh hưởng dây chuyền tới doanh nghiệp giống. Áp lực nguồn cung gia tăng khi Philippines giảm nhập khẩu, còn Ấn Độ nới lỏng xuất khẩu càng khiến thị trường thêm dư cung.

Song song đó, thời tiết cực đoan khiến lịch mùa vụ bị xáo trộn, làm lệch cơ cấu tiêu thụ sang đầu năm 2026.

Trong bối cảnh đó, Vinaseed chọn chiến lược phòng thủ chủ động: rà soát toàn bộ hệ thống, cắt giảm chi phí bán hàng và quản lý lần lượt 13% và 14%. Nhờ đó, doanh nghiệp vẫn giữ được tăng trưởng lợi nhuận dù doanh thu suy giảm.

Điểm nhấn lớn nhất trong năm là quá trình tái cấu trúc quản trị.

Doanh nghiệp triển khai mô hình Ủy ban điều hành cấp cao (Excom), phân quyền mạnh hơn cho các phó tổng giám đốc, đồng thời xây dựng ma trận phân quyền cho 9 nhóm hoạt động trọng yếu. Ở cấp Hội đồng quản trị, các tiểu ban cũng được cơ cấu lại, bổ sung Ủy ban chiến lược và phát triển, nâng cấp Hội đồng khoa học nhằm tăng năng lực R&D.

Đáng chú ý, vị trí Tổng giám đốc bị khuyết từ tháng 6/2025 sau khi ông Nguyễn Quang Trường từ nhiệm. Hiện hoạt động điều hành được phân bổ cho các phó tổng giám đốc, trong khi doanh nghiệp đang tìm kiếm nhân sự phù hợp cho vị trí này.

Song song với tái cấu trúc, Vinaseed thúc đẩy chuyển đổi số từ nghiên cứu, sản xuất đến quản trị, hướng tới mô hình điều hành dựa trên dữ liệu.

Doanh nghiệp cũng tận dụng hệ sinh thái của PAN Group để phát triển chuỗi giá trị lúa gạo, hình thành bộ giải pháp đồng bộ từ giống, canh tác đến bảo vệ thực vật. Điều này giúp nâng hiệu quả sản xuất và gia tăng giá trị cho nông dân.

Ở khía cạnh bền vững, Vinaseed tiếp tục tham gia các dự án nông nghiệp thích ứng biến đổi khí hậu tại Đồng bằng sông Cửu Long, ghi nhận mức giảm phát thải và cải thiện thu nhập cho nông hộ.

Doanh nghiệp duy trì mức cổ tức tiền mặt 40% cho năm 2025, tương đương năm trước.

Bước sang 2026, Vinaseed đặt mục tiêu doanh thu 2.850 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 315 tỷ đồng. Động lực tăng trưởng đến từ thương mại hóa các giống bản quyền thích ứng biến đổi khí hậu, mở rộng mảng rau, nâng cấp chuỗi giá trị gạo theo hướng giá trị cao và đẩy mạnh xuất khẩu sang các thị trường như Mỹ, Trung Quốc, tiến tới Nhật Bản.

Theo bà Nguyễn Thị Trà My, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Vinaseed, định hướng xuyên suốt của Vinaseed là chuyển từ tăng trưởng về lượng sang tăng trưởng về chất.

“Tăng trưởng mới không còn là nhiều hơn, mà là tốt hơn. Nó không chỉ đo bằng sản lượng, mà bằng chất lượng sản phẩm, hàm lượng công nghệ, giá trị thương hiệu và hiệu quả trên từng đơn vị nguồn lực”, bà Trà My cho hay.

Vinaseed cũng định vị lại mình không chỉ là công ty giống, mà là doanh nghiệp khoa học – công nghệ trong nông nghiệp, nơi giá trị được tạo ra từ khả năng tích hợp R&D, thị trường và hệ sinh thái.

Ở tầm ngành, bà Trà My cho rằng nông nghiệp Việt Nam cần chuyển dịch sang mô hình dựa trên chất lượng, công nghệ và giá trị gia tăng. Tuy nhiên, để ngành lúa gạo bứt phá, cần thêm các chính sách đột phá như phát triển giống lúa quốc gia, tích tụ ruộng đất, tín dụng xanh, thị trường tín chỉ carbon và nâng tầm thương hiệu gạo Việt.

Sau một năm “xoay trục” trong khó khăn, Vinaseed đang bước vào chu kỳ mới với nền tảng quản trị chặt chẽ hơn, cấu trúc linh hoạt hơn và tham vọng tăng trưởng dựa trên chất lượng, khoa học và hiệu quả dài hạn.