Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung dự và phát biểu chỉ đạo. Hội thảo có hơn 100 đại biểu là lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và địa phương, các nhà ngoại giao, chuyên gia, nhà khoa học, đại diện cơ quan nghiên cứu và doanh nghiệp.

Đối ngoại phải tạo ra kết quả thực chất

Phát biểu chỉ đạo, Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhấn mạnh triển khai đối ngoại toàn diện ở tầm cao mới không chỉ là nhiệm vụ của ngành Ngoại giao mà còn là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị. Đại hội XIV của Đảng xác định đẩy mạnh đối ngoại và hội nhập quốc tế là nhiệm vụ “trọng yếu, thường xuyên”.

Theo Bộ trưởng, công tác đối ngoại cần đặt trong tổng thể chiến lược phát triển và bảo vệ Tổ quốc, lấy lợi ích quốc gia - dân tộc làm nguyên tắc cao nhất; gắn kết chặt chẽ với quốc phòng, an ninh, phát triển kinh tế - xã hội, khoa học - công nghệ, văn hóa và con người. Trọng tâm là chuyển hóa tầm nhìn chiến lược thành năng lực hành động và kết quả thực chất.

Bộ trưởng nêu ba yêu cầu chiến lược đối với công tác đối ngoại trong giai đoạn tới: nâng cao vai trò và chất lượng đóng góp quốc tế của Việt Nam, lấy hiệu quả tác động thực tế làm thước đo; nâng cao hiệu quả chiến lược của các hoạt động đối ngoại, thể hiện qua những năng lực và điều kiện phát triển bền vững được tạo dựng cho đất nước; đồng thời tăng cường năng lực chủ động chiến lược, bảo đảm sự phối hợp thống nhất của cả hệ thống và phát huy sức mạnh tổng hợp.

Tại phiên đề dẫn, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy, tầm nhìn và phương thức triển khai đối ngoại. Theo đó, cần chuyển từ chủ yếu thích ứng sang chủ động kiến tạo môi trường thuận lợi; từ mở rộng quan hệ sang nâng cao chất lượng, hiệu quả hợp tác với các nước, đối tác; gắn kết chặt chẽ hơn công tác đối ngoại với các chiến lược phát triển quốc gia.

Thứ trưởng cho rằng Hội thảo cần tập trung làm rõ những định hướng, ưu tiên chiến lược và đề xuất giải pháp có khả năng tạo đột phá, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.

Chuyển nguồn lực quốc tế thành năng lực nội sinh

Tại phiên toàn thể, Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Văn Phương nhấn mạnh yêu cầu chuyển hóa nguồn lực quốc tế thành năng lực nội sinh. Theo đó, hiệu quả hợp tác cần được đánh giá qua khả năng tiếp nhận, làm chủ công nghệ, nâng cao năng suất và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Nguyễn Trường Thắng nhấn mạnh công tác đối ngoại cần chủ động hơn trong nghiên cứu, dự báo, góp phần bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa và giữ vững thế chủ động chiến lược. Đại diện Bộ Công an cũng nêu yêu cầu gắn kết chặt chẽ giữa đối ngoại và bảo đảm an ninh quốc gia trong giai đoạn phát triển mới.

Bốn phiên chuyên đề tập trung thảo luận các nội dung: phát huy vị thế, chủ động kiến tạo môi trường quốc tế thuận lợi; nâng cao hiệu quả quan hệ với các đối tác, tăng cường tự chủ và quản trị rủi ro; đổi mới hoạt động đối ngoại phục vụ phát triển, gắn với nhu cầu của doanh nghiệp, địa phương và các ngành kinh tế; phát huy sức mạnh tổng hợp, hoàn thiện cơ chế phối hợp và nâng cao hiệu quả huy động nguồn lực, tổ chức thực hiện.

Hội thảo ghi nhận hơn 30 tham luận và ý kiến đóng góp của đại diện các bộ, ngành, chuyên gia, nhà khoa học, cơ quan nghiên cứu và doanh nghiệp. Tại phiên tổng luận, các đại biểu nhấn mạnh yêu cầu cụ thể hóa định hướng thành nhiệm vụ, phân công trách nhiệm rõ ràng, đồng thời bảo đảm nguồn lực và điều kiện triển khai.

Phát biểu kết luận, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường đề nghị tiếp tục nghiên cứu, xác định các giải pháp có khả năng tạo chuyển biến về chất, gắn định hướng lớn với năng lực tổ chức thực hiện và cơ chế phối hợp.

Thứ trưởng nêu năm nhóm vấn đề cần tập trung: nâng cao giá trị chiến lược thực chất của các quan hệ đối tác; chuyển hóa thành quả đối ngoại thành năng lực phát triển của đất nước; củng cố năng lực độc lập, tự chủ và lựa chọn chiến lược; nâng cao chất lượng đóng góp, khả năng tham gia định hình các tiến trình quốc tế; tăng cường phối hợp, dự báo và hành động thống nhất của cả hệ thống.

Hội thảo góp phần bổ sung luận cứ khoa học và thực tiễn, làm rõ định hướng, ưu tiên và giải pháp nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại, qua đó phát huy vai trò tiên phong trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.