Rốt ráo xây dựng bộ chỉ tiêu “giao khoán”

Kế hoạch thực hiện phân giao chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội cho các bộ, ngành, địa phương và cả tập đoàn, tổng công ty nhà nước đang được Bộ Tài chính rốt ráo xây dựng theo chỉ đạo của Chính phủ.

“Cần khẩn trương hoàn thiện việc giao chỉ tiêu kinh tế - xã hội cho các bộ, ngành, địa phương, cũng như việc phân bổ kế hoạch đầu tư công trung hạn 2026-2030”, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương nói như vậy cách đây ít ngày, khi Bộ Tài chính tổ chức Hội nghị giao ban công tác tháng 4, triển khai công tác tháng 5/2026.

Kết luận Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn một lần nữa cũng nhấn mạnh điều này. Cụ thể, đối với các mục tiêu kinh tế vĩ mô, đặc biệt là hoàn thiện kịch bản tăng trưởng 2 con số, Bộ trưởng yêu cầu đánh giá kỹ và phân giao trách nhiệm rõ ràng cho từng tập đoàn, bộ, ngành và địa phương, kèm theo cơ chế giám sát, đánh giá tiến độ chặt chẽ.

Theo chỉ đạo của Bộ trưởng, trước sức ép hội nhập và rủi ro thương mại, toàn ngành phải chủ động chuẩn bị kịch bản ứng phó để hạn chế tác động tiêu cực đến tăng trưởng.

Năm 2026 là năm đầu tiên nền kinh tế thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Đây là mục tiêu thách thức trong bối cảnh kinh tế toàn cầu và Việt Nam đang đối mặt với những khó khăn không nhỏ, do biến động địa chính trị toàn cầu, cuộc chiến ở Trung Đông và chính sách thuế quan của Mỹ. Hơn thế, 40 năm Đổi mới, nền kinh tế Việt Nam mới có 2 năm đạt tốc độ tăng trưởng trên 9%, chưa bao giờ tăng trưởng 2 con số.

Tuy nhiên, như Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn đã nhấn mạnh tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, mục tiêu tăng trưởng 2 con số “vô cùng thách thức”, nhưng là “con đường tất yếu” mà chúng ta đã chọn, có sự đồng thuận cao và phải đi.

Để ứng phó với các thách thức và thực hiện mục tiêu này, khi đó, Bộ trưởng đề cập việc Bộ Tài chính sẽ rà soát, cập nhật lại kịch bản tăng trưởng, giao nhiệm vụ phấn đấu cho từng cơ quan, địa phương, từng bộ, ngành, doanh nghiệp phù hợp với điều kiện tình hình mới. Cùng với đó là phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ để đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế…

Và giờ đây, nhiệm vụ đó đang được rốt ráo thực hiện. Hôm 7/5, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đã chủ trì cuộc họp về việc giao chỉ tiêu tăng trưởng các địa phương, doanh nghiệp nhà nước. Tại cuộc họp đó, Thứ trưởng Trần Quốc Phương cho biết, Bộ Tài chính đã rà soát, dự kiến 34 chỉ tiêu của địa phương trong giai đoạn 2026-2030 và năm 2026.

Trong đó, một số chỉ tiêu đã rõ về phương pháp xác định, có thể giao ngay như tăng trưởng GRDP bình quân/năm, tăng trưởng khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản, khu vực công nghiệp và xây dựng, dịch vụ; tốc độ tăng Chỉ số Sản xuất công nghiệp (IIP); tăng trưởng tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng…

Như vậy, không chỉ là tăng trưởng GRDP, mà nhiều chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội khác cũng sẽ được giao cho các bộ, ngành, địa phương, nhằm đưa nền kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng 2 con số trong năm 2026 và giai đoạn 2026-2030. Các chỉ tiêu cụ thể đang được Bộ Tài chính rà soát, tính toán. Nhưng về nguyên tắc, như chỉ đạo của Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, là sẽ “giao sớm nhất có thể”.

“Giao khoán” để thúc đẩy tăng trưởng

Năm 2026 không phải là năm đầu tiên Chính phủ thực hiện việc “khoán tăng trưởng” cho các bộ, ngành, địa phương, các tập đoàn, tổng công ty nhà nước. Nhưng đây là năm đầu tiên, cùng với việc thực hiện Kế hoạch Phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2026-2030, các chỉ tiêu tăng trưởng GRDP sẽ được giao cho các địa phương cả giai đoạn 5 năm tới.

Trong Nghị quyết của Quốc hội về Kế hoạch Phát triển kinh tế - xã hội 2026-2030, có một phụ lục liên quan đến vấn đề này. Theo đó, có tới 28/34 tỉnh, thành phố đặt mục tiêu đạt tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân 10% trở lên trong giai đoạn 2026-2030.

Đáng chú ý, Hải Phòng đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP cao nhất, lên tới 13-14% trong 5 năm 2026-2030. Con số này ở Hà Nội là 10,5-11%, TP.HCM là 10%; Huế 10%; Đà Nẵng 11-11,5%; Quảng Ninh 11-12%; Khánh Hòa 11-12%... Nhóm các địa phương đặt mục tiêu thấp hơn có Sơn La (8-8,5%); Cao Bằng (8-9%); Quảng Trị (9-10%); Quảng Ngãi (9-9,5%); Đồng Tháp (8,5-9%)… Dựa trên các mục tiêu này, Bộ Tài chính sẽ tính toán, có văn bản gửi các địa phương đề nghị xác định để Chính phủ giao chỉ tiêu.

