Sản xuất công nghiệp tiếp tục duy trì tăng trưởng; xuất khẩu là điểm sáng, lo đủ điện, xăng dầu cho nền kinh tế… là những dấu ấn trong hoạt động sản xuất công nghiệp, thương mại được lãnh đạo Bộ Công thương nhấn mạnh tại họp báo thường kỳ quý III/2026, chiều 7/10.

Xuất khẩu là điểm sáng, cung ứng xăng dầu thông suốt

Theo báo cáo của Bộ Công Thương, 9 tháng năm 2026, nền kinh tế phục hồi mạnh mẽ, nhu cầu đầu vào cho sản xuất, đầu tư mở rộng của khu vực FDI và đơn hàng xuất khẩu đồng loạt tăng cao, kéo theo nhu cầu lớn về điện, nguyên, nhiên liệu và máy móc.

Cụ thể, sản xuất công nghiệp tiếp tục duy trì tăng trưởng hai con số. IIP tháng 9 tăng 16,65% so với cùng kỳ và tăng 3,26% so với tháng trước.

Lũy kế 9 tháng tăng 12,33%, sát kịch bản 9 tháng (12,28%); tăng tốc qua các quý (quý I 10,5%, quý II 11,2%, quý III 14,8%); trong đó, công nghiệp chế biến, chế tạo là động lực chính, tăng 12,93% (riêng tháng 9 tăng 17,12%).

Tuy nhiên, tăng trưởng công nghiệp chưa đồng đều giữa các địa phương.

Có 12/34 địa phương đạt mức tăng trưởng từ 10% trở lên. Tăng trưởng cao tập trung chủ yếu ở các địa phương có nền tảng công nghiệp, quy mô sản xuất chế biến, chế tạo lớn. Một số trung tâm công nghiệp lớn vẫn tăng dưới ngưỡng mục tiêu.

Xuất nhập khẩu 9 tháng năm 2026 là một trong những dấu ấn nổi bật,  riêng tháng 9 đã lập kỷ lục mới khi lần đầu tiên mang về xấp xỉ 60 tỷ USD, là tháng đầu tiên ghi nhận xuất siêu hơn 1 tỷ USD. Nhưng khu vực FDI tiếp tục nắm giữ kim ngạch xuất khẩu, chiếm gần 81% tổng kim ngạch.

Lũy kế hết tháng 9, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa đạt 434,30 tỷ USD, tăng 24,5% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, khu vực kinh tế trong nước đạt 83,89 tỷ USD, tăng 7,5%, chiếm 19,3% tổng kim ngạch xuất khẩu; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) đạt 350,41 tỷ USD, tăng 29,4%, chiếm 80,7%.

Xuất khẩu tăng cao, song theo ông Bùi Huy Sơn, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính, xuất khẩu còn phụ thuộc vào khu vực FDI và cần theo dõi sát trong thời gian tới nhằm đảm bảo sự bền vững.

9 tháng qua, dù tình hình thế giới và trong nước rất “nóng” trong lĩnh vực xăng dầu, nhưng với sự điều hành của Chính phủ, các bộ, ngành và sự nỗ lực, trách nhiệm của các doanh nghiệp, thị trường xăng dầu trong nước đã được duy trì ổn định và đặc biệt không đứt gãy nguồn cung.

“Việc đảm bảo đủ an ninh năng lượng, giữ giá xăng dầu không biến động quá lớn, thậm chí giá bán lẻ xăng dầu tại Việt Nam vẫn thấp hơn nhiều nước lân cận là một trong những nội dung quan trọng góp phần cho hoạt động sản xuất và tăng trưởng của nền kinh tế”, ông Bùi Huy Sơn nhấn mạnh.

Sản xuất công nghiệp vẫn tiềm ẩn rủi ro giảm tốc

Bộ Công thương nhận định, bước sang quý IV/2026, kinh tế nói chung và ngành Công thương nói riêng vẫn đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức đan xen.

Ở khu vực bên ngoài, chính sách tiền tệ thắt chặt kéo dài, biến động tỷ giá cùng căng thẳng địa chính trị đẩy giá năng lượng và chi phí logistics lên cao, trực tiếp làm gia tăng chi phí sản xuất, áp lực lạm phát và suy giảm sức mua tại các thị trường xuất khẩu trọng điểm.

Cùng với đó là gia tăng các rào cản kỹ thuật, thuế quan, tiêu chuẩn xanh và nguy cơ biến động từ các thị trường lớn như Mỹ, Trung Quốc.

Ông Bùi Huy Sơn nhận định, những tháng còn lại của năm 2026, tăng trưởng sản xuất công nghiệp vẫn tiềm ẩn rủi ro giảm tốc do điểm nghẽn về đơn hàng, nguyên vật liệu và tiến độ bổ sung nguồn điện; sức mua thị trường nội địa cùng thương mại điện tử phục hồi chưa đủ mạnh.

Những thách thức này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải chủ động theo dõi, linh hoạt thích ứng và tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp trọng tâm trong 3 tháng cuối năm để hoàn thành cao nhất các mục tiêu.

Theo đó, Bộ chủ trương giải quyết dứt điểm các điểm nghẽn về đơn hàng, nguyên vật liệu; hỗ trợ tối đa cho các doanh nghiệp ngành chế biến, chế tạo; đẩy nhanh tiến độ đưa các dự án công nghiệp lớn, có khả năng tạo ngay sản lượng mới vào vận hành trong năm.

Cùng với đó, tiếp tục đảm bảo an ninh năng lượng, lo đủ điện, xăng dầu cho nền kinh tế trong mọi tình huống. Đẩy mạnh xuất khẩu, đa dạng hóa thị trường, khai thác các FTA hiện hành, ký kết FTA mới đã hoàn tất đàm phán như FTA Việt Nam - EFTA.

Bộ Công thương tiếp tục thúc đẩy xuất khẩu chính ngạch, mở rộng các thỏa thuận/nghị định thư về kiểm dịch nông sản; tăng cường đầu tư hạ tầng logistics lạnh và chuẩn hóa vùng trồng, cơ sở đóng gói đáp ứng quy định của từng thị trường đối tác. Hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu và minh bạch chuỗi cung ứng.