Đề xuất tháo gỡ những "điểm nghẽn" trong đầu tư công trình điện

Làm việc với Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai về giám sát thực hiện chính sách, pháp luật trong lĩnh vực điện lực và an toàn vận hành công trình năng lượng, Công ty Điện lực Lào Cai đã kiến nghị nhiều vấn đề được đánh giá là đang tác động trực tiếp đến tiến độ đầu tư lưới điện và bảo đảm cung ứng điện trên địa bàn.

Theo Công ty, khó khăn lớn nhất hiện nay vẫn là công tác giải phóng mặt bằng đối với các dự án điện. Do đó, đơn vị đề nghị Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh tiếp tục kiến nghị các bộ, ngành Trung ương và chính quyền địa phương có giải pháp tháo gỡ, tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ triển khai các công trình điện theo quy hoạch.

Bên cạnh đó, Công ty cũng kiến nghị tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và chính quyền cơ sở trong công tác tuyên truyền, xử lý các trường hợp vi phạm hành lang an toàn lưới điện. Đây là một trong những nguyên nhân tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn vận hành, đồng thời ảnh hưởng đến độ tin cậy cung cấp điện.

Những kiến nghị được đưa ra trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện trên địa bàn tiếp tục tăng trưởng. Năm 2025, sản lượng điện thương phẩm của Công ty đạt 4,46 tỷ kWh, tăng 7,17% so với năm trước; 5 tháng đầu năm 2026 đạt 1,9 tỷ kWh, tăng 6,7% so với cùng kỳ.

Hiện Công ty đang quản lý 16 trạm biến áp 110 kV, hơn 6.270 km đường dây trung áp và gần 4.830 trạm biến áp phân phối. Cùng với việc đầu tư hiện đại hóa lưới điện, 14/16 trạm biến áp 110 kV đã vận hành theo chế độ không người trực, 41 mạch vòng tự động hóa (DAS) được đưa vào khai thác, giúp tỷ lệ tổn thất điện năng giảm xuống còn 2,9% trong 4 tháng đầu năm 2026.

Kiến nghị sớm áp dụng giá điện hai thành phần

Một nội dung đáng chú ý được Công ty Điện lực Lào Cai kiến nghị với Đoàn giám sát là việc hoàn thiện các cơ chế chính sách về giá điện.

Cụ thể, đơn vị đề nghị Chính phủ và Bộ Công Thương nghiên cứu duy trì cơ chế giá mua điện đối với các nhà máy thủy điện nhỏ sau khi hết thời hạn áp dụng biểu giá chi phí tránh được. Theo Công ty, việc sớm có cơ chế thay thế sẽ tạo điều kiện để các dự án thủy điện nhỏ tiếp tục vận hành ổn định, duy trì nguồn cung điện tại khu vực miền núi.

Đồng thời, Công ty kiến nghị sớm triển khai cơ chế giá điện hai thành phần đối với nhóm khách hàng sử dụng điện lớn. Đây được xem là giải pháp giúp phản ánh đầy đủ chi phí đầu tư hệ thống điện, khuyến khích khách hàng điều chỉnh phụ tải, sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả hơn, qua đó giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia trong các thời điểm phụ tải tăng cao.

Tại buổi giám sát, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai cũng đề nghị Công ty đánh giá cụ thể những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai Luật Điện lực năm 2024 và các văn bản hướng dẫn thi hành, từ đó đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định chưa phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và vận hành hệ thống điện.

Kết luận buổi làm việc, ông Sùng A Lềnh, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội chuyên trách tỉnh Lào Cai, ghi nhận những kết quả Công ty Điện lực Lào Cai đạt được trong thực hiện chính sách, pháp luật về điện lực và bảo đảm vận hành an toàn hệ thống điện.

Đồng thời, đề nghị đơn vị tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả quản lý vận hành, phối hợp chặt chẽ với địa phương trong bảo vệ hành lang lưới điện và triển khai các dự án đầu tư theo quy hoạch, góp phần bảo đảm cung ứng điện ổn định phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.