| Một đoạn tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên. |
UBND tỉnh Đồng Nai vừa có tờ trình đề nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét ban hành quyết định xây dựng công trình khẩn cấp đối với Dự án kéo dài tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên đến trung tâm hành chính tỉnh và Cảng hàng không quốc tế Long Thành.
Theo lãnh đạo UBND tỉnh Đồng Nai, Cảng hàng không quốc tế Long Thành là công trình quan trọng quốc gia, có vai trò đặc biệt trong phát triển kinh tế - xã hội của vùng Đông Nam Bộ và cả nước. Khi đưa vào khai thác giai đoạn 1, nhu cầu vận chuyển hành khách, kết nối giao thông khối lượng lớn sẽ gia tăng đột biến.
Hiện nay, hệ thống giao thông kết nối giữa TP.HCM và tỉnh Đồng Nai chủ yếu là đường bộ, đang chịu áp lực lớn, tiềm ẩn nguy cơ ùn tắc nghiêm trọng, không đáp ứng yêu cầu vận chuyển hành khách khối lượng lớn đến và đi từ sân bay Long Thành.
Việc đầu tư tuyến metro kết nối trực tiếp từ TP.HCM đến trung tâm hành chính tỉnh Đồng Nai và Cảng hàng không quốc tế Long Thành là giải pháp căn cơ nhằm bảo đảm năng lực vận chuyển hành khách khối lượng lớn; giảm tải cho hệ thống giao thông đường bộ; tăng cường kết nối liên vùng; phát huy hiệu quả khai thác Cảng hàng không quốc tế Long Thành; tạo động lực phát triển đô thị, dịch vụ theo định hướng giao thông công cộng.
Dự án thuộc trường hợp cần triển khai khẩn cấp theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 130 Luật Xây dựng năm 2020, do là công trình kết cấu hạ tầng giao thông quan trọng, phục vụ trực tiếp công trình trọng điểm quốc gia; cần triển khai nhanh để bảo đảm đồng bộ với tiến độ đưa vào khai thác Cảng hàng không quốc tế Long Thành; nếu thực hiện theo trình tự đầu tư thông thường sẽ không đáp ứng yêu cầu tiến độ.
Vì vậy, việc áp dụng cơ chế công trình khẩn cấp cho Dự án kéo dài tuyến metro Bến Thành – Suối Tiên đến trung tâm hành chính tỉnh và Cảng hàng không quốc tế Long Thành, theo lãnh đạo UBND tỉnh Đồng Nai, là cần thiết, có cơ sở pháp lý và thực tiễn.
Cũng tại tờ trình, UBND tỉnh Đồng Nai đề xuất giao địa phương này là cơ quan chủ trì quản lý, tổ chức thực hiện xây dựng công trình khẩn cấp đối với Dự án kéo dài tuyến metro Bến Thành – Suối Tiên đến trung tâm hành chính tỉnh và Cảng hàng không quốc tế Long Thành.
Bộ Xây dựng là cơ quan chuyên môn về xây dựng, chủ trì thẩm định hồ sơ Báo cáo nghiên cứu khả thi, gồm thiết kế kỹ thuật tổng thể (FEED) và hồ sơ thiết kế triển khai sau thiết kế cơ sở của Dự án.
Theo đề xuất, UBND tỉnh Đồng Nai, chủ đầu tư và nhà đầu tư được phép áp dụng một số cơ chế đặc thù để đẩy nhanh tiến độ triển khai Dự án.
Cụ thể, Dự án được áp dụng hình thức lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt theo quy định tại Nghị định số 243/2025/NĐ-CP và Nghị định số 257/2025/NĐ-CP của Chính phủ. Đồng thời, cho phép áp dụng hình thức chỉ định thầu để lựa chọn các đơn vị đủ năng lực thực hiện các công việc từ khảo sát, thiết kế, thẩm tra, thi công, giám sát đến nghiệm thu, bàn giao công trình đưa vào khai thác.
Chủ đầu tư, nhà đầu tư và các nhà thầu tham gia Dự án chịu toàn bộ trách nhiệm về chất lượng, an toàn công trình và quản lý chi phí đầu tư xây dựng; đồng thời được chủ động quyết định trình tự, thủ tục thực hiện các bước triển khai nhằm đáp ứng yêu cầu tiến độ.
Đáng chú ý, Dự án được phép áp dụng phương thức vừa thiết kế vừa thi công, đồng thời huy động sự tham gia của các tổ chức, chuyên gia, đơn vị tư vấn và hỗ trợ pháp lý nhằm bảo đảm chất lượng và tính khả thi trong quá trình triển khai.
Dự án kéo dài tuyến metro Bến Thành – Suối Tiên đến trung tâm hành chính tỉnh và Cảng hàng không quốc tế Long Thành có địa điểm xây dựng trên địa bàn TP.HCM và tỉnh Đồng Nai.
Phạm vi đầu tư: điểm đầu kết nối với tuyến đường sắt đô thị Bến Thành – Suối Tiên; điểm cuối tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành. Thời gian thực hiện dự kiến trong giai đoạn 2026 – 2030.
Công trình được đề xuất đầu tư theo phương thức PPP (loại hợp đồng BT). Cơ cấu nguồn vốn gồm: vốn của nhà đầu tư thực hiện phần xây dựng công trình; vốn ngân sách Nhà nước tham gia chi trả công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Tuyến có tổng chiều dài khoảng 41 km, với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 60.261 tỷ đồng. Trong đó, chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư ước tính khoảng 4.323 tỷ đồng. Toàn tuyến dự kiến dài 41,4 km, triển khai trong giai đoạn 2025 – 2029.
Hướng tuyến bắt đầu từ ga S0 tại Tân Vạn, vượt sông Đồng Nai và đi dọc Quốc lộ 1 để kết nối vào trung tâm hành chính mới của tỉnh Đồng Nai. Sau đó, tuyến tiếp tục chạy dọc theo hành lang quy hoạch đường sắt Biên Hòa – Long Thành và ĐT.771, cắt ngang cao tốc TP.HCM – Long Thành trước khi kết nối trực tiếp vào khu vực sân bay. Tổng diện tích sử dụng đất của Dự án khoảng 192,5 ha.