Chi nhập khẩu nhóm hàng nhiên liệu của Việt Nam trong 10 tháng năm 2026 đã lên tới 31,135 tỷ USD, mức cao kỷ lục và vượt tổng mức chi nhập khẩu của cả năm 2025 gần 7,87 tỷ USD.

Theo số liệu vừa được Cục Thống kê công bố, nhóm hàng nhiên liệu gồm than đá, dầu thô, xăng dầu các loại, khí đốt hóa lỏng và các sản phẩm từ dầu mỏ đều ghi nhận mức tăng đáng kể về trị giá nhập khẩu so với cùng kỳ năm trước.

Cụ thể, trong 10 tháng, Việt Nam nhập khẩu hơn 63 triệu tấn than đá, trị giá 7,706 tỷ USD, tăng lần lượt 11,1% về lượng và 35,8% về trị giá so với cùng kỳ năm trước.

Nhập khẩu dầu thô đạt 10,08 triệu tấn, trị giá 8,195 tỷ USD. So với cùng kỳ, lượng dầu thô nhập khẩu giảm 15,5%, nhưng trị giá tăng 23,7%.

Xăng dầu là mặt hàng có kim ngạch nhập khẩu lớn nhất trong nhóm nhiên liệu, với 9,119 triệu tấn, trị giá 10,244 tỷ USD, tăng lần lượt 8,9% về lượng và 79,1% về trị giá. 

Đối với khí đốt hóa lỏng, cả nước nhập khẩu hơn 3,1 triệu tấn, trị giá 2,6 tỷ USD, tăng tương ứng 11,6% và 52,9%. Trong khi đó, các sản phẩm khác từ dầu mỏ có trị giá nhập khẩu 2,39 tỷ USD, tăng 45%.

Tính chung, chi nhập khẩu các nhóm hàng nhiên liệu kể trên đạt 31,135 tỷ USD. Trong cả năm 2025, tổng lượng nhập khẩu nhóm hàng này đạt 93,17 triệu tấn, trị giá 23,27 tỷ USD. Như vậy, chỉ sau 10 tháng năm nay, chi nhập khẩu nhiên liệu đã vượt cả năm ngoái 7,865 tỷ USD. Riêng chi nhập khẩu xăng dầu tăng thêm khoảng 3,42 tỷ USD so với năm 2025.

Chi phí nhập khẩu năng lượng tăng mạnh trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông, đặc biệt là căng thẳng liên quan đến Mỹ, Israel và Iran, khiến giá dầu, khí đốt và chi phí vận tải toàn cầu leo thang. Là nền kinh tế phụ thuộc đáng kể vào nguồn năng lượng nhập khẩu, Việt Nam cũng không đứng ngoài vùng ảnh hưởng.

Áp lực chủ yếu đến từ giá dầu thô, dầu diesel, xăng và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) tăng cao. Trong đó, than đá vẫn là nguồn nhiên liệu quan trọng đối với một số ngành sản xuất. Việt Nam thuộc nhóm những nền kinh tế tiêu thụ than lớn ở Đông Nam Á và phải nhập khẩu để đáp ứng một phần nhu cầu trong nước.

Với dầu thô, hoạt động nhập khẩu còn gắn với nhu cầu nguyên liệu của các nhà máy lọc dầu.

Tác động của xung đột Trung Đông không chỉ giới hạn ở lĩnh vực năng lượng mà còn lan tỏa đến nhiều hoạt động kinh tế. Giá xăng dầu tăng kéo theo chi phí vận tải, logistics và sản xuất gia tăng, đồng thời tạo áp lực lên giá vật liệu xây dựng và mặt bằng giá hàng hóa.

Lĩnh vực thương mại và logistics cũng chịu ảnh hưởng trực tiếp khi chi phí vận chuyển tăng, chuỗi cung ứng đối mặt với nguy cơ gián đoạn. Đặc biệt, giá năng lượng leo thang làm gia tăng áp lực lạm phát, đồng thời khiến cán cân thương mại chịu thêm sức ép do kim ngạch nhập khẩu nhiên liệu tăng mạnh.

Mới nhất, thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ, Bộ Tài chính đã phối hợp với các bộ, ngành liên quan trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP về thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng.

Theo nghị quyết, thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các loại xăng được điều chỉnh về mức 0%, áp dụng từ ngày 1/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027. Ước tính, chính sách này sẽ làm giảm thu ngân sách nhà nước gần 7.000 tỷ đồng trong thời gian thực hiện.