Việc giải quyết chế độ người có công vốn đòi hỏi nhiều hồ sơ, xác nhận và đi lại. Từ năm 2026, Hà Nội áp dụng cơ chế mới cho phép người có công và thân nhân làm hồ sơ hưởng trợ cấp ngay tại xã, phường nơi sinh sống thay vì phải đến các cơ quan cấp quận, huyện hoặc thành phố. 

Quyết định này được Trung tâm Phục vụ hành chính công Thành phố ban hành trên cơ sở phân cấp cho chính quyền cấp xã, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp đang triển khai tại Hà Nội.

Lần đầu tiên, 7 quy trình nội bộ thuộc lĩnh vực người có công được giao cho UBND cấp xã tiếp nhận và giải quyết trực tiếp. Đây là các thủ tục gắn với nhóm đối tượng hoạt động cách mạng, kháng chiến, bảo vệ Tổ quốc và nghĩa vụ quốc tế, bao gồm cả trường hợp bị địch bắt tù, đày và người nhiễm chất độc hóa học trong chiến tranh. 

Cùng nhóm này còn có thủ tục giải quyết chế độ với con đẻ của người nhiễm chất độc hóa học; người có công giúp đỡ cách mạng; chế độ mai táng phí đối với dân công hỏa tuyến; và thủ tục di chuyển hồ sơ khi người đang hưởng trợ cấp ưu đãi thay đổi nơi cư trú trong nội thành Hà Nội.

Việc phân cấp giải quyết xuống địa bàn cơ sở nhằm giảm đáng kể quãng đường, chi phí và thời gian làm hồ sơ của người có công, nhóm đối tượng vốn phần lớn cao tuổi. Thay đổi này cũng tiệm cận yêu cầu phục vụ người dân tại nơi cư trú, thay cho mô hình hành chính tập trung trước đó.

Về quy trình, hồ sơ được tiếp nhận tại Điểm hỗ trợ dịch vụ công số hoặc UBND xã, phường. Sau khi kiểm tra tính hợp lệ, hồ sơ được số hóa và xử lý trên hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của Thành phố. 

Thời hạn giải quyết tại cấp xã là 12 ngày làm việc, tính từ thời điểm tiếp nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Trong trường hợp cần giám định y khoa, Hội đồng Giám định y khoa thành phố có tối đa 60 ngày để khám và kết luận. Ngay khi có kết quả giám định, UBND cấp xã tiếp tục cập nhật hồ sơ và ban hành quyết định hưởng trợ cấp hoặc thông báo kết quả.

Người dân có thể lựa chọn nộp hồ sơ theo 3 hình thức: trực tiếp, qua bưu chính công ích hoặc trực tuyến toàn trình trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Các giấy tờ hộ tịch như giấy khai sinh, giấy khai tử có thể được khai thác từ cơ sở dữ liệu quốc gia, hạn chế tình trạng phải nộp lại giấy tờ sẵn có.

Toàn bộ 7 thủ tục trong lĩnh vực người có công theo cơ chế mới đều không thu phí, lệ phí. Điểm này phù hợp với đặc thù chính sách ưu đãi người có công, đồng thời giảm thêm một bước chi phí hành chính cho hộ gia đình.

Song song triển khai quy trình mới, Hà Nội đồng thời bãi bỏ nhiều quy trình nội bộ áp dụng trong năm 2025. Việc thống nhất quy trình trên toàn địa bàn giúp loại bỏ sự chênh lệch giữa các địa phương, đảm bảo tính đồng bộ trong tiếp nhận và xử lý hồ sơ.

Khi hồ sơ được số hóa, liên thông và có thời hạn xử lý cụ thể, cơ quan quản lý dễ đánh giá hiệu quả và chất lượng giải quyết thủ tục, đồng thời giảm nguy cơ thất lạc hoặc thiếu đồng bộ thông tin.