UBND TP.HCM vừa có báo cáo gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường về tình hình thi hành pháp luật về phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.

Tại báo cáo, UBND Thành phố cho rằng, còn nhiều nội dung giao thoa, chồng chéo ở các quy định pháp luật trong lĩnh vực này, cần được tháo gỡ.

Cụ thể, quy định về điều tra cơ bản trong các lĩnh vực tài nguyên nước và thủy lợi có nội dung giao thoa, dẫn đến nhiều chương trình điều tra được triển khai song song, trùng lặp về đối tượng điều tra (nguồn nước, khả năng khai thác); dữ liệu không đồng bộ, thiếu chia sẻ giữa các đơn vị , gây lãng phí ngân sách và nhân lực; khó khăn trong việc xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất phục vụ quản lý ảnh hưởng đến chất lượng tham mưu, ra quyết định.

Các quy định về hành lang bảo vệ nguồn nước, công trình thủy lợi, đê điều có sự chồng lấn về không gian, dẫn đến một khu vực có thể đồng thời thuộc nhiều hành lang bảo vệ, gây khó khăn trong cấp phép xây dựng.

Hiện nay, các trường hợp dự án đầu tư, cơ sở, khu sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tập trung, cụm công nghiệp có hoạt động xả nước thải vào công trình thủy lợi (có phát sinh hạng mục đấu nối cửa xả vào công trình thủy lợi), phải thực hiện 2 thủ tục hành chính gồm: cấp Giấy phép môi trường theo Luật Bảo vệ môi trường và cấp Giấy phép hoạt động trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi theo Luật Thủy lợi. Hai thủ tục hành chính này cần tích hợp thành một thủ tục thống nhất, chỉ cấp 1 giấy phép bao gồm 2 nội dung.

Mặt khác, theo quy định pháp luật đất đai, điều kiện để được thuê đất là phải phù hợp với quy hoạch sử dụng đất cấp xã hoặc quy hoạch đô thị và nông thôn. Nhưng theo quy định pháp luật về địa chất và khoáng sản hiện hành, các trường hợp khai thác khoáng sản nhóm III, nhóm IV theo cơ chế đặc thù nhằm phục vụ dự án trọng điểm, cấp bách, không bắt buộc phải phù hợp với quy hoạch, kế hoạch có liên quan.

Sự chưa rõ ràng, thống nhất giữa quy định pháp luật về đất đai và quy định pháp luật về khoáng sản nêu trên gây khó khăn vướng mắc cho địa phương trong quá trình thực hiện, dẫn đến thiếu nguồn cung cấp vật liệu xây dựng kịp thời, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện dự án đầu tư công. 

Liên quan Luật đất đai và luật Lâm nghiệp, quy định về việc chuyển mục đích sử dụng đất lâm nghiệp để thực hiện dự án phải thực hiện song song với thủ tục quyết định chủ trương chuyển mục đích sử dụng rừng. Tuy nhiên sự khác biệt trong thẩm quyền và thời gian phê duyệt giữa hai lĩnh vực gây kéo dài thời gian thực hiện dự án tại địa phương.

Bên cạnh đó, Luật Lâm nghiệp cho phép giao rừng sản xuất (bao gồm cả rừng tự nhiên) cho cá nhân, cộng đồng dân cư trú hợp pháp trên địa bàn cấp xã nơi có diện tích rừng, việc giao rừng đồng bộ với giao đất. Tuy nhiên theo quy định của Luật Đất đai quy định Nhà nước giao đất rừng sản xuất không thu tiền sử dụng đất cho cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp thường trú trên địa bàn cấp xã nơi có đất rừng sản xuất là rừng trồng (không giao rừng tự nhiên). Do đó gây khó khăn vướng mắc trong việc thực hiện giao rừng đồng bộ với giao đất.

Từ đó UBND TP.HCM đề xuất nhiều giải pháp gỡ khó từng lĩnh vực như: Bổ sung cơ chế đặc thù đối với các trường hợp cho thuê đất để khai thác khoáng sản (nhóm III, nhóm IV) nhằm phục vụ dự án trọng điểm, cấp bách; Hợp nhất các quy định về hành lang bảo vệ nguồn nước, đê điều, công trình thủy lợi, khu vực ven biển; Thống nhất quy trình thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất và sử dụng rừng...