Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP. Hà Nội đã hoàn tất kết luận điều tra, đề nghị truy tố 74 bị can trong vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản thông qua hình thức đầu tư ngoại hối quốc tế.

Đáng chú ý, bên cạnh hành vi lừa đảo có tổ chức, thủ đoạn rửa tiền của Phó Đức Nam, tức Mr Pips, và các đồng phạm được xác định diễn ra bài bản, nhiều lớp nhằm hợp thức hóa dòng tiền hơn 1.300 tỷ đồng chiếm đoạt.

Theo kết luận điều tra, sau khi thiết lập hệ thống 36 website và vận hành các sàn giao dịch forex trái phép, Phó Đức Nam chỉ đạo mở hàng loạt công ty “ma”, sử dụng danh nghĩa pháp nhân này để tuyển dụng nhân sự, ký hợp đồng dịch vụ viễn thông và mở 69 tài khoản ngân hàng, ví điện tử trung gian thanh toán.

Đây chính là mắt xích đầu tiên trong quy trình rửa tiền, giúp tiếp nhận dòng tiền của bị hại và nhanh chóng phân tán qua nhiều lớp tài khoản khác nhau.

Dòng tiền sau đó được chia nhỏ, luân chuyển qua nhiều tài khoản đứng tên cá nhân và doanh nghiệp nhằm xóa dấu vết nguồn gốc. Một phần tiền được chuyển sang các kênh đầu tư tài sản có giá trị cao, chủ yếu là bất động sản, dưới hình thức nhờ người thân đứng tên hoặc thành lập pháp nhân để giao dịch mua bán.

Cơ quan điều tra xác định, từ tháng 10/2021, Phó Đức Nam đã chỉ đạo bạn gái là Nguyễn Thanh Tâm liên hệ với bố đẻ là Phó Đức Thắng để tìm người đứng tên thành lập công ty.

Các doanh nghiệp này được sử dụng làm “bình phong” cho hoạt động mua bán nhà đất tại TP.HCM và nhiều địa phương khác. Đồng thời, chính Tâm cùng bố mẹ Nam trực tiếp đứng tên sở hữu nhiều bất động sản, phần lớn là căn hộ cao cấp tại Hà Nội và TP.HCM, nhằm hợp thức hóa số tiền có nguồn gốc phạm tội.

Thủ đoạn rửa tiền tiếp tục được đẩy lên một bước tinh vi hơn khi các giao dịch bất động sản được kê khai giá thấp hơn thực tế, vừa che giấu dòng tiền, vừa trốn nghĩa vụ thuế. Điển hình, bị can Nguyễn Thị Thủy, dì ruột của Nam, bị cáo buộc giúp mua 3 bất động sản trị giá 36 tỷ đồng và kê khai sai giá, gây thất thu thuế.

Đáng chú ý, sau khi Phó Đức Nam bị bắt vào ngày 31/10/2024, gia đình bị can đã có hành vi tẩu tán tài sản với quy mô lớn. Lo sợ bị phong tỏa, bố mẹ Nam đã đồng loạt rút tiền từ nhiều sổ tiết kiệm tại các ngân hàng, với tổng số tiền lên tới hàng trăm tỷ đồng.

Cụ thể, ông Phó Đức Thắng rút tiền từ nhiều tài khoản và sổ tiết kiệm với tổng số khoảng 115 tỷ đồng, sau đó chia nhỏ và chuyển cho người thân, nhân viên quen biết cất giữ. Trong khi đó, bà Lê Thị Liễu rút hàng chục tỷ đồng, đồng thời chuyển đổi một phần tiền sang 500.000 USD và hàng trăm lượng vàng SJC.

Số tài sản này được đóng gói vào vali, balo có khóa mã, rồi gửi tại nhà nhiều người thân khác nhau. Riêng một vali chứa hàng trăm nghìn USD, hàng trăm miếng vàng SJC cùng tiền mặt đã được gửi tại nhà họ hàng; các balo khác chứa tiền, vàng và ngoại tệ tiếp tục được phân tán sang nhiều địa điểm khác. Ngoài ra, một phần tiền còn được chuyển sang đứng tên người thân dưới dạng sổ tiết kiệm nhằm tránh bị phát hiện.

Cơ quan điều tra đánh giá, đây là hành vi che giấu, hợp thức hóa tài sản phạm tội một cách có hệ thống, có sự tham gia của nhiều thành viên trong gia đình và người thân. Toàn bộ số tiền, vàng, ngoại tệ liên quan đã bị phong tỏa, tạm giữ.

Trong vụ án, ngoài Phó Đức Nam, các bị can gồm bố mẹ, bạn gái và người thân đều bị đề nghị truy tố về tội “Rửa tiền” hoặc các tội danh liên quan. Một số đối tượng khác còn bị xử lý về hành vi “Chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có” khi biết rõ nguồn gốc tài sản nhưng vẫn tham gia cất giấu.

Kết quả điều tra xác định, với vai trò chủ mưu, Phó Đức Nam phải chịu trách nhiệm đối với toàn bộ 738 vụ lừa đảo, chiếm đoạt tổng số tiền hơn 1.301 tỷ đồng.

Trong đó, hoạt động rửa tiền không chỉ nhằm che giấu nguồn gốc bất hợp pháp mà còn giúp duy trì, mở rộng hệ thống lừa đảo trong thời gian dài, gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.