Đầu tư tài chính
Nới trần tiền gửi Kho bạc chỉ là giải pháp tạm thời, cả ba điều kiện để giảm lãi suất đều chưa xuất hiện
Thùy Liên - 07/08/2026 10:39
Theo các chuyên gia phân tích, các giải pháp hỗ trợ thanh khoản vừa qua giúp mở rộng khả năng cho vay nhưng chưa hỗ trợ giảm chi phí, giảm lãi suất. Các điều kiện thuận lợi để giảm lãi suất cho vay (về tỷ giá; lạm phát; chi phí vốn) đều chưa xuất hiện.
Nới trần tiền gửi Kho bạc Nhà nước khi tính tỷ lệ LDR chỉ tác động đến nhóm ngân hàng big 4, chưa tạo tác động lên chi phí vốn toàn hệ thống.

Bắt đầu từ 1/8, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) chính thức nới trần tiền gửi Kho bạc Nhà nước lên 50% khi tính tỷ lệ LDR (huy động/cho vay) của các ngân hàng (áp dụng trong 2 năm). Trước đó, NHNN cũng có nhiều giải pháp hỗ trợ thanh khoản như nới trần tiền gửi Kho bạc Nhà nước từ 0% lên 20%; nâng tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn từ 30% lên 40%...

Mặc dù vậy, theo các chuyên gia phân tích, đây chỉ là các giải pháp hỗ trợ tạm thời, có thời hạn, chỉ tác động đến nhóm ngân hàng big 4. Quan trọng nhất, các biện pháp này không tạo thêm nguồn vốn, không tác động đến lãi suất.

"Theo chúng tôi, dữ liệu tháng 7 chỉ tạo thêm dư địa để điều tiết thanh khoản trong ngắn hạn, chưa đủ để mở ra chu kỳ giảm lãi suất. Để lãi suất cho vay giảm bền vững, cần đồng thời thấy: chi phí vốn kỳ hạn hạ xuống, lạm phát cơ bản giảm và áp lực tỷ giá dịu lại. Hiện cả ba điều kiện này đều chưa xuất hiện. Tín dụng vẫn tăng mạnh trong khi huy động còn căng, cho thấy nguồn vốn vẫn có sẵn nhưng chưa rẻ", chuyên gia phân tích SSI nhận định.

Theo nhóm phân tích, quy định mới của NHNN về nới một số quy định về tỷ lệ an toàn chỉ giúp ngành ngân hàng mở rộng khả năng cho vay, nhưng chi phí vốn chưa giảm. Nói cách khác, các chính sách ban hành gần đây chỉ hỗ trợ hệ thống ngân hàng chủ yếu thông qua nới một số quy định an toàn, thay vì cắt giảm lãi suất. 

Bản chất giải pháp nới trần tiền gửi Kho bạc Nhà nước chỉ là sự hỗ trợ tạm thời, có thời hạn, chủ yếu tác động đến các ngân hàng thương mại nhà nước đang nắm gần như toàn bộ khoản tiền gửi này và ở gần ngưỡng quy định nhất. Biện pháp này chỉ nới một phần ràng buộc cho một nhóm ngân hàng cụ thể, không phải là tín hiệu nới lỏng vốn trên toàn hệ thống.

Vấn đề cần quan tâm hiện nay không phải là quy mô dòng tiền, mà là thời điểm dòng tiền quay lại nền kinh tế. Trong 7 tháng đầu năm, thu ngân sách vượt chi, khiến một phần tiền mặt tài khóa được tích lũy thay vì đưa vào lưu thông. Khi đầu tư công được giải ngân cho nhà thầu và nhà cung cấp, dòng tiền này sẽ dần quay lại hệ thống. Theo đó, biện pháp liên quan đến Kho bạc và tiến độ đầu tư công phản ánh cùng một vấn đề: phần vốn đã được phân bổ nhưng chưa giải ngân vẫn tạm nằm trong hệ thống ngân hàng cho đến khi dự án được triển khai nhanh hơn.

Các chuyên gia cho rằng, dù tình trạng "nghẽn" dòng tiền sẽ giảm dần khi chu kỳ tài khóa trở lại bình thường, song vấn đề chi phí vốn vẫn chưa được giải quyết.

Tăng trưởng tín dụng vẫn rất mạnh và ngân hàng đang còn dư địa để mở rộng cho vay, nhưng lãi suất liên ngân hàng kỳ hạn một tháng vẫn quanh 7%. Trên thị trường, cạnh tranh huy động tiếp diễn, nhu cầu vốn kỳ hạn dài hơn tăng lên và tín dụng tiếp tục tăng nhanh hơn tiền gửi. Như vậy, dù nguồn vốn sẵn có hơn, nhưng chưa thật sự dồi dào.

Trong khi đó, một chỉ báo đáng lo ngại khác là chất lượng tài sản ngân hàng chưa được cải thiện. Báo cáo tài chính quý II cho thấy, tăng trưởng lợi nhuận và chất lượng bảng cân đối đang bắt đầu phân hóa.

Báo cáo tài chính quý II/2026 cho thấy, tăng trưởng huy động vốn của đa số ngân hàng vẫn thấp hơn rất nhiều so với tăng trưởng tín dụng, dù tốc độ tăng trưởng huy động vốn có cải thiện so với quý trước. Tính đến hết quý II, tỷ lệ dư nợ cho vay trên tiền gửi (LDR) toàn ngành vẫn ở mức cao 102,4%, phản ánh áp lực huy động vốn vẫn hiện hữu, dù con số này đã cải thiện so với tỷ lệ 113% cuối quý I/2026.

Tuần này, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng biến động rất mạnh, đặc biệt ở kỳ hạn cho vay qua đêm. Lãi suất cho vay qua đêm trên thị trường liên ngân hàng từng hạ xuống mức 0,7% trong phiên giao dịch ngày 30/7 nhưng nhanh chóng tăng lên 6,4% phiên giao dịch ngày 4/8. Trong phiên giao dịch hôm qua (6/8), lãi suất cho vay qua đêm đang đứng ở mức 4,6%. Lãi suất kỳ hạn 1 tháng vẫn khá ổn định quanh mức 6,9%/năm.

Trên kênh cầm cố phiên hôm qua, NHNN chào thầu 2.000 tỷ đồng ở các kỳ hạn 7 ngày, 1.000 tỷ đồng ở mỗi kỳ hạn 42 ngày, 63 ngày và 91 ngày, lãi suất đều ở mức 4,5%. Có 2.788,56 tỷ đồng trúng thầu ở cả 4 kỳ hạn. Có 6.000 tỷ đồng đáo hạn. NHNN không chào thầu tín phiếu NHNN. Như vậy, NHNN hút ròng 3.211,44 tỷ đồng từ thị trường qua nghiệp vụ thị trường mở. Có 190.527,26 tỷ đồng lưu hành trên kênh cầm cố.

Tin liên quan
Tin khác