Phát hiện bệnh sớm, giữ gìn tương lai cho những trái tim bé nhỏ

Với mỗi gia đình, điều mong mỏi lớn nhất là con trẻ được lớn lên khỏe mạnh, bình an. Thế nhưng, có những bất thường về sức khỏe tồn tại từ lúc trẻ chào đời mà cha mẹ chưa thể nhận biết, bởi các triệu chứng chưa rõ ràng hoặc chưa ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt thường ngày. Bệnh tim bẩm sinh là một trong những nguy cơ như vậy, đòi hỏi việc phát hiện sớm để trẻ có cơ hội được theo dõi, điều trị đúng thời điểm.

Ngày 6/11, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện E phối hợp với Công ty TNHH Doanh nghiệp xã hội Vietnam Children’s Fund cùng các đơn vị địa phương tổ chức chương trình khám sàng lọc tim mạch miễn phí cho 1.374 trẻ em tại xã Cổ Đô, Hà Nội.

Đoàn công tác do TS.Phan Thảo Nguyên, Phó Giám đốc Bệnh viện E dẫn đầu, với sự tham gia của đội ngũ bác sỹ, nhân viên y tế Trung tâm Tim mạch. Chương trình được triển khai với sự phối hợp của Phòng Văn hóa - Xã hội, Trạm Y tế xã Cổ Đô và Trường Mầm non Cổ Đô 1, tạo điều kiện để trẻ em trên địa bàn tiếp cận dịch vụ khám tim mạch chuyên sâu ngay tại địa phương.

Qua thăm khám, đánh giá sức khỏe tim mạch và thực hiện siêu âm tim cùng các thăm dò cần thiết theo chỉ định, các bác sỹ ghi nhận 12 trẻ mắc bệnh tim bẩm sinh. Đáng chú ý, 5 trường hợp trong số đó lần đầu được phát hiện bệnh.

Hơn một nghìn lượt khám, năm trường hợp mới được chẩn đoán có thể là một con số không lớn. Nhưng đối với mỗi đứa trẻ, ý nghĩa của việc phát hiện bệnh sớm không thể đo đếm bằng những con số.

Một bất thường được nhận diện đồng nghĩa với việc gia đình có thêm cơ sở để hiểu đúng tình trạng sức khỏe của con, bác sỹ có điều kiện xây dựng phương án theo dõi, còn đứa trẻ có thêm cơ hội tiếp cận điều trị vào thời điểm phù hợp.

Bởi điều khiến bệnh tim bẩm sinh trở thành mối lo đối với nhiều gia đình chính là khả năng tiến triển kín đáo trong những năm đầu đời. Không phải trẻ mắc bệnh nào cũng xuất hiện những biểu hiện dễ nhận thấy.

Có trường hợp chỉ bộc lộ triệu chứng qua tình trạng chậm tăng cân, mệt khi vận động, khó thở hoặc những bất thường được phát hiện trong quá trình thăm khám. Nếu không được chẩn đoán và quản lý phù hợp, một số tổn thương có thể ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe, sự phát triển và chất lượng sống của trẻ.

Giá trị của chương trình khám sàng lọc tại Cổ Đô còn nằm ở những bước tiếp nối sau khi phát hiện bệnh. Với 12 trẻ mắc tim bẩm sinh, các bác sỹ Bệnh viện E đã trực tiếp tư vấn cho phụ huynh, lập hồ sơ theo dõi, hướng dẫn thủ tục chuyển tuyến và hỗ trợ gia đình đưa trẻ đến Trung tâm Tim mạch để được đánh giá chuyên sâu.

Căn cứ mức độ tổn thương và tình trạng sức khỏe, mỗi trẻ sẽ có phương án theo dõi, điều trị nội khoa, can thiệp hoặc phẫu thuật nếu cần thiết. Không phải mọi trường hợp tim bẩm sinh đều phải phẫu thuật, nhưng tất cả đều cần được đánh giá đúng và quản lý phù hợp, bởi thời điểm điều trị có thể ảnh hưởng lớn đến kết quả lâu dài.

Bác sỹ Trần Văn Thông, Giám đốc Trạm Y tế xã Cổ Đô đánh giá cao ý nghĩa của việc đưa hoạt động khám chuyên khoa về địa phương, giúp trẻ em được tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi hơn, đặc biệt với những bệnh lý chưa biểu hiện triệu chứng rõ ràng. Ông đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của việc tư vấn cho phụ huynh, phối hợp theo dõi và bảo đảm những trường hợp phát hiện bất thường được kết nối với cơ sở điều trị phù hợp.

