Tại cuộc làm việc với lãnh đạo TP. Hải Phòng và các tỉnh Quảng Ninh, Bắc Ninh, Ninh Bình, Hưng Yên về phát triển nhà ở cho thuê theo chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đầu tháng 6/2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã nhấn mạnh: Vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ là khu vực trọng tâm phát triển công nghiệp, hiện nay đang có tốc độ đô thị hóa và quy mô lao động tập trung rất lớn.

Trong đó, TP. Hải Phòng và tỉnh Quảng Ninh đều có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao hàng đầu cả nước, hàng trăm nghìn công nhân, người lao động đang làm việc tại các khu công nghiệp. Áp lực về nhà ở cho thuê cho công nhân, người lao động là rất cấp bách và việc triển khai phát triển nhà ở cho thuê tại khu vực này cũng là tiền đề để thí điểm, nhân rộng cách làm cho các địa phương khác trong cả nước.

Mệnh lệnh hành động của Thủ tướng Chính phủ chính là bước cụ thể hóa thần tốc, đưa tầm nhìn chiến lược của Đảng vào cuộc sống chỉ sau khoảng 1 tháng khi Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đưa ra chỉ đạo mang tính bước ngoặt: Nhà ở cho thuê phải là trụ cột chiến lược.

Đây là tiến độ thần tốc chưa từng có, bởi thông thường, để một dự án nhà ở xã hội đi từ khâu phê duyệt quy hoạch, chấp thuận chủ trương đầu tư, giao đất cho đến khi được cấp phép xây dựng để khởi công phải mất trung bình từ 18 - 24 tháng.

Quảng Ninh chi 130 tỷ đồng xây nhà ở xã hội cho thuê

Mới đây (ngày 30/6), tỉnh Quảng Ninh đã khởi công Dự án Nhà ở xã hội cho thuê tại phường Uông Bí. Đây là bước triển khai cụ thể chủ trương phát triển nhà ở cho thuê theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, đồng thời mở thêm lựa chọn an cư cho lực lượng lao động đang làm việc tại các khu công nghiệp, khu kinh tế.

Theo đó, Dự án Nhà ở xã hội cho thuê tại phường Uông Bí tại khu đô thị Yên Thanh, phường Uông Bí do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực I làm chủ đầu tư. Dự án được đầu tư xây dựng trên khu đất có tổng diện tích 3.538 m2, có tổng mức đầu tư khoảng 130 tỷ đồng gồm khối nhà chung cư cao 7 tầng, bố trí khoảng 150 căn hộ khép kín để cho thuê, dự kiến hoàn thành trong năm 2027.

Mỗi căn hộ khép kín có diện tích từ 27 – 70 m2 đáp ứng nhu cầu chỗ ở ổn định cho các đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội cho thuê, trọng tâm là công nhân, người lao động, cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang có thu nhập thấp và học sinh, sinh viên trên địa bàn và khu vực lân cận.

Đánh giá về dự án này, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết: Việc tỉnh Quảng Ninh chủ động triển khai Dự án Nhà ở xã hội cho thuê tại phường Uông Bí ngay sau khi Trung ương chỉ đạo triển khai thực hiện phát triển nhà ở cho thuê cho thấy tinh thần chủ động, quyết tâm và trách nhiệm rất cao của địa phương trong việc cụ thể hóa các chủ trương của Đảng và Nhà nước.

Ở góc độ địa phương, theo lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh, là một cực tăng trưởng của khu vực phía Bắc với tốc độ công nghiệp hóa, đô thị hóa cao, Quảng Ninh đang có nhu cầu rất lớn về nhà ở cho lực lượng lao động tại các khu công nghiệp và khu kinh tế. Vì vậy, tỉnh xác định phát triển nhà ở xã hội, đặc biệt là nhà ở cho thuê, không chỉ là chính sách an sinh mà còn là giải pháp chiến lược nhằm thu hút đầu tư, giữ chân người lao động và nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương.

Quán triệt các chủ trương của Trung ương, Quảng Ninh đã chủ động chuyển đổi tư duy phát triển nhà ở. Bên cạnh phát triển nhà ở thương mại, tỉnh ưu tiên phát triển nhà ở xã hội, đặc biệt là nhà ở cho thuê dài hạn phù hợp với khả năng chi trả của công nhân, người lao động và các đối tượng có nhu cầu thực sự.

