Đối với một địa phương miền núi còn nhiều khó khăn như Lai Châu, phát triển nông nghiệp xanh không chỉ là định hướng về môi trường, mà còn là giải pháp quan trọng để cải thiện sinh kế cho người dân, đặc biệt là đồng bào vùng cao.

Theo ông Nguyễn Thành Đồng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu, do đặc thù địa hình chia cắt, Lai Châu hình thành nhiều tiểu vùng khí hậu khác nhau, tạo nên hệ sinh thái đa dạng và nguồn tài nguyên nông nghiệp mang tính đặc hữu. Nhờ đó, địa phương có nhiều sản phẩm đặc sản, chủ lực như chè, mắc ca, quế, lúa đặc sản… Dù quy mô sản xuất chưa lớn, nhưng các sản phẩm này mang giá trị riêng biệt, gắn với điều kiện tự nhiên và văn hóa bản địa.

Đáng chú ý, trong chương trình phát triển sâm Việt Nam, cùng với sâm Ngọc Linh, sản phẩm sâm Lai Châu đã được xác định một trong sản phẩm sâm đặc hữu. Từ đó tỉnh Lai Châu đã ban hành nghị quyết chuyên đề về phát triển sâm, đồng thời tổ chức đánh giá các vùng sinh thái phù hợp, chuẩn bị hành lang pháp lý liên quan đến bảo tồn và phát triển loại dược liệu này.

Tuy nhiên, cũng theo ông Đồng, quá trình phát triển nông nghiệp nói chung của Lai Châu vẫn đối mặt với nhiều điểm nghẽn. Địa hình chia cắt, khoảng cách xa các trung tâm kinh tế lớn khiến việc kết nối thị trường, thu hút đầu tư và tổ chức sản xuất quy mô lớn gặp nhiều khó khăn. Chuỗi liên kết giữa sản xuất, chế biến và tiêu thụ còn thiếu bền vững, năng lực chế biến sâu còn hạn chế.

“Trên cơ sở này, Lai Châu xác định phát triển nông nghiệp theo chiều sâu, gắn với kinh tế xanh và tăng trưởng xanh. Trọng tâm là sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm thiểu tác động đến môi trường, đồng thời nâng cao giá trị sản phẩm thông qua chế biến và xây dựng thương hiệu”, ông Nguyễn Thành Đồng nhấn mạnh.

Để cụ thể hóa định hướng phát triển, thời gian tới, Lai Châu sẽ tổ chức Hội nghị “Phát triển nông nghiệp hàng hóa, dược liệu theo hướng kinh tế xanh” trong hai ngày 23 - 24/4/2026. Hội nghị dự kiến quy tụ khoảng 250 - 300 đại biểu tham dự trực tiếp và 300 - 400 đại biểu tham gia trực tuyến, bao gồm lãnh đạo các cơ quan Trung ương, bộ, ngành, địa phương; các viện nghiên cứu, trường đại học; chuyên gia, nhà khoa học; doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng; hợp tác xã và cơ quan báo chí.

Thông tin thêm tại buổi họp báo trước hội nghị, ông Đồng cho biết nội dung hội nghị tập trung vào ba nhóm vấn đề trọng tâm: Phát triển nông nghiệp bền vững gắn với chuyển đổi xanh; nâng cao chuỗi giá trị sản phẩm nông nghiệp và dược liệu thông qua phát triển vùng nguyên liệu, chế biến sâu, xây dựng thương hiệu, thương mại và logistics; đồng thời tăng cường liên kết, thu hút đầu tư, mở rộng thị trường tiêu thụ.

Bên cạnh các phiên thảo luận, hội nghị còn tổ chức khu gian hàng trưng bày, giới thiệu sản phẩm OCOP và nông sản chủ lực với quy mô khoảng 50 gian hàng. Các sản phẩm được giới thiệu bao gồm sản phẩm đạt từ 3 - 5 sao, sản phẩm chế biến sâu, thân thiện môi trường, có bao bì xanh và truy xuất nguồn gốc rõ ràng. Đây được kỳ vọng là không gian kết nối hiệu quả giữa nhà sản xuất, doanh nghiệp và thị trường.

Một điểm nhấn quan trọng khác là hoạt động ký kết các biên bản ghi nhớ hợp tác giữa các cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và hợp tác xã. Nội dung ký kết tập trung vào phát triển vùng nguyên liệu, chuyển giao công nghệ, liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm theo hướng kinh tế xanh.

Thông qua các hoạt động này, Lai Châu kỳ vọng tăng cường kết nối giữa các chủ thể trong chuỗi giá trị nông nghiệp, thúc đẩy liên kết sản xuất, thu hút đầu tư và mở rộng thị trường.

Về lâu dài, việc phát triển hạ tầng, đặc biệt là các tuyến giao thông kết nối, được kỳ vọng sẽ tạo bước đột phá cho tỉnh. Theo đại diện sở nông nghiệp Lai Châu, trong nhiệm kỳ này, chủ trương đầu tư tuyến cao tốc Lào Cai-Lai Châu sẽ góp phần rút ngắn khoảng cách với Thủ đô và các địa phương khác, tạo điều kiện thuận lợi để thu hút đầu tư, phát triển sản xuất hàng hóa, đặc biệt là các sản phẩm có giá trị cao như sâm Lai Châu.