Ngày 25/9, Trường Y, Đại học Y Dược TP.HCM chính thức triển khai Chương trình đào tạo về vắc-xin dành cho học viên sau đại học. Chương trình được xây dựng theo cách tiếp cận liên chuyên khoa, hướng tới trang bị cho đội ngũ bác sỹ kiến thức về khoa học vắc-xin, thực hành và tư vấn tiêm chủng, qua đó từng bước đưa dự phòng trở thành một phần gắn với quá trình chăm sóc người bệnh.

Việc triển khai chương trình diễn ra trong bối cảnh Việt Nam bước vào giai đoạn già hóa dân số nhanh, gánh nặng bệnh không lây nhiễm gia tăng và yêu cầu kéo dài số năm sống khỏe ngày càng trở nên cấp thiết.

Những thay đổi này cũng đặt ra yêu cầu đối với đào tạo nhân lực y tế, bởi vai trò của người thầy thuốc không chỉ tập trung vào phát hiện, điều trị bệnh mà ngày càng mở rộng sang quản lý nguy cơ và chủ động phòng bệnh trong suốt vòng đời.

PGS-TS.Phùng Nguyễn Thế Nguyên, Hiệu trưởng Trường Y, Đại học Y Dược TP.HCM cho rằng, sự phát triển của y học hiện đại đòi hỏi người thầy thuốc vừa có năng lực điều trị, vừa phải chủ động phòng bệnh. Việc triển khai chương trình nhằm giúp thế hệ nhân viên y tế tương lai tích hợp tư duy dự phòng vào thực hành lâm sàng, thích ứng tốt hơn với những nhu cầu sức khỏe đang thay đổi của người dân.

Một điểm đáng chú ý là chương trình có sự tham gia của 10 chuyên ngành và đơn vị đào tạo, thay vì giới hạn nội dung về vắc-xin trong một lĩnh vực riêng biệt. Cách tiếp cận liên chuyên khoa được kỳ vọng giúp kiến thức dự phòng gắn chặt hơn với toàn bộ hành trình chăm sóc người bệnh, đặc biệt ở người trưởng thành, người cao tuổi và người có bệnh lý nền.

Cùng với kiến thức về khoa học vắc-xin, chương trình chú trọng năng lực thực hành và tư vấn tiêm chủng. Đây được xem là những kỹ năng cần thiết để bác sỹ có thể đánh giá nhu cầu dự phòng phù hợp với từng nhóm người bệnh trong quá trình thực hành lâm sàng.

Còn Giáo sư, Hiệp sĩ Jonathan Nguyễn Văn Tâm, Giáo sư danh dự Trường Y, Đại học Nottingham, nguyên Phó Giám đốc Y tế của Anh nhận định, tại nhiều quốc gia, tiêm chủng cho người trưởng thành đang trở thành một phần quan trọng trong chiến lược già hóa khỏe mạnh và phát triển hệ thống y tế bền vững. Để thực hiện mục tiêu này, đội ngũ nhân viên y tế cần được đào tạo bài bản về khoa học vắc-xin, kỹ năng thực hành và tư vấn tiêm chủng.

Từ góc độ này, việc đưa nội dung về vắc-xin vào chương trình đào tạo y khoa không chỉ nhằm bổ sung một lĩnh vực kiến thức chuyên môn, mà còn góp phần thay đổi cách tiếp cận trong chăm sóc sức khỏe, từ tập trung xử lý bệnh tật sang tăng cường dự phòng, nhất là trước những thay đổi về cơ cấu dân số và mô hình bệnh tật.

Chương trình được triển khai với sự tham gia của các cơ sở đào tạo, chuyên gia y tế trong nước và quốc tế, trong đó có Đại sứ quán Anh và các trường đại học của Vương quốc Anh. Hoạt động hợp tác tập trung vào trao đổi tri thức, kinh nghiệm đào tạo và phát triển năng lực nguồn nhân lực y tế.

Về phía doanh nghiệp, theo bà Phạm Thị Mỹ Liên, Chủ tịch GSK Việt Nam, tại GSK, doanh nghiệp tin rằng nâng cao năng lực của nhân viên y tế là một trong những nền tảng quan trọng để xây dựng một hệ thống y tế bền vững. GSK cũng tự hào đồng hành cùng các đối tác học thuật và chuyên gia trong việc triển khai Chương trình đào tạo về Vắc-xin, góp phần nâng cao năng lực dự phòng của đội ngũ y tế và thúc đẩy cách tiếp cận chăm sóc sức khỏe lấy phòng bệnh làm trọng tâm tại Việt Nam.

Không dừng ở đào tạo sau đại học, chương trình được kỳ vọng tạo nền tảng học thuật, xây dựng đội ngũ giảng viên và hoàn thiện mô hình triển khai để tiến tới tích hợp các nội dung đào tạo về vắc-xin vào chương trình đào tạo đại học trong những năm tới.

Nếu lộ trình này được triển khai, kiến thức dự phòng sẽ có cơ hội được tiếp cận sớm hơn ngay từ quá trình đào tạo bác sỹ, thay vì chỉ được bổ sung ở từng chuyên ngành hoặc sau khi nhân viên y tế đã bước vào thực hành lâm sàng.

Trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe đang dịch chuyển cùng quá trình già hóa dân số, việc đào tạo người thầy thuốc có khả năng kết hợp điều trị với dự phòng cũng mở rộng cách nhìn về vai trò của nhân lực y tế. Một bác sỹ không chỉ xuất hiện sau khi bệnh tật đã xảy ra, mà còn có thể tham gia từ sớm vào quá trình đánh giá nguy cơ, tư vấn và bảo vệ sức khỏe người bệnh trong suốt vòng đời.

Việc triển khai chương trình đào tạo về vắc-xin vì vậy được kỳ vọng góp phần chuẩn bị năng lực dự phòng cho thế hệ nhân viên y tế trong tương lai, thúc đẩy cách tiếp cận tiêm chủng suốt đời và từng bước đưa phòng bệnh trở thành một cấu phần gắn chặt hơn với thực hành y khoa tại Việt Nam. Người dân cần được thăm khám, đánh giá tình trạng sức khỏe và nhận tư vấn của bác sỹ để có phương án phòng ngừa, chăm sóc và điều trị phù hợp.