Dự án tại phường Uông Bí là công trình đầu tiên hiện thực hóa định hướng này, đồng thời tạo tiền đề để tỉnh xây dựng quỹ nhà ở cho thuê thuộc sở hữu Nhà nước trong thời gian tới.

Ông Vũ Văn Diện, Phó chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Quảng Ninh khẳng định: “Mỗi căn hộ được khởi công không chỉ là nơi ở của người lao động mà còn là minh chứng cho quan điểm phát triển lấy con người làm trung tâm, không để ai bị bỏ lại phía sau”.

Dự án được kỳ vọng sẽ mở đầu cho giai đoạn phát triển mới của chính sách nhà ở trên địa bàn tỉnh, góp phần hiện thực hóa mục tiêu để mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận chỗ ở an toàn, ổn định, phù hợp với khả năng chi trả; đồng thời xây dựng Quảng Ninh trở thành địa phương phát triển hiện đại, văn minh, nơi tăng trưởng kinh tế luôn gắn với tiến bộ, công bằng xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Theo thống kê của Sở Xây dựng Quảng Ninh, toàn tỉnh hiện thiếu khoảng 27.000 căn nhà ở cho thuê. Để tạo nguồn lực đầu tư lâu dài, HĐND tỉnh Quảng Ninh đã cấp vốn điều lệ ban đầu 500 tỷ đồng cho Quỹ Nhà ở tỉnh Quảng Ninh, tạo cơ chế quay vòng vốn từ nguồn thu cho thuê để tiếp tục đầu tư các dự án mới.

Giai đoạn 2021 - 2030, Quảng Ninh dự kiến cần 40.214 căn nhà ở xã hội với tổng nhu cầu vốn khoảng 25.100 tỷ đồng. Riêng nhà ở xã hội cho thuê cần khoảng 2.357 tỷ đồng, gồm 1.906 tỷ đồng để xây dựng mới và 451 tỷ đồng mua lại quỹ nhà từ các chủ đầu tư. Bên cạnh dự án tại Uông Bí, Quảng Ninh đang đẩy nhanh nhiều dự án nhà ở xã hội khác. Trong tháng 6/2026, tỉnh Quảng Ninh đã khởi công thêm các dự án tại Việt Hưng, Hoành Bồ và đặc khu Vân Đồn.

Đến nay, Quảng Ninh đã hoàn thành 3 dự án nhà ở xã hội với 2.370 căn hộ và đang triển khai 15 dự án quy mô 18.507 căn. Tỉnh cũng đã bố trí 35 khu đất để tiếp tục lựa chọn chủ đầu tư, trong đó có 4 khu dành cho lực lượng vũ trang và một dự án nhà lưu trú cho công nhân.

Lời giải chiến lược cho “bài toán” nhà ở cho thuê tại Hải Phòng

Tại TP. Hải Phòng, triển khai thực hiện kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về nhà ở xã hội và định hướng phát triển nhà ở trong thời gian tới và kết luận của Thủ tướng Lê Minh Hưng về phát triển nhà ở cho thuê, Hải Phòng đang tập trung thực hiện bước chuyển đổi tư duy về nhà ở: “...từ chỗ chú trọng việc bố trí, tạo điều kiện cho người dân sở hữu nhà ở sang bảo đảm quyền có nhà ở của người dân...”.

Theo đó, ngày 26/6, Thành phố đã khởi công xây dựng Dự án đầu tư xây dựng Khu chức năng dịch vụ thuộc khu công nghiệp Đại An mở rộng (Nhà ở lưu trú cho công nhân, chuyên gia). Dự án được xây dựng trên diện tích 4,28 ha với 7 công trình lưu trú 10 tầng cùng tổng số 1.074 căn cho công nhân thuê, 14 công trình thương mại dịch vụ 3-4 tầng với tổng số 55 căn cho chuyên gia thuê.

Ông Lê Anh Quân, Phó chủ tịch UBND TP. Hải Phòng nhấn mạnh: Thành phố xác định phát triển phân khúc nhà ở cho thuê là định hướng chiến lược trọng tâm, gắn kết chặt chẽ với quy hoạch tổng thể đô thị, mạng lưới giao thông công cộng, khu công nghiệp và các vùng phát triển động lực.

Thời gian qua, công tác phát triển nhà ở, đặc biệt là nhà ở xã hội trên địa bàn thành phố Hải Phòng đã đạt được những kết quả tích cực. Toàn thành phố đã và đang triển khai 67 dự án nhà ở xã hội với tổng quy mô 85.261 căn, dự kiến số căn hoàn thành giai đoạn 2021 - 2030 là 73.780 căn, vượt khoảng 40% so với chỉ tiêu Chính phủ giao.

