Điểm nhấn của chuyến công tác là lễ ký kết Thỏa thuận khung hợp tác ba bên giữa Hiệp hội Vật liệu Xây dựng Tuần hoàn Thụy Sĩ, SACA và INSEE Việt Nam, đánh dấu bước tiến mới trong kết nối chuyên môn và thúc đẩy hợp tác quốc tế về kinh tế tuần hoàn trong ngành xây dựng.

Chuyến công tác là cột mốc tiếp nối cho sự kiện ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) được INSEE Việt Nam và Hiệp hội Xây dựng và Vật liệu xây dựng TP. Hồ Chí Minh (SACA) ký kết vào tháng 9/2026. Trên cơ sở đó, các bên tiếp tục mở rộng kết nối với các đối tác quốc tế, đồng thời tiếp cận những kinh nghiệm thực tiễn từ Thụy Sĩ - quốc gia có hơn 30 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tái chế chất thải xây dựng. Qua đó, tìm hiểu và đánh giá khả năng vận dụng các giải pháp, mô hình tái chế phù hợp với điều kiện thực tiễn tại Việt Nam, đặc biệt trong công tác quản lý và tái chế chất thải xây dựng, phá dỡ tại TP. Hồ Chí Minh.

Một trong những dấu mốc quan trọng nhất của chuyến công tác là lễ ký kết Thỏa thuận khung hợp tác giữa Hiệp hội Vật liệu Xây dựng Tuần hoàn Thụy Sĩ (Swiss Association for Circular Construction Materials), Hiệp hội Xây dựng và Vật liệu xây dựng TP. Hồ Chí Minh (SACA) và INSEE Việt Nam.

Đại diện INSEE Việt Nam, ông Eamon John Ginley - Tổng Giám đốc, đã ký kết thỏa thuận cùng ông Lionel Lathion - Chủ tịch Hiệp hội Vật liệu Xây dựng Tuần hoàn Thụy Sĩ và ông Phan Hữu Duy Quốc - Phó Chủ tịch Hiệp hội SACA. 

Thỏa thuận nhằm thúc đẩy việc nghiên cứu, sản xuất và đưa vào sử dụng các loại vật liệu xây dựng được tái chế từ nguồn chất thải phát sinh trong quá trình xây dựng và phá dỡ công trình, qua đó góp phần bảo tồn tài nguyên thiên nhiên, giảm lượng chất thải đưa đến các bãi chôn lấp và gia tăng giá trị sử dụng của nguồn vật liệu thu hồi. Để hiện thực hóa mục tiêu này, các bên sẽ tập trung chia sẻ kiến thức và chuyên môn kỹ thuật; nghiên cứu, phát triển và triển khai các giải pháp tái chế; đồng thời trao đổi kinh nghiệm về mô hình vận hành, cơ chế quản lý và chính sách hỗ trợ.

Đặc biệt, ba bên sẽ cùng nghiên cứu, đề xuất những cơ chế phù hợp trong việc công nhận vật liệu thu hồi từ hoạt động xây dựng và phá dỡ là nguyên liệu thứ cấp hoặc vật liệu xây dựng có thể tái sử dụng, với điều kiện đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật và môi trường liên quan.

Thỏa thuận này có hiệu lực trong ba năm kể từ ngày được cả ba bên ký kết, tạo khuôn khổ cho các hoạt động hợp tác và trao đổi kỹ thuật trong thời gian tới. Trên nền tảng hợp tác giữa INSEE Việt Nam và SACA, sự tham gia của Hiệp hội Vật liệu Xây dựng Tuần hoàn Thụy Sĩ được kỳ vọng sẽ mở rộng cơ hội tiếp cận chuyên môn quốc tế, hỗ trợ nghiên cứu và từng bước ứng dụng các giải pháp tái chế phù hợp với điều kiện thực tiễn của TP. Hồ Chí Minh.

