Kỳ nghỉ Quốc khánh 2/9 năm nay kéo dài 5 ngày, từ 29/8 đến hết ngày 2/9. Khi nhu cầu đi lại, du lịch, vui chơi và tập trung đông người gia tăng, đây cũng là khoảng thời gian hệ thống y tế phải duy trì trạng thái sẵn sàng cao trước nguy cơ tai nạn giao thông, ngộ độc thực phẩm, tai nạn thương tích cũng như những tình huống cấp cứu có thể xảy ra bất cứ lúc nào.

Tại các bệnh viện, ngày nghỉ vì thế không đồng nghĩa với việc hoạt động khám, chữa bệnh được phép gián đoạn. Những ca trực vẫn nối tiếp tại khoa cấp cứu, hồi sức, phòng mổ, đơn vị lọc máu; người bệnh nặng vẫn phải được theo dõi từng giờ và các tình huống khẩn cấp phải được xử trí kịp thời.

Để bảo đảm công tác y tế phục vụ người dân trong dịp Quốc khánh, Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế đã yêu cầu các bệnh viện trực thuộc Bộ, bệnh viện thuộc trường đại học, Sở Y tế các tỉnh, thành phố và y tế các Bộ, ngành chỉ đạo các cơ sở khám, chữa bệnh phân công trực 24/24 giờ đủ 4 cấp, gồm trực lãnh đạo, chuyên môn, hành chính - hậu cần và bảo vệ - tự vệ; bảo đảm thông tin thông suốt, sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ trong mọi tình huống.

Yêu cầu được đặt ra là các cơ sở khám, chữa bệnh phải tiếp nhận, xử trí kịp thời mọi trường hợp cấp cứu, tai nạn, ngộ độc, không để người bệnh bị từ chối hoặc chậm trễ. Với những trường hợp vượt khả năng chuyên môn, cơ sở y tế phải thực hiện cấp cứu ban đầu, ổn định tình trạng người bệnh, giải thích rõ cho người bệnh và gia đình trước khi chuyển tuyến.

Không chỉ duy trì lực lượng bên trong bệnh viện, hệ thống y tế còn phải chuẩn bị cho các tình huống xảy ra ngoài cộng đồng. Các cơ sở y tế được yêu cầu thường trực cấp cứu ngoại viện, sẵn sàng nhân lực, phương tiện và vật tư, phối hợp với lực lượng chức năng để kịp thời ứng phó tai nạn giao thông, thảm họa, tai nạn hoặc ngộ độc hàng loạt. Công tác phòng ngừa nguy cơ sức khỏe cộng đồng, an toàn thực phẩm, cảnh báo đuối nước và tai nạn thương tích tại các khu du lịch, điểm vui chơi tập trung đông người cũng được tăng cường.

Tại Bệnh viện Bạch Mai, một trong những bệnh viện tuyến cuối tiếp nhận lượng lớn người bệnh nặng, phương án ứng trực 24/24 giờ được triển khai tại cả hai cơ sở Hà Nội và Ninh Bình. PGS-TS.Đào Xuân Cơ, Giám đốc Bệnh viện yêu cầu các đơn vị chủ động tổ chức nhân lực, chuyên môn và những điều kiện cần thiết để hoạt động khám, chữa bệnh không bị gián đoạn trong suốt 5 ngày nghỉ.

Công tác tiếp nhận và xử trí cấp cứu được đặt ở mức ưu tiên hàng đầu. Tại Hà Nội, Trung tâm Cấp cứu A9 duy trì lực lượng trực liên tục, tiếp nhận, phân loại và xử trí người bệnh với nguyên tắc không từ chối, không để chậm trễ việc cấp cứu. Tại cơ sở Ninh Bình, Khoa Cấp cứu - Hồi sức tích cực - Chống độc cũng bố trí lực lượng thường trực, sẵn sàng tiếp nhận các trường hợp cấp cứu của người dân địa phương và khu vực lân cận.

Đối với những người đang điều trị nội trú, đặc biệt tại các đơn vị Đột quỵ, Hồi sức tích cực, Chống độc, Nhi khoa, Gây mê hồi sức và hệ Ngoại, lãnh đạo đơn vị trực tiếp đi buồng hằng ngày, theo dõi sát diễn biến sức khỏe để kịp thời phát hiện những trường hợp có nguy cơ chuyển nặng.

Đây là yêu cầu đặc biệt quan trọng bởi với nhiều bệnh lý cấp tính, thời gian quyết định khả năng cứu sống và mức độ phục hồi của người bệnh. Đột quỵ, nhồi máu cơ tim, chấn thương nặng hay ngộ độc không lựa chọn ngày thường hay ngày lễ để xảy ra. Với những trường hợp ấy, vài phút hay vài giờ chậm trễ đều có thể ảnh hưởng đến kết quả điều trị.