Về nhà ở cho thuê hiện bước đầu đã hình thành với 15 dự án tổng số khoảng hơn 4.900 căn hộ. Tính đến nay, đã có 744 căn hộ hoàn thành, đủ điều kiện đưa vào sử dụng và 605 căn hộ đang được vận hành cho thuê ổn định, đáp ứng kịp thời nhu cầu an cư thiết thực của người dân.

TP. Hải Phòng trong nhiều năm qua đã tiên phong trong việc triển khai hình thức phát triển nhà ở cho thuê bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước thông qua các dự án đầu tư công. Từ năm 2016 đến nay, Thành phố đã đưa vào sử dụng nhiều khu chung cư mới khang trang, các khu nhà ở sinh viên như Khu chung cư HH1-HH2, HH3-HH4 Đồng Quốc Bình, khu chung cư ngõ 75 Lý Thánh Tông (Đồ Sơn), khu ký túc xá sinh viên Hải Phòng...

Cho đến nay, TP. Hải Phòng đang quản lý, vận hành tổng cộng hơn 6.600 căn nhà ở chung cư cho thuê là tài sản công (bao gồm khoảng 2.100 phòng nhà sinh viên và 4.500 căn hộ chung cư mới xây dựng).

Dự kiến tháng 7/2026, Thành phố sẽ khánh thành Khu chung cư Tạ Quang Bửu với 390 căn hộ và tiếp tục cho thuê trong 2026. Song hành với việc nhà nước đầu tư xây dựng là việc phát triển nhà ở xã hội cho thuê của các dự án tư nhân với chất lượng nhà ở tốt.

Quỹ nhà đa dạng này giúp người dân đô thị được tiếp cận không gian sống ổn định, lâu dài với mức giá phù hợp dao động từ 30.000 đồng đến 90.000 đồng/m2/tháng. Do đã sớm triển khai thị trường nhà ở cho thuê nên hiện nay trên địa bàn thành phố đã có khoảng hơn 20.000 người dân đang được hưởng lợi trực tiếp từ các khu nhà có chất lượng nhà bảo đảm và chi phí thuê hợp lý.

Hải Phòng hiện đang khẩn trương hoàn thiện Kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê giai đoạn 2026-2030, phù hợp với đặc thù của đô thị cảng biển, trung tâm công nghiệp trọng điểm.

Theo kế hoạch, dự kiến đến năm 2030, Hải Phòng sẽ hình thành một hệ thống nhà ở cho thuê đa dạng về loại hình, đủ về quy mô và hợp lý về phân bố. Tổng số quỹ nhà dự kiến được tạo lập đạt khoảng 15.000 - 17.000 căn.

Nguồn cung mới từ các căn hộ đầu tư từ vốn đầu tư công, quỹ nhà mua lại và các khu lưu trú công nhân hiện đại này sẽ từng bước giải quyết nhu cầu an cư của đông đảo công nhân, người lao động trên địa bàn thành phố, góp phần hiện thực hoá chủ trương: “Quyền có nơi ở hợp pháp là quyền cơ bản của công dân, tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp với khả năng chi trả là thước đo của tiến bộ xã hội, tạo nền tảng phát triển xã hội ổn định, bền vững, nâng cao niềm tin của người dân”.

Để hiện thực hóa mục tiêu đề ra, thành phố nghiên cứu, từng bước triển khai nhiều nhóm giải pháp đồng bộ như: rà soát quy hoạch, chuẩn hóa mô hình nhà lưu trú theo hướng chung cư khép kín, đa dạng hóa các loại hình nhà ở, nghiên cứu cơ chế đặc thù thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư và phát huy hiệu quả Quỹ nhà ở địa phương.

Tại kỳ họp thứ 2 diễn ra ngày 23/6 vừa qua, HĐND Thành phố đã thông qua 2 nghị quyết về bổ sung chức năng hoạt động và vốn điều lệ cho Quỹ Đầu tư phát triển thành phố để thực hiện nhiệm vụ của Quỹ nhà ở địa phương; Quy định tỷ lệ trích số tiền vào Quỹ nhà ở địa phương. Đây được xem là những chính sách có ý nghĩa quan trọng, hình thành cơ chế tài chính ổn định, giúp chủ động tạo nguồn vốn cho phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn thành phố trong giai đoạn tới.