Việc điều chỉnh mức lương cơ sở dự kiến từ ngày 1/7/2026 đang thu hút sự quan tâm của nhiều nhóm lao động trong khu vực công. Theo dự thảo Nghị định do Bộ Nội vụ đang lấy ý kiến, mức lương cơ sở có thể tăng lên 2.530.000 đồng/tháng, tương đương mức tăng khoảng 8%.

Nếu đề xuất này được thông qua, tiền lương của cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang sẽ được điều chỉnh tăng tương ứng. Tuy nhiên, với lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở, câu chuyện thu nhập lại không hoàn toàn giống.

Khác với cán bộ, công chức, lực lượng an ninh cơ sở không hưởng lương theo hệ thống chung mà chủ yếu nhận phụ cấp do địa phương quy định. Mức phụ cấp này do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định, căn cứ điều kiện kinh tế - xã hội và khả năng ngân sách từng địa phương.

Chính vì vậy, việc lương cơ sở tăng không đồng nghĩa tất cả lực lượng an ninh cơ sở đều được tăng thu nhập.

Thực tế cho thấy hiện nay có ba cách phổ biến mà các địa phương đang áp dụng để chi trả phụ cấp cho lực lượng này, dẫn tới mức độ tác động khác nhau khi lương cơ sở điều chỉnh.

Tại một số địa phương, phụ cấp cho lực lượng an ninh cơ sở được quy định bằng mức tiền cụ thể, không gắn với lương cơ sở. Trong trường hợp này, dù lương cơ sở tăng, khoản phụ cấp vẫn giữ nguyên.

TP.HCM là ví dụ điển hình, theo Nghị quyết số 54/2025/NQ-HĐND, mức hỗ trợ hằng tháng đối với lực lượng an ninh cơ sở được quy định cụ thể: tổ trưởng khoảng 6,5 triệu đồng/tháng, tổ phó 6,3 triệu đồng/tháng, tổ viên 6 triệu đồng/tháng.

Do đây là mức chi cố định, việc điều chỉnh lương cơ sở từ ngày 1/7 sẽ không làm thay đổi thu nhập của lực lượng này.

Ngược lại, nhiều địa phương quy định phụ cấp dựa trên hệ số nhân với lương cơ sở. Với nhóm này, khi lương cơ sở tăng, phụ cấp cũng sẽ tăng tương ứng.

Tại Cà Mau, theo Nghị quyết số 30/2025/NQ-HĐND, mức hỗ trợ hằng tháng được xác định theo hệ số: tổ trưởng 0,9 lần, tổ phó 0,8 lần, tổ viên 0,7 lần mức lương cơ sở. Nếu lương cơ sở tăng lên 2,53 triệu đồng/tháng, mức phụ cấp của lực lượng này sẽ tăng theo hệ số tương ứng, giúp cải thiện thu nhập một cách trực tiếp.

Một số địa phương lựa chọn phương án trung gian khi thiết kế phụ cấp theo cả hai hình thức: một phần tính theo lương cơ sở, phần còn lại là khoản cố định. Cần Thơ là trường hợp tiêu biểu, theo Nghị quyết số 34/2025/NQ-HĐND, lực lượng an ninh cơ sở được hưởng mức hỗ trợ thường xuyên bằng hệ số 1 nhân với lương cơ sở. Khoản này sẽ tăng khi lương cơ sở điều chỉnh.

Tuy nhiên, ngoài khoản chính này, người tham gia còn được hưởng thêm phụ cấp chức danh và hỗ trợ theo trình độ đào tạo. Cụ thể, tổ trưởng được thêm 300.000 đồng/tháng, tổ phó 200.000 đồng/tháng; người có trình độ đại học trở lên được hỗ trợ 500.000 đồng/tháng, cao đẳng 300.000 đồng, trung cấp 200.000 đồng.

Các khoản bổ sung này được quy định theo mức tiền cụ thể, nên sẽ không thay đổi khi lương cơ sở tăng.

Như vậy, với mô hình kết hợp, thu nhập của lực lượng an ninh cơ sở chỉ tăng ở phần gắn với lương cơ sở, còn các khoản cố định vẫn giữ nguyên.

Từ thực tế trên có thể thấy, việc lực lượng an ninh cơ sở có được tăng thu nhập từ ngày 1/7 hay không không phụ thuộc trực tiếp vào chính sách tiền lương chung, mà phụ thuộc vào cách thiết kế chính sách phụ cấp của từng địa phương.

Trong bối cảnh cải cách tiền lương được đẩy mạnh, việc điều chỉnh cơ chế phụ cấp đối với lực lượng an ninh cơ sở đang được nhiều địa phương đặt ra, nhưng vẫn phải cân nhắc trong giới hạn ngân sách và điều kiện từng địa bàn. Lực lượng này giữ vai trò trực tiếp trong bảo đảm an ninh, trật tự tại cơ sở, song chế độ đãi ngộ hiện vẫn còn chênh lệch giữa các địa phương.

Về lâu dài, việc xây dựng cơ chế phụ cấp ổn định, có liên thông với chính sách tiền lương chung sẽ là nền tảng để bảo đảm công bằng, đồng thời tạo động lực duy trì lực lượng trong bối cảnh yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao.