Đời sống
Xây nền tảng kỹ năng số cho học sinh từ những năm đầu tiểu học
D.Ngân - 07/08/2026 14:00
Tiếp cận máy tính, công nghệ và trí tuệ nhân tạo từ sớm đang trở thành một phần quan trọng trong hành trang của học sinh.

Bộ sách Khám phá Tin học lớp 1, 2 được xây dựng theo hướng học qua trải nghiệm, giúp trẻ từng bước hình thành kỹ năng số, biết sử dụng công nghệ an toàn và tạo nền tảng cho quá trình học Tin học ở các lớp tiếp theo.

Công nghệ ngày càng hiện diện sâu rộng trong học tập và đời sống, kéo theo yêu cầu trang bị kỹ năng số cho trẻ em ngay từ những năm đầu đến trường. Với học sinh nhỏ tuổi, mục tiêu không phải tiếp cận những kiến thức công nghệ phức tạp, mà trước hết là biết sử dụng thiết bị đúng cách, hình thành thói quen an toàn, chủ động tiếp nhận thông tin và từng bước làm quen với môi trường số.

Bộ sách được biên soạn theo định hướng phát triển năng lực số, giúp học sinh tiếp cận máy tính, công nghệ và trí tuệ nhân tạo một cách tự nhiên, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi.

Xuất phát từ yêu cầu này, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam ấn hành bộ sách Khám phá Tin học lớp 1, 2 năm 2026, dành riêng cho học sinh những năm đầu cấp tiểu học. Bộ sách được biên soạn theo định hướng phát triển năng lực số, giúp học sinh tiếp cận máy tính, công nghệ và trí tuệ nhân tạo một cách tự nhiên, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi.

Thay vì đặt nặng kiến thức kỹ thuật, nội dung chú trọng quan sát, trải nghiệm và thực hành, qua đó giúp trẻ hình thành những kỹ năng và thói quen số tích cực. Đây cũng là bước chuẩn bị để tạo sự kết nối giữa giai đoạn làm quen ở lớp 1, lớp 2 với chương trình Tin học ở những lớp tiếp theo.

Thông qua các bài học, học sinh được làm quen với máy tính và thế giới số, nhận biết một số thiết bị số cũng như vai trò của công nghệ trong đời sống. Những thao tác cơ bản với máy tính và thiết bị học tập số được giới thiệu theo hướng đơn giản, trực quan để trẻ có thể tiếp cận mà không chịu áp lực về kiến thức.

Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo cũng bước đầu được đưa vào nội dung thông qua những tình huống gần gũi. Cách tiếp cận này giúp học sinh có những nhận thức ban đầu về một công nghệ đang ngày càng hiện diện trong học tập và cuộc sống, thay vì tiếp cận bằng các khái niệm kỹ thuật phức tạp.

Song song với khả năng sử dụng công nghệ, bộ sách dành sự chú ý cho an toàn trên môi trường số. Học sinh được hướng dẫn sử dụng thiết bị điện tử đúng cách, chú ý bảo vệ sức khỏe khi học tập và vui chơi; bước đầu nhận thức về bảo vệ thông tin cá nhân và biết xin phép người lớn trước khi thực hiện những hoạt động cần thiết trên môi trường số.

Đây là nội dung có ý nghĩa trong bối cảnh trẻ em ngày càng tiếp xúc với thiết bị thông minh và Internet ở độ tuổi sớm hơn. Trang bị kỹ năng số vì thế không đơn thuần là dạy trẻ sử dụng máy tính, mà còn giúp các em hình thành cách ứng xử phù hợp và có trách nhiệm trong môi trường công nghệ.

Một điểm đáng chú ý khác của Khám phá Tin học lớp 1, 2 là phương pháp tổ chức bài học theo hướng trải nghiệm. Hình ảnh minh họa được thiết kế trực quan, các nhiệm vụ kết hợp quan sát, trò chơi, hoạt động STEM, vẽ hình, đóng vai và xử lý những tình huống gần với đời sống.

Thông qua cách tiếp cận này, học sinh không chỉ “học về máy tính” mà còn được tham gia các hoạt động để phát triển khả năng quan sát, sáng tạo, giao tiếp và hợp tác. Những khái niệm ban đầu về công nghệ nhờ đó được chuyển thành trải nghiệm cụ thể, giúp giờ học nhẹ nhàng và tạo hứng thú khám phá cho trẻ.

Đội ngũ tham gia biên soạn bộ sách cũng là các chủ biên, tác giả sách giáo khoa Tin học cấp tiểu học và trung học cơ sở thuộc bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống. Đây là cơ sở để bảo đảm sự nhất quán, liên thông về nội dung giữa giai đoạn làm quen với Tin học ở lớp 1, lớp 2 và quá trình học tập ở những cấp lớp tiếp theo.

Không chỉ hướng đến học sinh, bộ sách còn được thiết kế để giáo viên linh hoạt sử dụng trong quá trình tổ chức dạy học. Cấu trúc các bài cho phép triển khai trong những tiết học phù hợp, hoạt động trải nghiệm hoặc STEM. Nhiều nội dung không phụ thuộc quá nhiều vào thiết bị và điều kiện cơ sở vật chất, giúp giáo viên có thêm phương án tổ chức hoạt động phù hợp với điều kiện thực tế.

Phụ huynh cũng có thể sử dụng bộ sách để đồng hành cùng con tại nhà. Ngôn ngữ đơn giản, hình ảnh trực quan cùng những hoạt động như quan sát, vẽ hình, đóng vai và thảo luận giúp cha mẹ có thể hướng dẫn trẻ mà không nhất thiết phải có kiến thức chuyên sâu về Tin học.

Tin liên quan