Một chương trình khám sàng lọc có thể kết thúc trong một ngày, nhưng trách nhiệm chăm sóc sức khỏe đối với những trẻ được phát hiện bệnh cần tiếp tục trong nhiều tháng, nhiều năm. Kết quả của đợt khám vì vậy mang ý nghĩa khởi đầu, giúp những nguy cơ từng chưa được nhận diện có cơ hội được quan tâm và xử trí đúng lúc.

Mang chuyên môn đến gần người dân, gìn giữ những nhịp đập tương lai

Đối với TS.Phan Thảo Nguyên, Phó Giám đốc Bệnh viện E, chăm sóc sức khỏe trẻ em cần bắt đầu từ việc chủ động phát hiện bệnh, đặc biệt với những tổn thương tim bẩm sinh có thể ảnh hưởng đến cả quá trình trưởng thành. Chẩn đoán sớm giúp bác sỹ lựa chọn phương pháp và thời điểm điều trị phù hợp, đồng thời góp phần hạn chế biến chứng, cải thiện chất lượng sống cho trẻ.

Chia sẻ tại chương trình, TS.Phan Thảo Nguyên nhấn mạnh, giá trị lớn nhất của chương trình khám sàng lọc không chỉ nằm ở số lượng trẻ được thăm khám, mà còn ở việc phát hiện kịp thời những trường hợp mắc bệnh, tạo cơ hội để các em được theo dõi và điều trị đúng thời điểm. Mỗi trẻ em được phát hiện bệnh sớm là thêm một cơ hội bảo vệ sức khỏe, tương lai của các em và mang lại niềm hy vọng cho gia đình.

Những lời chia sẻ ấy cũng phản ánh ý nghĩa của công việc mà đội ngũ y tế đang thực hiện. Mỗi kết quả khám bệnh là những quyết định chuyên môn có thể ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài của trẻ; phía sau mỗi trường hợp được phát hiện là một gia đình cần được giải thích, đồng hành và hỗ trợ để đi tiếp chặng đường điều trị.

Trong nhiều năm qua, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện E đã duy trì các chương trình khám sàng lọc miễn phí tại nhiều địa phương. Việc đưa bác sỹ chuyên khoa, phương tiện thăm khám và kiến thức chuyên môn đến cộng đồng góp phần thu hẹp khoảng cách tiếp cận dịch vụ y tế, đồng thời tạo thêm cơ hội phát hiện bệnh cho những người chưa có điều kiện thăm khám chuyên sâu.

Đặt trong yêu cầu phát triển hệ thống chăm sóc sức khỏe hiện nay, hoạt động tại xã Cổ Đô còn thể hiện vai trò của bệnh viện tuyến Trung ương trong hỗ trợ y tế cơ sở, phù hợp với định hướng tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân được đề ra tại Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị.

TS.Phan Thảo Nguyên khẳng định, Bệnh viện E xác định đào tạo nhân lực, chuyển giao kỹ thuật, tư vấn chuyên môn và phối hợp chẩn đoán, điều trị là những nhiệm vụ cần tiếp tục được tăng cường, nhằm giúp các cơ sở y tế địa phương nâng cao năng lực phát hiện bệnh và chăm sóc người dân ngay từ ban đầu.

“Một hệ thống y tế phát triển bền vững không chỉ cần những bệnh viện tuyến trên có kỹ thuật chuyên sâu, mà còn phải có mạng lưới y tế cơ sở đủ năng lực phát hiện bệnh sớm, quản lý sức khỏe và chăm sóc người dân thường xuyên. Bệnh viện tuyến Trung ương cần chủ động đưa chuyên môn đến gần người dân hơn, thay vì chỉ chờ người bệnh tìm đến Bệnh viện”, TS.BS. Phan Thảo Nguyên chia sẻ.

Từ định hướng đó, Bệnh viện E dự kiến tiếp tục phối hợp với y tế xã Cổ Đô và các địa phương khác tại Hà Nội để mở rộng hoạt động hỗ trợ chuyên môn trong lĩnh vực tim mạch, tăng huyết áp, rối loạn chuyển hóa, bệnh cơ xương khớp và những bệnh không lây nhiễm thường gặp.

Hoạt động khám sàng lọc sẽ từng bước gắn với tư vấn dự phòng, quản lý sức khỏe lâu dài và hỗ trợ chuyên môn từ xa, góp phần phát hiện bệnh sớm, hạn chế biến chứng và giảm những trường hợp chuyển tuyến không cần thiết.