Một vị trí đặc biệt trên bản đồ du lịch Việt Nam

Trong bản đồ phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2030, Nghị quyết 26-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định rõ ba cực tăng trưởng du lịch lớn của cả nước gồm Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng.

Nhưng đáng chú ý, bên cạnh ba cực tăng trưởng đã được xác lập này, Nghị quyết dành riêng một định hướng cho hòn đảo ngọc: “Phát triển Phú Quốc từng bước thành một cực tăng trưởng mới, trở thành trung tâm du lịch nghỉ dưỡng biển cao cấp, cạnh tranh quốc tế, thu hút các sự kiện quốc tế lớn”.

Cách xác định này tạo nên một vị thế đặc biệt cho Phú Quốc. Bởi nếu nhìn theo cấu trúc đó, bản đồ tăng trưởng du lịch Việt Nam đang có một cực mới được kỳ vọng hình thành. Điều đặc biệt là trong khi Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng đều là những đô thị lớn, Phú Quốc là một hòn đảo, một điểm đến du lịch được trao kỳ vọng từng bước vươn lên một vai trò lớn hơn.

Hai chữ “từng bước” trong Nghị quyết đã được xác định một lộ trình để Phú Quốc hướng tới vị thế một “cực tăng trưởng thứ 4”. Đây chính là bước chuyển quan trọng: từ một điểm đến nổi tiếng trở thành một không gian phát triển có khả năng tạo ra động lực tăng trưởng mới cho du lịch Việt Nam.

Vì sao Phú Quốc được trao kỳ vọng?

Vị thế mới không xuất hiện một cách ngẫu nhiên. Trong nhiều năm, Phú Quốc đã tích lũy những nền tảng cần thiết về quy hoạch, hạ tầng, thị trường và khả năng thu hút nguồn lực.

Quy hoạch chung Phú Quốc đến năm 2040 xác định đảo là đô thị biển - đảo loại I. Phú Quốc sau đó được lựa chọn đăng cai Tuần lễ Cấp cao APEC 2027, kéo theo hàng loạt dự án hạ tầng và công trình phục vụ sự kiện được triển khai. Cùng với việc thành lập đặc khu Phú Quốc và tiếp tục hoàn thiện các cơ chế đặc thù, một chuỗi quyết sách đang tạo điều kiện để hòn đảo mở rộng quy mô và chức năng phát triển.

Sự chuyển động của thị trường cũng củng cố nền tảng ấy. Năm 2025, Phú Quốc đón khoảng 8,1–8,3 triệu lượt khách, trong đó khoảng 1,8–1,9 triệu lượt khách quốc tế, doanh thu du lịch khoảng 44.000 tỷ đồng. Chỉ trong bảy tháng đầu năm 2026, đảo đã đón khoảng 6,8 triệu lượt khách, trong đó khoảng 1,5 triệu lượt khách quốc tế, doanh thu đạt 36.446 tỷ đồng.

Quan trọng hơn, Phú Quốc đang mở rộng khả năng tiếp cận thị trường quốc tế với các dòng khách từ Hàn Quốc, Ấn Độ, Ba Lan, Nga, Trung Quốc… Cùng với lượng khách, hệ sinh thái sản phẩm cũng ngày càng đa dạng, từ nghỉ dưỡng đến vui chơi giải trí, biểu diễn nghệ thuật, ẩm thực và kinh tế đêm.

Đây cũng là hướng đi tương đồng với tư duy của Nghị quyết 26: phát triển du lịch như một hệ sinh thái kinh tế tổng hợp, tạo sức lan tỏa sang thương mại, dịch vụ, giao thông, công nghiệp văn hóa, kinh tế số, kinh tế đêm; đồng thời chuyển từ tăng trưởng dựa vào số lượng sang chiều sâu, chất lượng và giá trị gia tăng.

