Tiếp tục Kỳ họp thứ hai, sáng 13/11 Quốc hội đã thông qua Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán với 463/464 đại biểu có mặt tán thành, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/3/2027.

Luật sửa đổi đã bổ sung điều 6a về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực chứng khoán.

Theo đó, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực chứng khoán là việc cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép tổ chức triển khai thử nghiệm có giới hạn về phạm vi, đối tượng, không gian, thời gian thử nghiệm trong điều kiện thực tế đối với việc ứng dụng công nghệ mới, sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới trong lĩnh vực chứng khoán mà pháp luật chưa có quy định hoặc khác với quy định của pháp luật hiện hành.

Đề cập nội dung mới này tại báo cáo giải trình, tiếp thu trước khi Quốc hội bấm nút, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, Dự thảo luật đã được tiếp thu, chỉnh lý theo hướng làm rõ việc sơ kết, tổng kết để cấp có thẩm quyền xem xét tiếp tục việc thử nghiệm hoặc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý trước khi áp dụng chính thức, tạo điều kiện thử nghiệm các mô hình, sản phẩm và dịch vụ mới, đồng thời đảm bảo an toàn thị trường và quyền lợi của nhà đầu tư.

Luật đã quy định các nguyên tắc và giới hạn cơ bản, giao cho Chính phủ quy định cụ thể về quy trình, biện pháp kiểm soát rủi ro và xử lý kết quả sau thử nghiệm, đảm bảo việc thử nghiệm phải gắn với nguyên tắc an toàn thị trường, an toàn về tài sản, dữ liệu và quyền lợi của nhà đầu tư.

Về tổ chức thị trường, theo Bộ trưởng, Chính phủ thống nhất tiếp tục giữ phương án giao Thủ tướng Chính phủ quyết định mô hình Sở Giao dịch Chứng khoán để đảm bảo linh hoạt, phù hợp với yêu cầu phát triển trong từng thời kỳ. Các quy định về cơ cấu lại vốn nhà nước tại Sở Giao dịch Chứng khoán cũng được chỉnh lý để xác định rõ phạm vi điều chỉnh tại dự thảo luật, phù hợp và thống nhất với pháp luật về quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp và pháp luật có liên quan.

Với chính sách nhân lực, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho hay, Dự thảo luật cũng đã làm rõ sự khác biệt giữa chính sách phát triển nguồn nhân lực chung của toàn ngành chứng khoán và chế độ, chính sách đối với công chức Ủy ban Chứng khoán Nhà nước. Việc quy định chính sách đối với công chức phải phù hợp với yêu cầu công việc, vị trí việc làm và các quy định về cán bộ, công chức, tiền lương, ngân sách nhà nước.

Lần sửa đổi này, về cải cách thủ tục hành chính, Bộ trưởng nêu rõ, Chính phủ tiếp tục giữ phương án cắt giảm một số điều kiện và thành phần hồ sơ đăng ký hoạt động lưu ký chứng khoán. Việc này nhằm tránh việc kiểm tra trùng lặp những điều kiện về an toàn vốn đã được cơ quan quản lý ngân hàng giám sát, đồng thời đơn giản hóa thủ tục cho các tổ chức tham gia thị trường.

Tuy nhiên, các yêu cầu về năng lực kỹ thuật, an toàn hoạt động, quản lý tách biệt tài sản của khách hàng và giám sát hoạt động lưu ký vẫn được duy trì. Các yêu cầu về việc đối chiếu dữ liệu, tất toán và chuyển giao tài khoản khách hàng trong trường hợp tổ chức lưu ký không thể tiếp tục hoạt động nhằm đảm bảo quyền lợi của nhà đầu tư tiếp tục được thực hiện theo quy định, đảm bảo việc cắt giảm thủ tục hành chính không làm giảm trách nhiệm, đảm bảo an toàn của thị trường.

Về tiêu chuẩn người quản lý và người hành nghề, Bộ trưởng báo cáo, Dự thảo luật đã được phân định rõ yêu cầu về chuyên môn của người quản lý, người đại diện theo pháp luật và người hành nghề chứng khoán phù hợp với trách nhiệm của từng vị trí đảm nhận. Đối với người đại diện theo pháp luật, chỉ yêu cầu tối thiểu một người đáp ứng tiêu chuẩn chuyên môn tương ứng, không bắt buộc tất cả người đại diện phải có chứng chỉ hành nghề; đồng thời quy định thời gian chuyển tiếp 2 năm hoặc khi có thay đổi nhân sự mới phải đáp ứng các quy định mới để các doanh nghiệp hoạt động có thời gian bố trí, sắp xếp nhân sự phù hợp.

Ngoài ra, Chính phủ tiếp tục rà soát, chỉnh lý các quy định về hoán đổi danh mục, việc sử dụng người được cấp chứng chỉ hành nghề chứng khoán và các quy định chuyển tiếp, bảo đảm rõ ràng, thống nhất và thuận lợi trong quá trình thực hiện, theo Bộ trưởng.

Đề cập công tác chuẩn bị thi hành luật, Bộ trưởng thông tin, Chính phủ đồng thời xây dựng 3 dự thảo văn bản quy định chi tiết, gồm 2 dự thảo nghị định quy định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát và sửa đổi, bổ sung Nghị định số 155/2020/NĐ-CP của Chính phủ, cùng với 1 dự thảo thông tư thuộc thẩm quyền của Bộ Tài chính. Chính phủ sẽ tiếp tục chỉ đạo rà soát các văn bản hướng dẫn quy trình nghiệp vụ, nhân lực và hạ tầng công nghệ, đảm bảo các điều kiện cần thiết để triển khai đồng bộ, thống nhất và hiệu quả.