Đưa nguồn nhân lực trở thành động lực tăng trưởng

Chiều 8/10, Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III (Capital Economic Forum - CEF III 2026) chính thức diễn ra với chủ đề “Động lực tăng trưởng từ nguồn nhân lực chất lượng cao”.

Sự kiện thu hút hơn 300 đại biểu là đại diện các cơ quan quản lý, hiệp hội, doanh nghiệp, chuyên gia, nhà đầu tư, ngân hàng, quỹ đầu tư và các đối tác quốc tế, tập trung thảo luận những vấn đề liên quan đến nguồn nhân lực trong mối quan hệ với công nghệ, vốn, quản trị, sản xuất, thị trường và khả năng tham gia chuỗi giá trị toàn cầu của doanh nghiệp.

Điểm đáng chú ý của diễn đàn năm nay là cách tiếp cận nguồn nhân lực từ góc độ phát triển kinh tế. Thay vì giới hạn ở hoạt động tuyển dụng và đào tạo, CEF III đặt con người vào vị trí trung tâm của quá trình nâng cao năng suất, đổi mới sáng tạo, gia tăng năng lực cạnh tranh và hình thành những động lực tăng trưởng mới.

Theo Ban Tổ chức, CEF III tiếp nối mạch nội dung của hai kỳ diễn đàn trước, từng bước làm rõ những yếu tố quyết định năng lực phát triển của cộng đồng doanh nghiệp Thủ đô.

Nếu CEF I tập trung vào trí tuệ nhân tạo (AI), thương mại điện tử và các công cụ số hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường, CEF II hướng tới kết nối vốn, mua bán và sáp nhập doanh nghiệp (M&A), đầu tư, phát triển nhà cung ứng và nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, thì CEF III đi sâu vào bài toán nguồn nhân lực có khả năng làm chủ công nghệ, vận hành nguồn vốn, phát triển thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Phát biểu khai mạc, ông Mạc Quốc Anh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố Hà Nội (HANOISME) nhấn mạnh, tư tưởng xuyên suốt của CEF III là nguồn nhân lực chất lượng cao phải trở thành lực đẩy trực tiếp tạo ra năng suất, đổi mới sáng tạo, năng lực cạnh tranh và tăng trưởng mới.

Theo ông, việc phát triển nguồn nhân lực cần được nhìn nhận trong mối quan hệ tổng thể với năng lực hấp thụ công nghệ, quản trị doanh nghiệp, sử dụng hiệu quả nguồn vốn và mở rộng thị trường.

Đây cũng là lý do diễn đàn không giới hạn ở câu chuyện tuyển dụng, đào tạo mà đặt vấn đề nhân lực trong phạm vi rộng hơn của kinh tế, năng suất và năng lực phát triển doanh nghiệp.

“Thước đo thành công của CEF III không nằm ở số lượng bài phát biểu hay số thông điệp được đưa ra, mà ở khả năng chuyển các kết luận thành việc phải làm sau Diễn đàn. Nếu công nghệ, vốn và thị trường là các nguồn lực quan trọng của tăng trưởng, thì con người chính là năng lực giúp doanh nghiệp hấp thụ, vận hành và chuyển hoá những nguồn lực đó thành kết quả thực tế”, ông Mạc Quốc Anh nhấn mạnh.

Về nội dung chuyên môn, diễn đàn dành một báo cáo trung tâm với chủ đề “Hà Nội 2026 - Thực trạng doanh nghiệp, điểm nghẽn và yêu cầu tạo động lực tăng trưởng mới”, tập trung nhận diện những điểm mạnh, hạn chế và khoảng cách cần khắc phục của cộng đồng doanh nghiệp Thủ đô.

Cùng với đó, ba báo cáo chuyên đề đi sâu vào những mắt xích quan trọng của bài toán phát triển nguồn nhân lực.

Trọng tâm đầu tiên là phát triển nhân lực nhằm nâng cao năng suất lao động và giá trị gia tăng. Nội dung tiếp theo tập trung vào năng lực quản trị, tài chính và M&A, giúp doanh nghiệp nâng cao khả năng hấp thụ vốn và tái cấu trúc hoạt động.

Báo cáo còn lại đề cập yêu cầu tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp và cơ sở đào tạo để phát triển đội ngũ kỹ sư, kỹ thuật viên, lao động lành nghề, đáp ứng nhu cầu sản xuất, bán lẻ và tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Cách tiếp cận này cho thấy bài toán nhân lực được đặt trong mối liên hệ trực tiếp với những yêu cầu thực tiễn của doanh nghiệp, từ đổi mới công nghệ, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đến tổ chức sản xuất và mở rộng thị trường.

Mở rộng hợp tác quốc tế, hướng tới chương trình hành động cụ thể

Một điểm nhấn của CEF III 2026 là sự tham gia của Đại sứ và đại diện ngoại giao đến từ 15 quốc gia, gồm Mozambique, Thái Lan, Iraq, Belarus, Azerbaijan, Sri Lanka, Kazakhstan, Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ, Haiti, Pakistan, Hà Lan, Mông Cổ, Palestine và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE).