Riêng năm 2026, việc giao khoán chỉ tiêu tăng trưởng đã được Chính phủ thực hiện từ đầu năm. Tuy vậy, nhiều địa phương đang tiếp tục rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng, do tăng trưởng GRDP chưa đạt mục tiêu đề ra.

Số liệu từ Bộ Tài chính cho thấy, năm 2026, hầu hết các địa phương đều xây dựng mục tiêu tăng trưởng GRDP bằng hoặc cao hơn so với chỉ tiêu giao tại Nghị quyết số 01/NQ-CP. Trong đó, 10 địa phương phấn đấu cao hơn chỉ tiêu giao như Hải Phòng, Quảng Ninh, Phú Thọ... Các địa phương kinh tế trọng điểm cũng đặt mục tiêu tăng GRDP cao, như Hà Nội 11%, TP.HCM 10,2%, Hải Phòng 13%, Quảng Ninh 13,21%, Thái Nguyên 11%; Lào Cai 10,1%, Lai Châu 10%, Quảng Trị 10,6%...

Tuy vậy, bức tranh tăng trưởng GRDP quý I/2026 cho thấy, không chỉ nền kinh tế nói chung, mà các địa phương nói riêng, phải rất nỗ lực trong cả 3 quý còn lại mới có thể đạt mục tiêu đề ra. Theo báo cáo của Bộ Tài chính, trong quý này, có 23/34 địa phương có mức tăng trưởng GRDP từ 8% trở lên, trong đó chỉ có 4 địa phương trên 10% là Hà Tĩnh (12,42%), Ninh Bình (11,63%), Hải Phòng (11,21%), Hưng Yên (10,43%).

Một số địa phương khác có tốc độ tăng trưởng cao là Bắc Ninh (9,82%), Quảng Ninh (9,81%), Đồng Nai (9,76%), Phú Thọ (9,15%)… Trong khi đó, đầu tàu kinh tế TP.HCM tăng trưởng 8,27%; Hà Nội tăng trưởng 7,87%.

Dù chưa đạt kỳ vọng, nhưng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu gặp nhiều khó khăn, đây vẫn là con số tích cực. Như TP.HCM, theo khẳng định của Phó chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Công Vinh, đây là mức tăng trưởng cao nhất của các quý I trong vòng 5 năm qua, tạo nền tảng tích cực cho đà phục hồi và tăng trưởng của TP.HCM trong những tháng tới.

Trong bối cảnh tăng trưởng GRDP của các địa phương như vậy, tăng trưởng GDP quý I/2026 của cả nước đạt 7,83%, một con số đáng khích lệ trong bối cảnh các “cơn gió ngược” toàn cầu. Tuy vậy, để đạt mục tiêu tăng trưởng năm 2026, các quý còn lại phải tăng khoảng 11% so với cùng kỳ, cao hơn khoảng 1% so với kịch bản tại Nghị quyết số 01/NQ-CP.

Chìa khóa là sự nỗ lực của các địa phương

Để nền kinh tế có thể đạt mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trong năm nay, cần sự quyết tâm, nỗ lực của cả hệ thống chính trị. Trong đó, nỗ lực của các địa phương là rất quan trọng. Trong bối cảnh này, việc “giao khoán” chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội cho các địa phương đóng vai trò đòn bẩy.

“Để hoàn thành nội dung này, rất cần sự tham gia, phối hợp tích cực của các bộ, ngành, các địa phương cũng như các tập đoàn, tổng công ty nhà nước”, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nói như vậy hôm chủ trì cuộc họp về giao chỉ tiêu cho các bộ, ngành, địa phương.

Theo khẳng định của Phó thủ tướng, Chính phủ sẽ tạo mọi điều kiện thuận lợi để các địa phương, doanh nghiệp đạt được mục tiêu của mình ở mức cao nhất. “Mục tiêu cao thì hành động phải nhanh hơn nhiều lần. Các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp phải đẩy nhanh tiến độ thực hiện nhiệm vụ, không để chậm trễ, góp phần hoàn thành mục tiêu tăng trưởng đã đề ra”, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng chỉ đạo.

Thông tin cho biết, các địa phương đang nỗ lực rà soát, xây dựng kịch bản tăng trưởng, nhằm đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm 2026, cũng như trong giai đoạn 2026-2030. Phú Thọ đã thành lập Ban chỉ đạo tăng trưởng 2 con số ngay từ đầu năm, đồng thời xây dựng Đề án tăng trưởng kinh tế 2 con số giai đoạn 2026-2030.

Tuần trước, lãnh đạo tỉnh đã chủ trì một hội nghị để đóng góp cho đề án này. Tại đây, Bí thư Tỉnh ủy Phú Thọ Phạm Đại Dương chỉ đạo, yếu tố then chốt là cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về nội dung, xác định rõ mục tiêu, lường trước được những khó khăn, thách thức để xây dựng kịch bản tăng trưởng với các giải pháp, nhiệm vụ chi tiết cho từng giai đoạn, bảo đảm sự đồng bộ trong điều hành, quyết tâm biến các chỉ tiêu tăng trưởng thành hiện thực ngay từ những tháng đầu, năm đầu của giai đoạn 2026-2030.

Quảng Ninh cũng vậy, đang quyết tâm thực hiện mục tiêu tăng trưởng 13% trong năm nay, sau khi chỉ đạt tốc độ tăng trưởng 9,81% trong quý I. Hà Nội cũng tương tự, theo chỉ đạo của Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng, phải tập trung cao độ cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số, riêng trong quý II phải đạt tăng trưởng trên 10%...

Khi các địa phương tăng trưởng cao, đó là nền tảng để nền kinh tế Việt Nam tăng tốc, về đích kế hoạch 2026 và cả 5 năm 2026-2030.