Củng cố thương mại Việt - Pháp

Khoảng 4 tỷ USD hàng hóa sản xuất tại Việt Nam, từ dệt may, giày dép đến máy tính, điện thoại và linh kiện, máy móc, thiết bị, phụ tùng..., đã được xuất khẩu sang Pháp trong năm ngoái, tăng 18,5% so với năm trước.

Ở chiều ngược lại, Việt Nam nhập khẩu gần 2,3 tỷ USD hàng hóa từ thị trường này, qua đó xuất siêu hơn 1,7 tỷ USD.

Trao đổi thương mại với 27 nước thành viên EU duy trì đà tăng cao, vượt 74 tỷ USD trong năm 2025. Trong đó, Pháp là một trong những thị trường xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, đứng thứ sáu trong EU về nhập khẩu hàng Việt Nam và đứng thứ ba trong số các thị trường xuất khẩu lớn của EU sang Việt Nam, sau Đức và Ireland.

Đà tăng trưởng của thương mại song phương tiếp tục được duy trì trong 6 tháng đầu năm 2026, với kim ngạch đạt 3,66 tỷ USD, tăng 26,4% so với cùng kỳ năm trước.

Tốc độ tăng trưởng thương mại hàng hóa trong năm 2025 và những tháng đầu năm nay cho thấy, Việt Nam đang ngày càng khẳng định vị trí quan trọng tại Pháp - một trong những trung tâm thương mại lớn của châu Âu.

Thương vụ Việt Nam tại Pháp cho biết, Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA), được thực thi từ năm 2020, đã và đang mở ra cơ hội lớn, thúc đẩy sự hiện diện của hàng Việt Nam tại Pháp nói riêng và EU nói chung.

Không chỉ coi trọng nguồn cung hàng hóa từ các nhà sản xuất Việt Nam, cộng đồng doanh nghiệp Pháp còn đánh giá Việt Nam là thị trường xuất khẩu tiềm năng nhờ tốc độ tăng trưởng kinh tế cao và tầng lớp trung lưu phát triển mạnh mẽ.

Minh chứng là đầu năm nay, Ngân hàng Đầu tư công Pháp Bpifrance xếp Việt Nam vào nhóm 5 thị trường xuất khẩu triển vọng của doanh nghiệp Pháp trong năm 2026, bên cạnh Indonesia, Maroc, Canada và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE).

Trong bối cảnh thương mại quốc tế biến động, nhiều doanh nghiệp vẫn tập trung vào các thị trường quen thuộc như Đức, Mỹ hay Trung Quốc. Tuy nhiên, Bpifrance cho rằng tăng trưởng xuất khẩu trong giai đoạn tới có thể đến từ những thị trường còn nhiều dư địa và mức độ cạnh tranh chưa bão hòa.

Việt Nam được đánh giá đang chuyển mình nhanh chóng. Nếu trước đây chủ yếu được nhìn nhận là trung tâm sản xuất có chi phí thấp, thì hiện nay, các đô thị lớn tại Việt Nam ghi nhận mức tăng mạnh về tiêu dùng và nhu cầu đối với sản phẩm chất lượng cao. Thu nhập được cải thiện kéo theo yêu cầu cao hơn về an toàn thực phẩm, dịch vụ và công nghệ.

Cơ hội cho doanh nghiệp Pháp xuất khẩu sang Việt Nam tập trung vào các sản phẩm, giải pháp có giá trị gia tăng cao như dược phẩm, thực phẩm chế biến, thiết bị phục vụ nông nghiệp công nghệ cao, giải pháp số cho doanh nghiệp và lĩnh vực y tế.

Việt Nam đồng thời được doanh nghiệp Pháp xem là điểm kết nối quan trọng trong chuỗi giá trị khu vực Đông Nam Á, mở ra khả năng tiếp cận rộng hơn tới thị trường ASEAN.

Theo Bpifrance, trong năm 2026, chiến lược xuất khẩu hiệu quả không chỉ dựa vào các thị trường truyền thống mà cần hướng tới những quốc gia có nhu cầu rõ ràng và dư địa tăng trưởng dài hạn. Với tốc độ phát triển kinh tế và mức độ hội nhập sâu rộng, Việt Nam được xem là một trong những điểm đến đáng chú ý nhất trong xu hướng này.

Đưa thương mại sớm chinh phục mốc mới

Việt Nam và Pháp thiết lập quan hệ ngoại giao vào tháng 4/1973 và nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện vào tháng 10/2024, nhân chuyến thăm chính thức Pháp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Cùng với đó, việc thực thi EVFTA đã tạo thêm “bệ phóng”, thúc đẩy các hoạt động đầu tư, thương mại và hợp tác kinh tế giữa hai nước.

Đại sứ Việt Nam tại Pháp Trịnh Đức Hải đánh giá, chuyến thăm chính thức Pháp và tham dự Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từ ngày 10 - 12/9/2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mở ra bước chuyển mới trong các
lĩnh vực hợp tác chiến lược.

