Điểm nổi bật đầu tiên của mùa tuyển sinh năm nay là sự suy giảm vị thế độc tôn của các tổ hợp truyền thống. Trong nhiều năm, B00 với ba môn Toán, Hóa, Sinh gần như là con đường chính dẫn vào các trường Y, Dược.

Đến năm 2026, bức tranh đó đã thay đổi rõ rệt. Hàng loạt cơ sở đào tạo không còn chỉ dựa vào một tổ hợp quen thuộc mà đã mở rộng sang các tổ hợp mới như D07 gồm Toán, Hóa, Tiếng Anh; B08 gồm Toán, Sinh, Tiếng Anh; D08 gồm Toán, Sinh, Tiếng Anh; D10 gồm Toán, Sinh, Tiếng Anh; A00 gồm Toán, Vật lý, Hóa học; A01 gồm Toán, Vật lý, Tiếng Anh; A02 gồm Toán, Vật lý, Sinh học, thậm chí D01 gồm Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh và B03 gồm Toán, Sinh học, Ngữ văn ở một số ngành cụ thể.

Một xu hướng lớn khác đang định hình mùa tuyển sinh năm 2026 là sự lên ngôi của các kỳ thi riêng. Đại học Y Hà Nội và Đại học Y Dược TP.HCM vẫn duy trì tỷ trọng quan trọng dành cho kết quả thi tốt nghiệp THPT, nhưng đã đồng thời mở thêm cơ hội cho thí sinh có kết quả thi đánh giá năng lực của các đại học quốc gia.

Trường Đại học Y Dược thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội sử dụng cả kết quả HSA, điểm thi tốt nghiệp THPT và chứng chỉ quốc tế như IELTS, SAT, ACT.

Khoa Y thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM dùng kết quả đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP.HCM, kết hợp thêm học tập, đánh giá năng lực và thi tốt nghiệp trung học phổ thông.

Một số trường như Đại học Y Dược Thái Nguyên, Đại học Y Dược Thái Bình, Đại học Y Dược Hải Phòng, Đại học Y Dược Cần Thơ bắt đầu áp dụng V SAT. Đại học Dược Hà Nội chấp nhận cả điểm thi đánh giá tư duy của Đại học Bách khoa Hà Nội. Học viện Quân y còn có thêm bài thi đánh giá năng lực của Bộ Quốc phòng.

Đặt các phương thức này cạnh nhau có thể thấy một sự dịch chuyển rất rõ, tuyển sinh Y, Dược đang đi từ mô hình phụ thuộc nặng vào một kỳ thi chuẩn hóa duy nhất sang mô hình đánh giá đa trục.

Mỗi loại kỳ thi nhắm tới một mặt năng lực khác nhau. Thi tốt nghiệp THPT phản ánh mặt bằng kiến thức phổ thông và sự công bằng trên diện rộng. HSA, V SAT hay TSA nhấn mạnh hơn đến năng lực tư duy, phản xạ học thuật và khả năng xử lý vấn đề.

Chứng chỉ quốc tế phản ánh trình độ ngoại ngữ và phần nào khả năng hội nhập. Sự kết hợp này giúp các trường có nhiều công cụ hơn để nhận diện đúng đối tượng phù hợp. Đồng thời, nó cũng cho thấy quan niệm về “thí sinh giỏi để học Y” đang được mở rộng: không chỉ giỏi học thuộc, giỏi làm bài theo khuôn, mà còn phải có tư duy nền tảng tốt và năng lực học tập bền vững.

Tuy nhiên, mở rộng phương thức không có nghĩa là nới lỏng chuẩn đầu vào. Trái lại, điểm đáng chú ý nhất của mùa tuyển sinh năm nay chính là việc siết chặt ngưỡng bảo đảm chất lượng học lực. Theo định hướng quản lý của ngành, đối với phương thức xét học bạ, thí sinh dự tuyển vào các ngành bác sĩ, dược sĩ, răng hàm mặt, y học cổ truyền bắt buộc phải có học lực lớp 12 loại Giỏi.

Với các ngành Điều dưỡng và Kỹ thuật y học, yêu cầu tối thiểu là loại Khá. Cùng với đó, mức điểm sàn riêng cho kỳ thi tốt nghiệp THPT vẫn được duy trì như một hàng rào bắt buộc.

Nhìn vào danh sách 20 cơ sở đào tạo được nêu trong dự kiến tuyển sinh có thể thấy sự phân hóa ngày càng rõ theo nhóm trường, theo thế mạnh đào tạo và theo triết lý tuyển chọn.

Đại học Y Hà Nội dự kiến xét tuyển bằng điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét tuyển kết hợp chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế, xét điểm thi đánh giá năng lực HSA của Đại học Quốc gia Hà Nội.

Tổ hợp xét tuyển gồm B00, D07, D10, B08 và D01 cho ngành Điều dưỡng. So với cách tuyển sinh quen thuộc trước đây, cách làm này cho thấy trường đang giữ trục truyền thống nhưng mở rộng đáng kể khả năng tiếp cận của thí sinh có năng lực ngoại ngữ và tư duy tổng hợp.