Không chỉ cấp cứu, những nhu cầu điều trị thường xuyên cũng không thể tạm dừng trong một kỳ nghỉ kéo dài. Bệnh viện Bạch Mai tiếp tục duy trì hoạt động khám ngoại trú. Ở cơ sở Hà Nội, Trung tâm Khám bệnh và Điều trị trong ngày bố trí nhân lực bảo đảm công suất khám ngoại trú tối thiểu bằng 1/3 ngày làm việc bình thường; tại Ninh Bình, các phòng khám chuyên khoa có nhu cầu cao tiếp tục hoạt động nhằm đáp ứng nhu cầu của người dân và giảm áp lực cho khu vực cấp cứu.

Với người bệnh suy thận mạn, lịch chạy thận nhân tạo vẫn được duy trì đúng chu kỳ. Năm ngày nghỉ lễ không thể trở thành khoảng trống điều trị đối với những người mà việc lọc máu định kỳ có ý nghĩa trực tiếp đối với sức khỏe và sự sống. Trung tâm Thận - Tiết niệu và Lọc máu vì vậy tiếp tục tổ chức chạy thận, bảo đảm quá trình điều trị của người bệnh không bị gián đoạn.

Cùng với bố trí bác sỹ, điều dưỡng và nhân viên y tế, một bệnh viện hoạt động xuyên kỳ nghỉ cần cả hệ thống hậu cần vận hành đồng bộ. Bệnh viện Bạch Mai đã chủ động dự trù thuốc, dịch truyền, máu và chế phẩm máu, vật tư y tế, hóa chất xét nghiệm cùng các nguồn lực cần thiết. Điện, nước, thông tin liên lạc và xe cứu thương được duy trì trong trạng thái sẵn sàng.

Người bệnh đến khám, điều trị trong dịp nghỉ lễ vẫn được bảo đảm đầy đủ quyền lợi Bảo hiểm y tế theo quy định; các suất ăn bảo đảm dinh dưỡng, an toàn thực phẩm được duy trì cho người bệnh nội trú và cán bộ y tế thường trực. Các tổ cấp cứu ngoại viện thuộc Viện Y học Nhiệt đới, Viện Tim mạch, Trung tâm Cấp cứu A9 và Trung tâm Chống độc cũng trong trạng thái sẵn sàng cơ động khi có yêu cầu, đặc biệt trước nguy cơ dịch bệnh, thảm họa, tai nạn hàng loạt hoặc ngộ độc thực phẩm.

Không riêng Bệnh viện Bạch Mai, nhiều bệnh viện tuyến cuối như Bệnh viện Nhi Trung ương, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã xây dựng phương án trực 24/24 giờ, dự trù thuốc, dịch truyền, máu và các nguồn lực cần thiết; chuẩn bị lực lượng, phương tiện, vật tư và phương án phối hợp với các lực lượng chức năng để xử trí tình huống khẩn cấp.

Tại Bệnh viện Nhi Trung ương, hoạt động khám đa khoa, cấp cứu 24/24 giờ và điều trị trẻ em vẫn được duy trì trong những ngày nghỉ lễ. Việc bảo đảm hoạt động liên tục đặc biệt cần thiết đối với bệnh nhi bởi diễn biến bệnh ở trẻ có thể nhanh, trong khi nhiều trường hợp cấp cứu không thể chờ đến khi kỳ nghỉ kết thúc.

Áp lực mà hệ thống y tế có thể phải đối diện trong những ngày nghỉ được phần nào thể hiện qua số liệu của kỳ nghỉ 30/4 và 1/5 năm nay. Trong dịp này, các cơ sở khám, chữa bệnh trên cả nước đã khám và cấp cứu cho 316.870 lượt người; 91.749 trường hợp phải nhập viện điều trị nội trú và 67.584 người bệnh được làm thủ tục ra viện.

Khối lượng người bệnh lớn trong một kỳ nghỉ cho thấy duy trì hoạt động bệnh viện không đơn giản là bố trí một số cán bộ y tế trực tại cơ sở. Để một người bệnh được cấp cứu kịp thời cần cả hệ thống phía sau vận hành liên tục, từ bác sỹ, điều dưỡng, kỹ thuật viên đến xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, phòng mổ, thuốc, máu, vật tư, xe cứu thương và hậu cần.

Đặc biệt với những bệnh viện tuyến cuối, ngoài người bệnh đến trực tiếp còn có các trường hợp nặng được chuyển từ tuyến dưới. Điều đó đòi hỏi không chỉ đủ người trực mà phải duy trì các ê-kíp chuyên môn có khả năng hội chẩn, can thiệp, phẫu thuật và hồi sức bất cứ lúc nào. Những tình huống dịch bệnh, thảm họa, tai nạn hoặc ngộ độc hàng loạt cũng phải có phương án huy động lực lượng ngay khi xảy ra.

Cục Quản lý Khám, chữa bệnh yêu cầu nếu xuất hiện diễn biến đặc biệt như dịch bệnh, thảm họa, tai nạn hay ngộ độc hàng loạt, các đơn vị phải báo cáo ngay cơ quan quản lý trực tiếp qua đường dây nóng, đồng thời gửi báo cáo nhanh để có phương án chỉ đạo, hỗ trợ kịp thời.