Đây cũng là cơ hội tạo thêm động lực thúc đẩy quan hệ kinh tế, thương mại, hướng tới mục tiêu sớm đưa kim ngạch thương mại song phương đạt mốc 10 tỷ USD và tiếp tục vượt con số này.

Bên cạnh việc tăng cường hợp tác chính trị và kinh tế, Đại sứ Trịnh Đức Hải kỳ vọng chuyến thăm sẽ mở ra những hướng hợp tác chiến lược mới, chuyển từ nghiên cứu học thuật sang đồng nghiên cứu và chuyển giao công nghệ lõi trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ lượng tử, không gian vũ trụ, hạ tầng giao thông và năng lượng tái tạo.

Thay đổi cách tiếp cận thị trường

“Mách nước” cho doanh nghiệp khai thác hiệu quả thị trường Pháp và EU tại sự kiện gặp gỡ doanh nghiệp “Tiếp cận thị trường Pháp và EU hiệu quả”, ông Nguyễn Hải Nam, Chủ tịch Hội Doanh nhân Việt Nam tại Pháp (ABVietFrance) cho biết, phần lớn doanh nghiệp trong nước hiện tiếp cận thị trường châu Âu với tư cách là những nhà cung cấp riêng lẻ.

Điều này khiến các đối tác lớn khó đánh giá đầy đủ năng lực vận hành cũng như mức độ ổn định của nguồn hàng, qua đó
hạn chế cơ hội hợp tác dài hạn.

Theo ông Nam, xuất khẩu riêng lẻ còn làm gia tăng chi phí trung gian do phải qua nhiều tầng môi giới, logistics và phân phối. Những khoản chi phí này bào mòn lợi thế cạnh tranh về sản lượng, khiến doanh nghiệp Việt Nam gặp bất lợi khi cạnh tranh với các tập đoàn nông sản đã xây dựng được chuỗi cung ứng hoàn chỉnh tại châu Âu.

Không chỉ khó tiếp cận khách hàng, doanh nghiệp còn chịu áp lực về khả năng bảo quản sản phẩm, đặc biệt đối với nhóm hàng nông sản.

Do đó, các nhà cung cấp Việt Nam cần đầu tư mạnh hơn vào công nghệ bảo quản và chế biến sau thu hoạch, qua đó nâng cao khả năng đáp ứng yêu cầu của chuỗi cung ứng dài ngày tại thị trường châu Âu.

Trong bối cảnh các thị trường nhập khẩu ngày càng siết chặt tiêu chuẩn và dựng thêm nhiều rào cản đối với hàng hóa nhập khẩu, các chuyên gia cũng lưu ý chính sách “Zero Tolerance” đối với dư lượng thuốc bảo vệ thực vật đang tạo áp lực lớn cho ngành thực phẩm khi xuất khẩu sang Pháp. Nếu không kiểm soát chặt chẽ, chỉ một lô hàng vi phạm cũng có thể ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp.

Do đó, doanh nghiệp cần thay đổi cách tiếp cận, chuyển từ xử lý yêu cầu kỹ thuật ở khâu cuối sang kiểm soát chất lượng xuyên suốt chuỗi, từ sản xuất, chế biến, đóng gói đến phân phối.

Cùng với yêu cầu về chất lượng, các quy định mới về môi trường và truy xuất nguồn gốc cũng đang đặt ra tiêu chuẩn cao hơn đối với hàng hóa xuất khẩu. Quy định về bao bì và chất thải bao bì (PPWR) đặt mục tiêu toàn bộ bao bì phải có khả năng tái chế vào năm 2030. Trong khi đó, Quy định chống mất rừng (EUDR) yêu cầu doanh nghiệp xuất khẩu các mặt hàng thuộc phạm vi điều chỉnh, trong đó có cà phê, cao su và gỗ, phải minh bạch nguồn gốc nguyên liệu và chuỗi cung ứng trước khi đưa hàng vào EU.

Bà Chử Lan Phương, Luật sư điều hành Công ty Luật CEVEN LAW cho rằng, EVFTA tạo lợi thế đáng kể về thuế quan, với lộ trình xóa bỏ hơn 99% số dòng thuế. Tuy nhiên, ưu đãi thuế không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp có thể xem nhẹ các yêu cầu pháp lý.

“Doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu vào EU phải tuân thủ đồng thời hai tầng quy định. Tầng thứ nhất là pháp luật chung của Liên minh châu Âu. Tầng thứ hai là pháp luật của từng quốc gia thành viên. Điều đó có nghĩa, sản phẩm đáp ứng quy định chung của EU vẫn cần phù hợp với các quy định riêng của Pháp hoặc quốc gia nhập khẩu”, bà Lan Phương nhấn mạnh.