Hạ tầng để biến “điểm đến” thành “cực tăng trưởng”

Nếu một điểm đến cần sản phẩm hấp dẫn, thì một cực tăng trưởng cần nhiều hơn thế: hạ tầng kết nối quốc tế, hệ sinh thái dịch vụ quy mô lớn và khả năng kéo theo những dòng vốn, dòng khách cũng như các hoạt động kinh tế khác.

Nghị quyết 26 yêu cầu phát triển đồng bộ hạ tầng kết nối từ cảng hàng không, cảng tàu du lịch, bến du thuyền đến các trung tâm du lịch; đồng thời thu hút các nhà đầu tư chiến lược tham gia phát triển hạ tầng và các dự án động lực.

Phú Quốc đang chuyển động theo đúng những phương diện này. Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc được quy hoạch mở rộng lên khoảng 1.050 ha, tiêu chuẩn ICAO cấp 4E; nhà ga T2 được đẩy nhanh tiến độ nhằm nâng cao năng lực khai thác, đặc biệt đối với các chuyến bay quốc tế và máy bay thân rộng.

APEC 2027 tiếp tục tạo thêm một cú hích. Trong danh mục 21 dự án phục vụ sự kiện với tổng vốn 137.138 tỷ đồng, vốn đầu tư công khoảng 20.166 tỷ đồng, phần còn lại đến từ khu vực tư nhân. Riêng Trung tâm Hội nghị APEC và nhà biểu diễn đa năng được triển khai theo hình thức PPP với tổng vốn gần 22.000 tỷ đồng do nhà đầu tư Sun Group bố trí toàn bộ.

Điều quan trọng là những hạ tầng này không chỉ phục vụ một kỳ APEC. Khi sân bay, trung tâm hội nghị, hệ thống lưu trú, vui chơi giải trí và các dịch vụ cao cấp cùng được hoàn thiện, Phú Quốc sẽ có thêm năng lực thu hút du lịch MICE, lễ hội, biểu diễn và những sự kiện quốc tế lớn. Đó là bước chuyển cần thiết để một điểm đến du lịch tiến gần hơn tới vai trò của một cực tăng trưởng.

“Cực thứ tư” là vị thế phải được tạo dựng

Chính ở điểm này, ý nghĩa của Nghị quyết 26 đối với Phú Quốc trở nên rõ nét hơn. Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng được xác định là ba cực tăng trưởng lớn cần tiếp tục phát triển mạnh mẽ; còn Phú Quốc được trao một nhiệm vụ mang tính kiến tạo: “từng bước thành một cực tăng trưởng mới”.

Kỳ vọng ấy cũng đồng nghĩa với những yêu cầu cao hơn. Phú Quốc không thể chỉ tăng số lượng khách mà phải tăng thời gian lưu trú, mức chi tiêu và giá trị tạo ra từ du lịch; không chỉ có những khu nghỉ dưỡng đẹp mà phải hình thành hệ sinh thái dịch vụ đủ sức cạnh tranh quốc tế; không chỉ đón APEC 2027 thành công mà phải biến những hạ tầng được đầu tư cho APEC thành năng lực thu hút các sự kiện lớn trong dài hạn. Đồng thời, tốc độ phát triển phải đi cùng khả năng bảo vệ môi trường, cảnh quan và những giá trị đặc hữu của đảo.

Bởi vậy, điều đáng chú ý nhất khi Phú Quốc được gọi tên trong Nghị quyết 26 không nằm ở một danh hiệu mới, mà ở một vị trí mới trong cấu trúc tăng trưởng của du lịch Việt Nam, khi lần đầu tiên một hòn đảo được trao kỳ vọng từng bước trở thành một cực tăng trưởng mới, một trung tâm nghỉ dưỡng biển cao cấp có sức cạnh tranh quốc tế và khả năng thu hút những sự kiện lớn của thế giới.

Phú Quốc chưa được gọi là “cực tăng trưởng thứ tư”. Nhưng từ Nghị quyết 26, hành trình để hình thành cực tăng trưởng mới ấy đã được đặt ra một cách rõ ràng.