Bộ Công thương sẽ tổ chức Hội nghị thúc đẩy xuất khẩu đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số với sự tham dự của khoảng 300 đại biểu là đại diện các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp.

Hội nghị tập trung đánh giá tình hình xuất khẩu trong những tháng đầu năm, nhận diện các thách thức mới của thương mại toàn cầu và đề xuất giải pháp thúc đẩy xuất khẩu, mở rộng thị trường, góp phần hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong năm 2026.

Hoạt động thương mại của Việt Nam trong gần nửa đầu năm 2026 diễn ra trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục tiềm ẩn nhiều bất ổn. Xung đột địa chính trị kéo dài tại nhiều khu vực, chi phí logistics và tài chính duy trì ở mức cao, trong khi xu hướng bảo hộ thương mại vẫn hiện hữu tại các nền kinh tế lớn.

Trong bối cảnh đó, xuất nhập khẩu vẫn đạt nhiều kết quả tích cực. Tính đến ngày 15/6/2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước đạt gần 497 tỷ USD, tăng 27,1% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu đạt gần 240 tỷ USD, tăng hơn 21%, còn nhập khẩu đạt 256,7 tỷ USD, tăng 33,1%.

Đáng chú ý, xuất khẩu tiếp tục duy trì đà tăng trưởng dù nhiều thị trường lớn gia tăng các rào cản kỹ thuật và chính sách thuế quan. Mỹ vẫn là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch khoảng 130 tỷ USD trong năm 2025; riêng 5 tháng đầu năm 2026 đạt gần 70 tỷ USD.

Tại thị trường EU, dù khu vực này đối mặt với nhiều khó khăn kinh tế do tác động từ xung đột ở Trung Đông, xuất khẩu của Việt Nam vẫn tăng gần 14%, đạt 26 tỷ USD. Cán cân thương mại với EU tiếp tục duy trì mức thặng dư trên 18 tỷ USD.

Tuy nhiên, điểm đáng chú ý của bức tranh thương mại nửa đầu năm nay là nhập siêu quay trở lại và có xu hướng gia tăng qua từng tháng. Lũy kế đến ngày 15/6, mức nhập siêu đã lên tới 16,8 tỷ USD.

Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương), kết quả kim ngạch xuất nhập khẩu tiệm cận mốc 500 tỷ USD là mức tăng trưởng rất ấn tượng, vượt đáng kể các mục tiêu đặt ra từ đầu năm, cho thấy khả năng chống chịu và thích ứng của nền kinh tế trước những biến động của thương mại quốc tế.

Dù vậy, việc cán cân thương mại chuyển sang trạng thái thâm hụt sau nhiều năm xuất siêu cũng đặt ra yêu cầu tăng cường kiểm soát nhập khẩu và nâng cao hiệu quả điều hành thương mại.

Phần lớn mức tăng nhập khẩu đến từ nhóm nguyên liệu, linh kiện, máy móc và thiết bị phục vụ sản xuất, thay vì hàng tiêu dùng. Điều này phản ánh xu hướng mở rộng năng lực sản xuất của cả doanh nghiệp trong nước và khu vực đầu tư nước ngoài.

Những nhóm hàng tác động lớn nhất đến cán cân thương mại gồm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; nhiên liệu cùng nhiều mặt hàng có giá nhập khẩu tăng mạnh. Riêng nhập khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 99,2 tỷ USD; máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng khác đạt 31,2 tỷ USD; linh kiện, phụ tùng ô tô gần 3,5 tỷ USD; ô tô nguyên chiếc 2,64 tỷ USD; xăng dầu 5,35 tỷ USD; dầu thô 4 tỷ USD và than đá 4,1 tỷ USD.

Bộ Công Thương cho biết sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến thị trường trong những tháng tới, đồng thời đẩy mạnh xuất khẩu các ngành hàng chủ lực, điều hành linh hoạt nhằm kiểm soát nhập siêu và duy trì đà tăng trưởng thương mại.

Bên cạnh đó, Bộ sẽ tăng cường các biện pháp phòng vệ thương mại phù hợp, thúc đẩy liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước nhằm nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, đồng thời đẩy mạnh xúc tiến thương mại tại các thị trường còn nhiều dư địa như Trung Quốc theo hướng tiếp cận vùng, Nam Á và Mỹ Latinh.

Song song với đó, cơ quan quản lý sẽ cung cấp thông tin về các nguồn nguyên liệu thay thế từ Ấn Độ, Pakistan, Bangladesh và một số thị trường khác nhằm hỗ trợ doanh nghiệp chủ động đa dạng hóa nguồn cung và thích ứng với biến động thương mại toàn cầu.