Trong hai ngày 22-23/10/2026, Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội phối hợp với Đại học President (Indonesia) tổ chức Hội thảo quốc tế về Hội nhập kinh tế và Khả năng chống chịu của doanh nghiệp (CIECI & ICFBE 2026) tại Hà Nội, với chủ đề về trí tuệ nhân tạo (AI), chuỗi cung ứng, thương mại và quản trị doanh nghiệp gia đình.

Đổi mới xanh gắn với hiệu quả kinh tế

Theo PGS-TS. Nguyễn Trúc Lê, Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế, GDP Việt Nam ước tăng 9,01% trong 9 tháng năm 2026, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa tăng 24,5% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, khu vực có vốn đầu tư nước ngoài, bao gồm xuất khẩu dầu thô, chiếm 80,7% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa.

Những con số này cho thấy yêu cầu chuyển hóa thành quả hội nhập thành năng lực thực chất của doanh nghiệp trong nước. Theo ông Nguyễn Trúc Lê, cần quan tâm đến khả năng cải thiện công nghệ của nhà cung ứng nhỏ, mở rộng thị trường của doanh nghiệp gia đình và trang bị kỹ năng để người lao động tận dụng AI.

Ông Didiek Hartantyo, Chủ tịch Quỹ Đại học President (Indonesia), cho rằng hợp tác kinh tế và hội nhập đã trở thành yêu cầu chiến lược. Để chuyển các cam kết thành kết quả thực tế, cần tăng cường thể chế, liên kết giữa trường đại học và doanh nghiệp, đồng thời phát triển lực lượng lao động có khả năng thích ứng.

Tại hội thảo, Giáo sư Anuj Kumar, Giáo sư kiêm Giám đốc quốc gia toàn cầu của Rushford Business School (Thụy Sĩ), nhấn mạnh việc kết hợp đổi mới xanh với năng lực chống chịu số để nâng cao sức cạnh tranh và thúc đẩy phát triển kinh tế vùng.

Theo ông, đổi mới xanh không chỉ giúp giảm tác động môi trường mà còn tạo giá trị kinh tế thông qua tiết kiệm tài nguyên, giảm chi phí và mở rộng thị trường. Các giải pháp gồm sử dụng năng lượng tái tạo, tiết kiệm năng lượng, giảm chất thải, phát triển chuỗi cung ứng tuần hoàn, sử dụng vật liệu bền vững và logistics sạch.

Những giải pháp này giúp doanh nghiệp kiểm soát chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất, đồng thời tạo cơ hội tiếp cận thị trường mới và củng cố niềm tin của khách hàng, nhà đầu tư. Tuy nhiên, hiệu quả phụ thuộc vào cách triển khai và khả năng khai thác lợi ích kinh tế trong từng điều kiện cụ thể.

Năng lực số giúp doanh nghiệp thích ứng với gián đoạn

Theo Giáo sư Anuj Kumar, năng lực chống chịu số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn bao gồm khả năng dự báo rủi ro, duy trì hoạt động, phục hồi và thích nghi. Doanh nghiệp cần sử dụng dữ liệu để nhận diện nguy cơ, tăng cường an ninh mạng, sao lưu dữ liệu và xây dựng phương án ứng phó sự cố.

Lợi ích lớn nhất xuất hiện khi năng lực xanh và năng lực số được phát triển đồng thời. Công cụ số giúp theo dõi, đo lường và tối ưu hiệu quả của các hệ thống xanh; ngược lại, đổi mới xanh định hướng đầu tư công nghệ theo mục tiêu phát triển bền vững.

Lưới điện thông minh, nông nghiệp chính xác, chuỗi cung ứng truy xuất nguồn gốc và sản xuất tuần hoàn là những ví dụ điển hình. Trong sản xuất và logistics, kết hợp năng lượng sạch với hệ thống giám sát thông minh có thể giảm phát thải, tăng độ tin cậy của chuỗi cung ứng. Với doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp gia đình, công cụ số phù hợp cùng việc sử dụng tài nguyên hiệu quả giúp nâng năng suất và duy trì hoạt động khi xảy ra gián đoạn.

Để biến hai năng lực này thành động lực tăng trưởng dài hạn, ông Anuj Kumar đề xuất năm ưu tiên: phát triển hạ tầng xanh; thu hẹp khoảng cách số; trang bị kỹ năng xanh và kỹ năng số cho người lao động, doanh nghiệp nhỏ; huy động nguồn vốn dài hạn; củng cố quản trị, nhất là an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu và đo lường kết quả.

Theo ông, hiệu quả cần được đánh giá qua các chỉ số kinh tế, môi trường, số và tính bao trùm, như năng suất, chất lượng việc làm, mức tiêu thụ năng lượng, phát thải và khả năng tiếp cận cơ hội của khu vực nông thôn, thay vì chỉ dựa vào số dự án công nghệ hoặc quy mô đầu tư.

Các diễn giả cũng nhấn mạnh vai trò của giáo dục và liên kết giữa trường đại học với doanh nghiệp trong nâng cao năng lực cạnh tranh.

Ông Didiek Hartantyo cho rằng đại học cần trở thành đối tác tích cực trong phát triển kinh tế và đổi mới sáng tạo, giúp chuyển hóa tri thức thành giải pháp ứng dụng và nguồn nhân lực thành giá trị kinh tế bền vững.

Với doanh nghiệp gia đình, những thách thức đáng chú ý là chuyển giao thế hệ, chuyên nghiệp hóa quản trị và thích ứng với chuyển đổi số nhưng vẫn duy trì giá trị cốt lõi.

Trong khi đó, ông Nguyễn Trúc Lê cho rằng cần nghiên cứu chính sách thương mại và AI để các nền kinh tế đang phát triển tận dụng tốt hơn cơ hội hội nhập, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và ứng dụng AI hiệu quả. Quá trình này cần đi kèm kiểm soát rủi ro về bảo mật dữ liệu, độ chính xác và bảo đảm sự giám sát của con người.