Khơi thông dòng vốn tới các tầng sâu trong chuỗi cung ứng

Việt Nam đang trở thành điểm đến quan trọng trong quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu, đặc biệt ở các lĩnh vực sản xuất công nghiệp, điện tử, công nghiệp hỗ trợ, năng lượng, hàng tiêu dùng và xuất khẩu. Sự hiện diện ngày càng lớn của các tập đoàn đa quốc gia và doanh nghiệp đầu ngành mở ra cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị cho doanh nghiệp trong nước, nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực tài chính, sản xuất và quản trị.

Một trong những điểm nghẽn hiện nay là khả năng tiếp cận vốn của các doanh nghiệp ở những tầng sâu trong chuỗi cung ứng. Không ít SME có năng lực sản xuất, đơn hàng và thị trường đầu ra ổn định, nhưng vẫn gặp khó khăn khi vay vốn theo phương thức truyền thống do hạn chế về tài sản bảo đảm, báo cáo tài chính hoặc lịch sử tín dụng.

Thực tế này đặt ra yêu cầu phát triển các giải pháp tài chính có khả năng kết nối dòng vốn từ doanh nghiệp trung tâm tới các nhà cung cấp ở nhiều cấp độ, thay vì chỉ giới hạn trong quan hệ giữa ngân hàng với từng doanh nghiệp riêng lẻ.

Nắm bắt nhu cầu đó, MB triển khai nền tảng tài trợ chuỗi cung ứng đa tầng trên môi trường số, mở rộng phạm vi kết nối từ doanh nghiệp trung tâm tới nhà cung cấp tầng 1, tầng 2, tầng 3 và các tầng sâu hơn.

Điểm đáng chú ý của giải pháp là kết hợp các phương thức tài chính với công cụ phi tín dụng, tạo điều kiện để dòng vốn lưu chuyển xuyên suốt chuỗi cung ứng. Thay vì chỉ đánh giá doanh nghiệp dựa trên tài sản bảo đảm hoặc năng lực tài chính độc lập, mô hình hướng tới khai thác dữ liệu giao dịch, dòng tiền và mối quan hệ thương mại giữa các thành viên trong chuỗi.

SCF đa tầng giúp doanh nghiệp trung tâm quản trị công nợ, thanh toán và dòng tiền tập trung, nâng cao tính minh bạch và tối ưu vốn lưu động. Với các SME, giải pháp hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn linh hoạt thông qua cơ chế “3 không”: không cần xét duyệt hạn mức, không yêu cầu tài sản bảo đảm và không phải nhận nợ vay. Qua đó, doanh nghiệp chủ động nguồn lực sản xuất, bảo đảm tiến độ giao hàng và nâng cao năng lực tham gia chuỗi cung ứng.

Công nghệ tạo nền tảng quản trị rủi ro và mở rộng tài trợ

Chia sẻ về giải pháp mới, ông Phạm Như Ánh, Tổng giám đốc MB cho biết, tài trợ chuỗi cung ứng đa tầng không đơn thuần là mở rộng hoạt động cấp vốn, mà đòi hỏi ngân hàng giải quyết đồng thời nhiều bài toán về định danh khách hàng, xác thực giao dịch, quản trị rủi ro, bảo mật dữ liệu và tối ưu chi phí vận hành.

Theo ông Ánh, công nghệ đóng vai trò nền tảng trong việc kết nối các thành viên, xác thực giao dịch và kiểm soát dòng tiền. Đây là cơ sở để ngân hàng mở rộng khả năng tài trợ tới các doanh nghiệp ở nhiều tầng khác nhau, thay vì chỉ tập trung vào doanh nghiệp đầu chuỗi.

Trong mô hình triển khai, MB lựa chọn những doanh nghiệp trung tâm có năng lực tài chính và hệ sinh thái phù hợp, sau đó từng bước mở rộng kết nối tới các nhà cung cấp, nhà phân phối ở những tầng tiếp theo.

Hệ thống được vận hành trên hạ tầng của MB. Khi phát sinh giao dịch mua bán giữa các thành viên trong chuỗi, các bên thực hiện xác nhận trên nền tảng. Dữ liệu này giúp ngân hàng nhận diện giao dịch thực, đánh giá dòng tiền và xây dựng các kịch bản quản trị rủi ro phù hợp.

Một yêu cầu quan trọng khác là bảo mật thông tin. Khi nhiều doanh nghiệp cùng tham gia một hệ sinh thái số, việc phân quyền truy cập dữ liệu phải được kiểm soát chặt chẽ, bảo đảm mỗi thành viên chỉ tiếp cận những thông tin cần thiết liên quan đến giao dịch của mình.

Nền tảng SCF đa tầng được thiết kế theo hướng tự động hóa toàn trình 100%, giảm thao tác thủ công và rút ngắn thời gian xử lý. Việc tích hợp các công nghệ như blockchain và Big data góp phần hỗ trợ xác thực giao dịch, nâng cao tính minh bạch và bảo mật.

Đáng chú ý, sau 6 tháng triển khai thí điểm, nền tảng dự kiến đạt quy mô giao dịch khoảng 5.000 tỷ đồng. Giải pháp đã được triển khai tại nhiều doanh nghiệp đầu ngành thuộc các lĩnh vực thép, xây dựng, nông sản, điện tử và hàng tiêu dùng nhanh (FMCG).

Về dài hạn, SCF đa tầng không chỉ mở rộng dư địa phát triển dịch vụ tài chính doanh nghiệp của MB, mà còn góp phần thay đổi phương thức tiếp cận vốn trong nền kinh tế. Khi dòng tiền được kết nối xuyên suốt và các giao dịch được số hóa, doanh nghiệp có thêm điều kiện nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, giảm áp lực thanh khoản và củng cố năng lực sản xuất.

Trong bối cảnh yêu cầu tham gia chuỗi giá trị toàn cầu ngày càng khắt khe, việc phát triển những nền tảng tài trợ đa tầng được kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ điểm nghẽn vốn lưu động, tăng sức chống chịu cho doanh nghiệp và tạo nền tảng hình thành các chuỗi cung ứng bền vững hơn.