Ngay sau lễ phát động phong trào thi đua “Quyết tâm thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng bền vững 2 con số giai đoạn 2026 - 2030, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM.

Tại buổi làm việc, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được đã nêu một số kiến nghị, đề xuất của địa phương liên quan tới mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Các kiến nghị của thành phố tập trung vào vấn đề phát triển nhà ở, nhà cho thuê, nhà cho người thu nhập thấp.

Lãnh đạo TP.HCM bày tỏ sự trân trọng và cảm ơn Bộ Chính trị, Chính phủ, Thủ tướng đã kịp thời xem xét, giải quyết hiệu quả nhiều kiến nghị trước đây của thành phố liên quan thể chế, Trung tâm Tài chính quốc tế cũng như quy chế hoạt động của trung tâm này. Đối với nội dung huy động vốn nước ngoài thông qua trái phiếu đô thị, Thủ tướng cũng chỉ đạo đưa vào Luật Đô thị đặc biệt cùng nhiều cơ chế, chính sách quan trọng khác.

Trong quá trình triển khai các mục tiêu phát triển mới, TP.HCM xác định nhà ở, đặc biệt là nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê, là một trong những lĩnh vực cần có cơ chế đột phá để đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân, người lao động.

Chủ tịch UBND TP.HCM cho biết, địa phương hiện có hai nhóm quỹ đất phát triển nhà ở gồm quỹ đất sạch của doanh nghiệp và quỹ đất công do Nhà nước quản lý. Đối với các doanh nghiệp đã có quỹ đất, thành phố sẽ tạo “luồng xanh” trong giải quyết thủ tục về đất đai, đầu tư và giải phóng mặt bằng nhằm đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án.

Đối với quỹ đất công tham gia chương trình, TP.HCM kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành nghiên cứu cơ chế phù hợp. Theo ông Được, quy định hiện hành yêu cầu đất công phải thực hiện đấu giá, khó thu hút được nhà đầu tư.

Do đó, thành phố đề xuất cho phép áp dụng hình thức chỉ định thầu trong một số trường hợp để lựa chọn nhà đầu tư cùng Nhà nước triển khai dự án.

Bên cạnh đó, Thành phố kiến nghị Chính phủ nghiên cứu miễn, giảm tiền sử dụng đất và tiền thuê đất trong 5 - 10 năm đầu của chu kỳ dự án; miễn hoặc giảm thuế trong 5 - 10 năm đối với doanh nghiệp đầu tư nhà ở cho thuê.

Thành phố đề xuất xem xét chính sách hỗ trợ lãi suất, giảm khoảng 2 - 3% so với mặt bằng lãi suất của các ngân hàng thương mại nhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia chương trình hiệu quả hơn.

Một nội dung khác được TP.HCM kiến nghị là cho phép chuyển đổi linh hoạt giữa các loại hình nhà ở, gồm nhà ở tái định cư, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê. Theo ông Được, thời gian qua, việc chuyển đổi giữa các loại hình còn khá cứng nhắc.

Trong khi đó, nếu các dự án nhà ở tái định cư không còn nhu cầu sử dụng đúng mục đích ban đầu được phép chuyển đổi sang nhà ở thương mại, nhà ở xã hội hoặc nhà ở cho thuê sẽ góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản, đáp ứng nhu cầu thực tế và hạn chế lãng phí.

Trao đổi về các đề xuất của TP.HCM, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết trong 4 nhóm kiến nghị của Thành phố có 3 nội dung thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng.

Về đề xuất cho phép UBND TP.HCM quyết định giao chủ đầu tư trực tiếp đối với quỹ đất do Nhà nước quản lý, đất công phù hợp quy hoạch để phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân mà không phải đấu giá, Bộ trưởng cho biết nội dung này đã được quy định tại Điều 7, Nghị định 192/2025 của Chính phủ về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội.

Theo Bộ trưởng, Nghị định 192 không giới hạn loại quỹ đất được sử dụng để phát triển nhà ở xã hội, chỉ yêu cầu phù hợp với quy hoạch đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

“Để thực hiện chuyển tiếp mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Chính phủ cũng đã ban hành Nghị quyết 664. Các nội dung này đều được trình HĐND xem xét, quyết định theo quy định của pháp luật”, Bộ trưởng Xây dựng thông tin.

Đối với đề xuất miễn, giảm tiền sử dụng đất, thuế và hỗ trợ lãi suất cho các dự án nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân, Bộ trưởng cho biết Luật Nhà ở hiện hành đã có các quy định về ưu đãi đất đai, thuế và tín dụng cho các dự án thuộc nhóm này.

Riêng với nhà ở cho thuê, Bộ Xây dựng đang phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu, đề xuất cơ chế ưu đãi về đất đai, thuế và lãi suất nhằm thu hút doanh nghiệp tham gia phát triển phân khúc này.

Về kiến nghị cho phép chuyển đổi linh hoạt giữa các loại hình nhà ở trong cùng dự án, Bộ trưởng cho biết việc chuyển đổi công năng nhà ở đã được quy định tại Điều 49 Nghị định 95/2024 hướng dẫn thi hành Luật Nhà ở. Đối với những nội dung vượt ngoài quy định hiện hành, TP.HCM có thể nghiên cứu, đề xuất trong quá trình xây dựng Luật Đô thị đặc biệt.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng cũng cho rằng, loại hình nhà ở có thời hạn sử dụng 50 năm là nguồn lực lớn đối với các đô thị lớn như TP.HCM và Hà Nội. Trong thời gian tới, các địa phương cần nghiên cứu cơ chế chuyển đổi phù hợp để khai thác hiệu quả nguồn lực này, phục vụ mục tiêu phát triển nhà ở xã hội.