Sự hiện diện của đại diện ngoại giao các nước góp phần mở rộng không gian trao đổi kinh nghiệm, tăng cường kết nối giữa doanh nghiệp Hà Nội với các đối tác quốc tế trong những lĩnh vực như nguồn nhân lực chất lượng cao, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, đầu tư, thương mại và chuỗi giá trị toàn cầu.

Phát biểu tại diễn đàn, ông Kanat Tumysh, Đại sứ Cộng hòa Kazakhstan tại Việt Nam nhấn mạnh tầm quan trọng của việc gắn kết giáo dục, nghiên cứu với nhu cầu thực tiễn của nền kinh tế đang không ngừng biến đổi.

Theo Đại sứ, Kazakhstan chú trọng trang bị cho thế hệ trẻ kỹ năng số, kỹ thuật chuyên sâu, đồng thời tạo điều kiện để các tài năng phát huy năng lực.

Ông cho rằng, nguồn nhân lực chất lượng cao không thể chỉ được hình thành trong môi trường lớp học mà cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các trường đại học, cộng đồng doanh nghiệp và cơ quan nhà nước, gắn với cơ hội học tập suốt đời của mỗi cá nhân.

Chia sẻ về định hướng phát triển nhân lực công nghệ, Đại sứ Kanat Tumysh cho biết Kazakhstan đã thành lập Đại học Trí tuệ Nhân tạo tại Thủ đô Astana và mời các bạn trẻ Việt Nam sang học tập, nghiên cứu.

“Đây cũng chính là một lĩnh vực đầy hứa hẹn cho sự hợp tác giữa Kazakhstan và Việt Nam. Hai quốc gia chúng ta hoàn toàn có thể kết nối các cơ sở giáo dục, cộng đồng doanh nghiệp, cùng đội ngũ chuyên gia, các nhà khoa học, các học giả và giới trí thức trẻ đến gần nhau hơn”, Đại sứ Kanat Tumysh chia sẻ.

Cũng tại diễn đàn, Hội đồng Chuyên gia cấp cao CEF chính thức ra mắt với 9 thành viên, do PGS.TS Trần Đình Thiên làm Chủ tịch.

Hội đồng quy tụ các chuyên gia trong lĩnh vực kinh tế, khoa học, công nghệ, quản trị, giáo dục, truyền thông và đại diện doanh nghiệp, đảm nhiệm vai trò tư vấn, phản biện, định hướng và tổng hợp chuyên môn cho các hoạt động của diễn đàn.

Bên cạnh đó, mạng lưới 18 đơn vị đồng chủ trì đại diện cho nhiều lĩnh vực như công nghệ thông tin, bán lẻ, M&A, công nghiệp hỗ trợ, logistics, dệt may, làng nghề, doanh nghiệp nữ và dịch vụ việc làm cùng tham gia các hoạt động của CEF III.

Sự tham gia của các tổ chức, hiệp hội và doanh nghiệp thuộc nhiều lĩnh vực được kỳ vọng tăng khả năng kết nối giữa nhu cầu nhân lực của thị trường với hệ thống đào tạo, đồng thời thúc đẩy những sáng kiến hợp tác có thể triển khai trong thực tế.

Đáng chú ý, CEF III đặt mục tiêu chuyển các nội dung thảo luận thành chương trình hành động cụ thể sau diễn đàn.

Theo Ban Tổ chức, tại phiên tổng hợp chuyên gia cuối chương trình, từ 5 đến 7 vấn đề ưu tiên sẽ được lựa chọn, gắn với các chương trình thí điểm hoặc đơn đặt hàng phù hợp, xác định điều kiện triển khai và phân định trách nhiệm giữa Nhà nước, hiệp hội, doanh nghiệp và cơ sở đào tạo.

Trên cơ sở đó, Ban Tổ chức và Hội đồng Chuyên gia cấp cao sẽ tiếp tục tổng hợp ý kiến, dữ liệu khảo sát và các kiến nghị để hoàn thiện “Khung hành động sau CEF III”.

Khung hành động hướng tới xác định rõ những vấn đề cần ưu tiên giải quyết, đầu mối chịu trách nhiệm, hoạt động tiếp nối và cơ chế theo dõi kết quả thực hiện.

Đây là điểm được Ban Tổ chức đặc biệt nhấn mạnh nhằm đưa các đề xuất từ diễn đàn trở thành những hoạt động có khả năng triển khai, thay vì dừng lại ở trao đổi kinh nghiệm hoặc khuyến nghị chính sách.

Thông qua việc kết nối cơ quan quản lý, doanh nghiệp, cơ sở đào tạo, chuyên gia và các đối tác quốc tế, CEF III 2026 hướng tới hình thành những giải pháp phát triển nguồn nhân lực gắn với nhu cầu thực tế của thị trường.

Trong bối cảnh doanh nghiệp đứng trước yêu cầu đổi mới công nghệ, nâng cao năng suất, tái cấu trúc hoạt động và tăng khả năng tham gia chuỗi giá trị toàn cầu, việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao được xác định là yếu tố quan trọng để chuyển hóa các nguồn lực về vốn, công nghệ và thị trường thành động lực tăng trưởng bền vững cho kinh tế Thủ đô.