Bên cạnh đó, trong khuôn khổ chuyến đi, đoàn đã đến khảo sát 6 cơ sở tái chế chất thải xây dựng tại Thụy Sĩ, trực tiếp tìm hiểu quy trình tiếp nhận, phân loại và xử lý chất thải, các công nghệ tái chế cũng như phương thức thu hồi vật liệu để đưa trở lại chu trình sử dụng.

Thông qua các buổi làm việc và trao đổi với đơn vị vận hành, đoàn có cơ hội tìm hiểu sâu hơn về mô hình quản lý, yêu cầu kỹ thuật, cơ chế kiểm soát chất lượng cùng những thách thức trong quá trình triển khai. Đây cũng là dịp để các bên chia sẻ góc nhìn chuyên môn, tiếp cận những kinh nghiệm được đúc kết qua 30 năm phát triển lĩnh vực tái chế chất thải xây dựng tại Thụy Sĩ, làm cơ sở nghiên cứu và đề xuất các giải pháp phù hợp với điều kiện hạ tầng, kỹ thuật và quản lý tại Việt Nam.

Những kinh nghiệm đúc kết từ chuyến khảo sát thực tế tại Thụy Sĩ:

- Phân loại chất thải ngay tại công trường phá dỡ là yếu tố then chốt quyết định hiệu quả của hoạt động tái chế.

- Các cơ sở xử lý chất thải rắn từ vật liệu xây dựng tại Thụy Sĩ chủ yếu được đặt gần khu vực đô thị và tách biệt hoàn toàn với hệ thống xử lý rác thải sinh hoạt, nhằm đảm bảo quy trình quản lý và tái chế riêng biệt, phục vụ mục tiêu thu hồi vật liệu để tái sử dụng.

- Chi phí xử lý chất thải xây dựng và phá dỡ có sự chênh lệch đáng kể tùy thuộc vào mức độ phân loại chất thải. Cụ thể, chất thải hỗn hợp (bao gồm bê tông, gạch, gỗ, cao su,...) có chi phí xử lý cao gấp 10 lần so với chất thải bê tông đã được phân loại riêng.

- Các loại chất thải khó xử lý nhất là những hạt mịn và vật liệu khoáng như bụi, amiăng,... Việc xử lý các thành phần này đòi hỏi sự hợp tác hoặc khả năng tiếp cận hệ thống lò đốt tại các nhà máy điện hoặc nhà máy xi măng.

- Các cơ sở xử lý chất thải rắn từ vật liệu xây dựng tại Thụy Sĩ luôn được tích hợp tại chỗ cùng với một hoặc nhiều trạm trộn bê tông thương phẩm để tiêu thụ đầu ra, tiết kiệm chi phí vận chuyển, mang lại hiệu quả kinh tế.

- Công tác kiểm soát chất lượng vật liệu tái chế đòi hỏi hoạt động kiểm nghiệm tại phòng thí nghiệm hằng ngày, nhằm đảm bảo chất lượng đầu ra đáp ứng yêu cầu.

- Hoạt động thu gom và vận chuyển chất thải được thực hiện bằng đội xe chuyên dụng, trang bị hệ thống camera giám sát (CCTV) và định vị GPS để theo dõi, quản lý hành trình vận chuyển.

- Hiệp hội Vật liệu Xây dựng Tuần hoàn Thụy Sĩ sẵn sàng chia sẻ các hướng dẫn kỹ thuật của Thụy Sĩ để SACA có thể xem xét đề xuất áp dụng, thông qua cơ chế hợp tác theo Biên bản ghi nhớ (MOU) đã ký kết. 

Chuyến công tác lần này đặt nền tảng cho sự kết nối chuyên môn và hợp tác quốc tế sâu rộng giữa INSEE Việt Nam, SACA và Hiệp hội Vật liệu Xây dựng Tuần hoàn Thụy Sĩ. Qua đó, góp phần thúc đẩy quá trình nghiên cứu, ứng dụng các giải pháp tái chế phù hợp với thực tiễn Việt Nam, biến chất thải thành nguồn tài nguyên có giá trị, hướng đến một ngành xây dựng tuần hoàn và bền vững hơn.