Dự thảo được xây dựng nhằm hoàn thiện hành lang pháp lý sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy, đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, nâng cao hiệu quả quản lý và khai thác tài sản công.
Theo Bộ Tài chính, Nghị định số 52/2026/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 2/2/2026 đã tạo cơ sở pháp lý cho công tác quản lý, sử dụng tài sản tại các cơ quan Đảng.
Tuy nhiên, sau khi Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV ban hành Nghị quyết số 03-NQ/TW ngày 25/3/2026 về việc chuyển Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Thông tấn xã Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam và Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam thành đơn vị sự nghiệp thuộc Ban Chấp hành Trung ương Đảng, một số quy định hiện hành không còn bao quát đầy đủ đối tượng quản lý.
| Ảnh minh họa. |
Trong bối cảnh đó, việc sửa đổi, bổ sung Nghị định số 52/2026/NĐ-CP được xác định là cần thiết nhằm bảo đảm phù hợp với mô hình tổ chức mới, đồng thời đáp ứng yêu cầu quản lý tài sản trong giai đoạn hiện nay.
Dự thảo được xây dựng trên quan điểm quán triệt chủ trương của Đảng và Nhà nước về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác tài sản công; tăng cường phân cấp, phân quyền; thúc đẩy chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật.
Một trong những nội dung nổi bật của dự thảo là mở rộng thẩm quyền cho các đơn vị sự nghiệp thuộc Ban Chấp hành Trung ương Đảng trong quản lý, sử dụng tài sản.
Theo đó, thủ trưởng đơn vị sự nghiệp được quyết định hoặc phân cấp quyết định nhiều nội dung như khoán kinh phí sử dụng tài sản, sử dụng chung tài sản, khai thác và xử lý tài sản, xử lý vật tư, vật liệu thu hồi; phê duyệt đề án sử dụng tài sản vào mục đích kinh doanh, cho thuê, liên doanh, liên kết; quyết định xác lập quyền sở hữu toàn dân đối với tài sản do tổ chức, cá nhân tự nguyện chuyển giao, cũng như giao, điều chuyển, chuyển giao tài sản thuộc phạm vi quản lý theo quy định.
Đối với đơn vị sự nghiệp tự bảo đảm chi thường xuyên và chi đầu tư, dự thảo cho phép chủ động quyết định việc khai thác, bán, thanh lý, tiêu hủy và xử lý tài sản thuộc phạm vi quản lý. Các đơn vị trực thuộc cũng được trao quyền xử lý tài sản không đủ tiêu chuẩn là tài sản cố định và vật tư, vật liệu thu hồi có giá trị dưới 10 triệu đồng.
Bên cạnh đó, dự thảo bổ sung quy định cho phép Chánh Văn phòng Trung ương Đảng phân cấp thẩm quyền phê duyệt phương án khai thác và bảng giá cho thuê đối với nhà, đất do các đơn vị sự nghiệp và doanh nghiệp của Đảng quản lý.
Ngoài việc tăng cường phân cấp, dự thảo còn sửa đổi nhiều quy định nhằm hoàn thiện cơ chế khai thác, sử dụng tài sản.
Theo đó, việc quản lý, sử dụng nguồn thu từ khai thác tài sản tại các đơn vị sự nghiệp của Đảng được điều chỉnh theo hướng đồng bộ với quy định hiện hành. Các đơn vị phải nộp một phần nguồn thu vào quỹ dự trữ ngân sách Đảng; Chánh Văn phòng Trung ương Đảng quyết định mức nộp đối với các đơn vị ở Trung ương, còn Ban Thường vụ tỉnh ủy, thành ủy quyết định đối với các đơn vị địa phương.
Dự thảo cũng bổ sung quy định về điều chuyển tài sản để bao quát trường hợp bên tiếp nhận là cơ quan, đơn vị trực thuộc đơn vị sự nghiệp của Ban Chấp hành Trung ương Đảng; hoàn thiện chế độ báo cáo tài sản và sửa đổi cơ chế quản lý nguồn thu từ khai thác tài sản tại các cơ quan hành chính thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh theo hướng tăng tính chủ động.
Đồng thời, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh được đề xuất giao thêm thẩm quyền quyết định đơn vị mua sắm tập trung đối với tài sản thuộc danh mục mua sắm tập trung, cũng như quyết định điều chuyển tài sản cho doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ, doanh nghiệp của Đảng và Ngân hàng Chính sách xã hội.
Một điểm mới đáng chú ý khác là dự thảo bổ sung cơ chế xử lý đối với quỹ nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính.
Theo đó, việc xác định giá cho thuê, phương thức, thời hạn cho thuê, cũng như đầu tư xây dựng mới, cải tạo, nâng cấp công trình gắn liền với đất sẽ được thực hiện theo cơ chế đặc thù quy định tại Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP của Chính phủ. Quy định này được kỳ vọng sẽ tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ xử lý và khai thác hiệu quả quỹ nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy.