Dự án đầu tư xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật tại khu vực chung cư cũ Vạn Mỹ và 311 Đà Nẵng được UBND thành phố phê duyệt đầu tư tại Quyết định số 1613/QĐ-UBND ngày 28/5/2025. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 583 tỷ đồng, trên diện tích 10,07 ha, thực hiện trong giai đoạn 2023 - 2027.

Với việc triển khai dự án, hàng nghìn hộ dân đang sinh sống tại chung cư cũ Vạn Mỹ và 311 Đà Nẵng được di chuyển đến nơi ở mới an toàn. Thay thế 16 lô nhà chung cư cũ xuống cấp, lụp xụp, khu vực này sẽ được đầu tư xây dựng hoàn chỉnh hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư với diện tích khoảng 4,5 ha. Trong đó, bố trí 267 lô đất để phục vụ tái định cư tại chỗ và nhu cầu tái định cư cho các dự án; khu đất sạch đưa vào đấu giá, tăng thu ngân sách và dành 1,2 ha xây dựng các hạng mục công trình công cộng, hệ thống vườn hoa cây xanh, điện chiếu sáng đồng bộ.

Việc thực hiện dự án sẽ góp phần nâng cấp hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội khu vực, đáp ứng mục tiêu chỉnh trang đô thị, phát triển kinh tế - xã hội của thành phố.

Thời điểm này, việc triển khai giải phóng mặt bằng phục vụ thi công dự án đang được phường Ngô Quyền tập trung cao với khối lượng công việc rất lớn, di dời 2.038 hộ dân và 10 tổ chức. Trong đó, 1.522 hộ sinh sống tại 16 lô nhà chung cư cũ (5 chung cư cũ ngõ 311 Đà Nẵng và 11 chung cư cũ thuộc khu vực Vạn Mỹ), 415 hộ lấn chiếm đất khuôn viên giữa các lô nhà và 101 hộ đất ở riêng lẻ.

Theo thông tin từ Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Ngô Quyền, qua tuyên truyền, vận động, đến 29/5/2026, đã có 1 tổ chức và 858 hộ dân đồng thuận, chấp hành nhận tiền bồi thường hỗ trợ và ký cam kết bàn giao mặt bằng cho dự án. Hiện còn 9 tổ chức và 1.180 hộ dân chưa nhận tiền, chưa bàn giao mặt bằng. Trong số đó, 287/1.180 hộ và 3 tổ chức đã được phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ; 893 hộ và 6 tổ chức còn lại chưa được phê duyệt phương án.

Với diện tích đất thu hồi gần 10 ha, số hộ dân và tổ chức liên quan cần di dời cho thấy Dự án Đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật tại khu vực chung cư cũ Vạn Mỹ và 311 Đà Nẵng là dự án lớn về quy mô và có nhiều phức tạp, khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng. Từ đây đặt ra áp lực rất lớn đối với phường Ngô Quyền, dù địa phương có nhiều kinh nghiệm và thành công trong giải phóng mặt bằng các dự án lớn, trọng điểm của thành phố.

Theo Ban Quản lý dự án khu vực Ngô Quyền, hiện nay công tác giải phóng mặt bằng dự án đang gặp hai vướng mắc chính. Đó là khó khăn trong vận động các hộ thuộc diện sử dụng đất khuôn viên của các chung cư đồng thuận di dời, bàn giao mặt bằng và vấn đề tái định cư cho người dân chung cư cũ.

Theo Luật Đất đai năm 2024, khi thu hồi đất thực hiện dự án, đối với đất và vật kiến trúc của các hộ dân sử dụng trong khuôn viên của các chung cư sẽ không được bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Điều này dẫn đến nhiều hộ dân có kiến nghị, chưa đồng thuận di dời bàn giao mặt bằng cho dự án.

Về tái định cư, hiện nay quỹ đất tái định cư tại chỗ chưa có mặt bằng để bố trí cho các hộ dân có đất ở thuộc phạm vi thu hồi thực hiện dự án. Quỹ nhà ở tái định cư của thành phố dành bố trí cho các hộ nhà chung cư đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng nhà đất, đã được thanh lý, phân phối nhà ở không còn. Những hạn chế này gây khó khăn rất lớn cho địa phương trong công tác thông tin, tuyên truyền, vận động tạo sự đồng thuận của người dân trong giải phóng mặt bằng dự án.

Theo lãnh đạo Công ty TNHH một thành viên Quản lý và Kinh doanh nhà Hải Phòng, hiện tất cả căn hộ chung cư thuộc tài sản công còn trên địa bàn thành phố được dành phục vụ di chuyển các hộ dân thuộc 48 chung cư cũ Đồng Quốc Bình, ngay các căn hộ dành bố trí cho các hộ đủ điều kiện thuộc nhóm A cũng đang hết. Việc không còn quỹ nhà trống để bố trí cho các hộ dân di dời giải phóng mặt bằng chung cư cũ Vạn Mỹ, công ty đã có văn bản báo cáo Sở Xây dựng và trao đổi với UBND phường Ngô Quyền. Do vậy, việc tái định cư cho các hộ dân chung cư cũ thuộc dự án này phải tính toán bằng phương án khác, không thể trông chờ vào quỹ nhà thuộc tài sản công.

Trước các vướng mắc trên, phường Ngô Quyền đang nghiên cứu, tham vấn ý kiến các ngành liên quan trên cơ sở quy định của pháp luật để có đề xuất, kiến nghị báo cáo UBND thành phố có giải pháp tháo gỡ. Mặt khác, phường đang tích cực triển khai các quy trình thu hồi đất. Đối với 6 tổ chức, 893 hộ chưa phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, phường tiếp tục thực hiện kiểm kê đối với 108 hộ và hoàn thành lập, công khai phương án bồi thường, hỗ trợ đối với 785 hộ dân, 6 tổ chức.

Phường cũng tập trung tuyên truyền, vận động các hộ dân đồng thuận, bàn giao mặt bằng, bảo đảm tiến độ chi trả kinh phí bồi thường hỗ trợ, giải ngân 200 tỷ đồng vốn đầu tư công năm 2026 bố trí cho giải phóng mặt bằng dự án.

Trước đó, ngày 15/5, UBND phường Ngô Quyền cũng đã tổ chức bốc thăm xác định vị trí giao đất tái định cư cho các hộ gia đình, cá nhân có đất thu hồi để thực hiện Dự án đầu tư xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật tại khu vực các chung cư cũ Vạn Mỹ và số 311 Đà Nẵng.

Có 36 hộ dân đủ điều kiện xét duyệt tham gia bốc thăm nhận đất tái định cư. Trong đó, có 25 suất tái định cư hộ chính, 1 suất đất ở có thu tiền sử dụng đất hộ chính và 10 suất đất ở có thu tiền sử dụng đất hộ phụ. Các hộ dân được bố trí bốc thăm tái định cư tại khu tái định cư số 226 Lê Lai và khu tái định cư số 83 đường Vạn Mỹ, cùng trên địa bàn phường Ngô Quyền.

Trên cơ sở nguyện vọng đăng ký và khả năng bố trí thực tế của địa phương, có 14 hộ thực hiện thủ tục bốc thăm nhận đất tại khu tái định cư số 226 Lê Lai và 22 hộ bốc thăm tại khu tái định cư số 83 đường Vạn Mỹ. Các trường hợp hộ gia đình người có công với cách mạng, chính quyền địa phương thực hiện chính sách ưu tiên bốc thăm vào vị trí nhóm cao hơn một mức so với quy định chung.

Theo báo cáo của Sở Xây dựng, trên địa bàn thành phố Hải Phòng hiện có 177 chung cư cũ. Trong đó, khu vực phía đông có 148 chung cư, khu vực phía tây có 29 chung cư. Phần lớn công trình xây dựng trong giai đoạn 1960 - 1985, đến nay đã xuống cấp. Trong 177 chung cư, có 66 chung cư kiểm định cấp độ D (nguy hiểm, cần di dời khẩn cấp), 7 chung cư cấp B, 58 chung cư cấp C và 46 chung cư chưa được kiểm định chất lượng.

Trong giai đoạn 2026 - 2028, Hải Phòng dự kiến ưu tiên xử lý các công trình nguy hiểm cấp độ D. Cụ thể, 66 tòa chung cư với khoảng 2.200 căn hộ sẽ giải quyết được chỗ ở cho người dân. Tiếp đó là khoảng 190 căn hộ thuộc các công trình cấp độ B và C bị hư hỏng nặng. Giai đoạn 2028 - 2030, thành phố tiếp tục xử lý các chung cư cấp độ B, C và 46 công trình chưa được kiểm định, tương ứng khoảng 2.570 căn hộ. Nguồn quỹ nhà tái định cư được xác định từ các dự án nhà ở xã hội đang và sẽ triển khai trên địa bàn thành phố.

Đối với quỹ đất sau tháo dỡ các chung cư cũ, thay vì tiếp tục xây dựng các tòa cao tầng thương mại gây áp lực lên hệ thống giao thông, thành phố quyết định chuyển đổi một phần diện tích của nhiều chung cư cũ thành trường học, công viên cây xanh, bãi đỗ xe... bổ sung hạ tầng cho khu vực trung tâm. Đây là quyết định thể hiện tầm nhìn và tinh thần nhân văn của lãnh đạo thành phố, cùng lúc đáp ứng nhiều mục tiêu, hướng đến phát triển bền vững khi mà quỹ đất tại khu vực lõi đô thị cũ, đất dành cho giáo dục và không gian công cộng đang rất thiếu.

UBND TP. Hải Phòng đã chỉ đạo Sở Xây dựng khẩn trương hoàn thiện Kế hoạch tổng thể cải tạo, xây dựng lại các chung cư cũ trên địa bàn thành phố trong giai đoạn 2026 - 2030. Chủ trương này nhận được sự đồng tình, phấn khởi và đáp ứng mong mỏi về cuộc sống mới, nơi ở an toàn, tiện ích hơn của khoảng 7.000 hộ dân. Đồng thời cho thấy quyết tâm, tầm nhìn chiến lược của lãnh đạo Thành phố trong tái cơ cấu không gian đô thị Hải Phòng theo hướng văn minh, hiện đại.