Đại học Y Dược TP.HCM dự kiến xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét tuyển kết hợp chứng chỉ ngoại ngữ như IELTS, SAT và ưu tiên xét tuyển theo quy định riêng của trường. Tổ hợp gồm B00, A00 cho ngành Dược, B08 và D07. Đây là một cấu trúc tuyển sinh thể hiện rõ tinh thần vừa giữ chuẩn cứng của khối khoa học sức khỏe, vừa thích ứng với yêu cầu mới về ngoại ngữ và năng lực liên ngành.

Trường Đại học Y Dược thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội sử dụng ba kênh tuyển sinh gồm đánh giá năng lực HSA, thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 và chứng chỉ quốc tế như IELTS, SAT, ACT.

Tổ hợp gồm B00, A00 cho Dược học, D08 và D07. Nếu đặt cạnh Đại học Y Hà Nội, có thể thấy hai cơ sở đào tạo cùng ở Hà Nội nhưng đang tiếp cận tuyển sinh theo hai cách không hoàn toàn giống nhau. Một bên giữ đậm màu sắc trường Y truyền thống, một bên thể hiện rõ lợi thế của môi trường đại học đa lĩnh vực, đa phương thức.

Khoa Y thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM xét kết quả đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP.HCM, xét tuyển tổng hợp giữa học tập, đánh giá năng lực và thi tốt nghiệp trung học phổ thông, đồng thời áp dụng ưu tiên xét tuyển theo quy định của đại học quốc gia. Tổ hợp gồm B00, D07, B08 và A00. Cách làm này cho thấy mô hình tuyển sinh tổng hợp đang dần trở thành công cụ nhận diện năng lực đa chiều của thí sinh.

Đại học Dược Hà Nội xét điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, xét điểm thi tư duy TSA của Đại học Bách khoa Hà Nội và xét học bạ đối với học sinh trường chuyên. Tổ hợp gồm A00, D07, B08, A01.

Nếu so sánh với các trường Y đa ngành, có thể thấy trường Dược đang lựa chọn một hướng đi rất đặc trưng: coi trọng nền tảng khoa học tự nhiên, năng lực tư duy định lượng và sự chuẩn bị học thuật sâu.

Học viện Quân y xét điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, xét điểm thi đánh giá năng lực của Bộ Quốc phòng và xét tuyển thẳng. Tổ hợp gồm B00, A00, D07. Đây là mô hình tuyển sinh có độ chọn lọc rất cao bởi ngoài yêu cầu học lực còn tích hợp sơ tuyển chính trị, tiêu chuẩn sức khỏe và kiểm tra thể lực. Nếu đặt cạnh các trường dân sự, Học viện Quân y cho thấy chuẩn đầu vào không chỉ là năng lực học tập mà còn là khả năng đáp ứng nhiệm vụ đặc thù của môi trường quân đội.

Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 và xét học bạ kết hợp chứng chỉ ngoại ngữ. Tổ hợp gồm B00, A00, D07, B08. Cách mở rộng tổ hợp phản ánh nỗ lực giữ vững bản sắc đào tạo nhưng vẫn thích nghi với xu hướng hội nhập.

Đại học Y Dược thuộc Đại học Huế xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét điểm thi đánh giá năng lực và xét tuyển thẳng. Tổ hợp gồm B00, D07, B08, D10. Điều này cho thấy trường đang dần dịch chuyển theo hướng hiện đại hóa tuyển sinh tương tự các trường lớn ở hai đầu đất nước.

Đại học Y Dược thuộc Đại học Thái Nguyên xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét điểm thi V SAT trên máy tính và xét học bạ THPT. Tổ hợp gồm B00, D07, D08, B08. Điểm đáng chú ý là sự xuất hiện của V SAT như một phương tiện chọn lọc mới, góp phần tăng độ linh hoạt trong tuyển sinh khu vực trung du và miền núi phía Bắc.

Đại học Y Dược Thái Bình xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét điểm thi V SAT và xét tuyển kết hợp chứng chỉ quốc tế. Tổ hợp gồm B00, A00, D07, D08. So với nhiều trường khác, mô hình này vừa có chiều rộng về phương thức, vừa có chiều sâu về chuẩn hóa ngoại ngữ.

Đại học Y Dược Hải Phòng xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét điểm thi V SAT và xét kết hợp chứng chỉ ngoại ngữ. Tổ hợp gồm B00, B08, D07, A00. Có thể thấy các trường khu vực phía Bắc đang cùng chia sẻ một xu thế chung là tăng cường sử dụng V SAT, qua đó tạo nên một cụm đổi mới tương đối rõ nét.

Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 với chỉ tiêu phân bổ 50% cho thí sinh TP.HCM và 50% cho thí sinh toàn quốc. Tổ hợp gồm B00, A00, B03, D07. Việc bổ sung B03 là một tín hiệu rất đáng chú ý. Đây không chỉ là câu chuyện kỹ thuật về tổ hợp, mà còn phản ánh cách nhìn rộng hơn về năng lực phù hợp với một số lĩnh vực đào tạo sức khỏe.

Đại học Y Dược Cần Thơ xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét điểm thi V SAT và xét tuyển theo đơn đặt hàng địa phương. Tổ hợp gồm B00, D07, B08, D08. Điểm đặc biệt ở đây là gắn tuyển sinh với nhu cầu nhân lực thực tế của địa phương, cho thấy sự kết nối chặt hơn giữa đào tạo và sử dụng nhân lực.

Đại học Y tế Công cộng xét điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 và xét học bạ THPT, trừ ngành Y khoa. Tổ hợp gồm B00, D01, D08, D07. Đây là cơ sở đào tạo cho thấy rõ tính liên ngành của lĩnh vực sức khỏe cộng đồng, bởi các tổ hợp được thiết kế đa dạng hơn so với nhóm trường đào tạo bác sĩ lâm sàng truyền thống.

Đại học Kỹ thuật Y Dược Đà Nẵng xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 và xét học bạ kết hợp chứng chỉ ngoại ngữ. Tổ hợp gồm B00, B08, D07, A00.

Trong khi đó, Đại học Kỹ thuật Y tế Hải Dương xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét điểm thi tư duy TSA và xét tuyển chứng chỉ IELTS, SAT, với các tổ hợp B00, A00, D07, D08. Cả hai cho thấy khối ngành kỹ thuật y học đang được tuyển chọn theo hướng tăng cường năng lực khoa học cơ bản lẫn ngoại ngữ.

Đại học Y khoa Vinh xét điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 và xét học bạ trung học phổ thông, với các tổ hợp B00, B08, D07, A00. Đại học Tây Nguyên xét điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 và xét điểm thi đánh giá năng lực, với B00, D07, B08, D10.

Đại học Y Dược thuộc Đại học Đà Nẵng xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 và xét tuyển kết hợp chứng chỉ ngoại ngữ, với B00, B08, D07, A00.

Đại học Y Dược Buôn Ma Thuột xét điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, xét điểm thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP.HCM và xét học bạ THPT, với B00, D07, B08, A02. Sự khác biệt giữa các trường này cho thấy mỗi cơ sở đang tìm cho mình một cách chọn đầu vào phù hợp với điều kiện đào tạo, khu vực tuyển sinh và định hướng phát triển riêng.

Nếu nhìn toàn cảnh nêu trên có thể thấy mùa tuyển sinh năm 2026 đang tồn tại một số xu hướng như tổ hợp truyền thống vẫn giữ vai trò nền tảng nhưng không còn là lựa chọn duy nhất.

Tổ hợp B00 vẫn hiện diện gần như ở mọi trường, chứng tỏ giá trị cốt lõi của nhóm môn Toán, Hóa, Sinh vẫn chưa thay đổi đối với đào tạo y khoa và dược học. Tuy nhiên, sự xuất hiện ngày càng dày của D07, B08, D08, D10, A00 cho thấy các trường đang tìm kiếm một cấu trúc đầu vào linh hoạt hơn, phản ánh đúng yêu cầu nghề nghiệp hiện đại hơn.

Bên cạnh đó, các kỳ thi riêng đang trở thành một trụ cột quan trọng của tuyển sinh Y Dược. HSA, V SAT, TSA hay bài thi của Bộ Quốc phòng không còn là lựa chọn phụ mà đã trở thành công cụ đánh giá thực chất.

So với chỉ sử dụng kết quả thi tốt nghiệp THPT, các kỳ thi này cho phép phân loại thí sinh tốt hơn, đặc biệt ở nhóm thí sinh có khả năng tư duy tốt, có nền tảng học tập ổn định nhưng chưa chắc đạt lợi thế tối đa trong một kỳ thi duy nhất.

Ngoài ra, ngoại ngữ từ vị trí tiêu chí cộng thêm đang dần tiến tới vai trò điều kiện học thuật thực sự. Nhiều trường không còn xem IELTS hay SAT chỉ là thành tích để cộng điểm, mà sử dụng như một tiêu chí tuyển chọn hoặc điều kiện kết hợp xét tuyển.

Đây là sự thay đổi rất đáng bàn, bởi năng lực ngoại ngữ trong ngành Y Dược không còn là lợi thế phụ. Nó gắn trực tiếp với khả năng học tập suốt đời, nghiên cứu khoa học, cập nhật phác đồ điều trị và tiếp cận tri thức toàn cầu.

Đặc biệt, việc sàng lọc chất lượng đầu vào đang được đặt lên hàng đầu. Trong bối cảnh phương thức tuyển sinh mở rộng, việc duy trì điểm sàn, yêu cầu học lực lớp 12 loại Giỏi hoặc Khá theo từng nhóm ngành có ý nghĩa như một cơ chế giữ chuẩn.

Nếu không có hàng rào này, đa dạng hóa phương thức rất dễ tạo ra sự chênh lệch chất lượng đầu vào giữa các nhóm thí sinh. Chính sách hiện nay cho thấy cơ quan quản lý và các trường đều ý thức rõ rằng chất lượng đào tạo y tế không thể đánh đổi bằng sự dễ dãi trong tuyển sinh.