Phát hiện vấn đề sức khỏe qua khám sức khỏe chủ động

Nhiều năm qua, không ít người Việt vẫn giữ thói quen chỉ đến cơ sở y tế khi cơ thể xuất hiện những biểu hiện bất thường. Chính thói quen ấy khiến nhiều bệnh lý không lây nhiễm như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch, ung thư hay các bệnh về mắt chỉ được phát hiện ở giai đoạn muộn, làm giảm hiệu quả điều trị, tăng chi phí và ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống.

Thực tế đó cũng là lý do Hà Nội triển khai chương trình khám sức khỏe định kỳ và khám sàng lọc miễn phí cho người dân, từng bước thay đổi nhận thức từ "có bệnh mới đi khám" sang chủ động theo dõi sức khỏe ngay từ khi chưa có biểu hiện bệnh.

Nghĩ mắt mờ là biểu hiện của tuổi già, bà Lưu Thị Trà, 67 tuổi, xã Hồng Vân, Hà Nội, chưa từng nghĩ mình mắc bệnh lý về mắt. Chỉ đến khi tham gia chương trình khám sức khỏe định kỳ và sàng lọc miễn phí do Bệnh viện Đa khoa Thường Tín tổ chức, bà mới được bác sỹ phát hiện mắc đục thủy tinh thể và mộng thịt ở cả hai mắt.

"Tôi cứ nghĩ mắt mờ là do tuổi già nên chủ quan, không đi khám. Được các bác sỹ kiểm tra rất kỹ, tôi mới biết mình bị đục thủy tinh thể và còn có mộng thịt ở cả hai mắt. Tôi rất bất ngờ nhưng cũng may mắn vì bệnh được phát hiện sớm để có hướng điều trị. Chương trình rất ý nghĩa, giúp người cao tuổi như chúng tôi biết được tình trạng sức khỏe trước khi bệnh trở nặng", bà Trà chia sẻ.

Câu chuyện của ông Nguyễn Ngọc Tú, 72 tuổi, xã Hồng Vân cũng tương tự. Nhiều năm nay, ông vẫn sinh hoạt bình thường, chỉ thỉnh thoảng xuất hiện tình trạng đau đầu, hoa mắt, chóng mặt, ù tai nên nghĩ đó là biểu hiện của tuổi tác.

Qua khám sàng lọc, bác sỹ phát hiện ông mắc tăng huyết áp. "Trước giờ tôi nghĩ mình khỏe mạnh nên chưa bao giờ chủ động khám sức khỏe định kỳ. Đến lần này được đo huyết áp mới biết mình bị tăng huyết áp. May là bệnh được phát hiện sớm nên bác sỹ hướng dẫn cách dùng thuốc, chế độ ăn uống và sinh hoạt để kiểm soát huyết áp. Qua lần khám này tôi mới hiểu không phải cứ thấy khỏe là cơ thể thực sự khỏe. Từ nay tôi sẽ duy trì khám sức khỏe định kỳ để phát hiện bệnh sớm và chủ động phòng bệnh", ông Tú cho biết.

Hai trường hợp trên cho thấy nhiều bệnh lý mạn tính vẫn tiến triển trong thời gian dài mà gần như không gây triệu chứng rõ ràng. Nếu không được phát hiện thông qua khám sức khỏe định kỳ, người bệnh rất dễ bỏ lỡ "thời điểm vàng" để điều trị hiệu quả.

BSCKII Nguyễn Anh Tiến, Phó Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Thường Tín cho biết, thực hiện chỉ đạo của thành phố và Sở Y tế Hà Nội, bệnh viện đang phối hợp triển khai khám sức khỏe định kỳ tại các xã Hồng Vân, Thượng Phúc, Thường Tín, Chương Dương, Tam Hưng và nhiều địa phương khác.

Dự kiến gần 170.000 người dân thuộc diện được khám sức khỏe. Để đáp ứng khối lượng công việc rất lớn này, bệnh viện đã thành lập Ban Chỉ đạo, tổ chức nhiều dây chuyền khám, huy động tối đa đội ngũ y, bác sỹ cùng hệ thống trang thiết bị hiện đại nhằm bảo đảm chất lượng chuyên môn và phục vụ người dân tốt nhất.

Bệnh viện tổ chức khám tất cả các ngày trong tuần, kể cả thứ Bảy và Chủ nhật, đồng thời triển khai các điểm khám lưu động theo kế hoạch nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất để người dân tiếp cận dịch vụ y tế.

Theo BSCKI Thái Thị Bích Huyền, Phó trưởng Khoa Nội, Bệnh viện Đa khoa Thường Tín, qua quá trình khám sức khỏe đã phát hiện nhiều trường hợp mắc tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh lý cơ xương khớp và nhiều bệnh không lây nhiễm khác.

Ngay sau khi có kết quả, người dân được tư vấn cụ thể về chế độ dinh dưỡng, luyện tập, sử dụng thuốc đối với các trường hợp mắc bệnh ở giai đoạn sớm. Những trường hợp cần điều trị chuyên sâu hoặc nhập viện đều được hướng dẫn chuyển tuyến, đưa vào quản lý điều trị để kiểm soát bệnh, hạn chế biến chứng.

Các bác sỹ khuyến cáo người dân không nên chờ đến lúc cơ thể xuất hiện dấu hiệu bất thường mới đi khám. Mỗi người cần chủ động khám sức khỏe định kỳ ít nhất một lần mỗi năm. Đối với người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính hoặc có các yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, sử dụng rượu bia, ít vận động hay có tiền sử gia đình mắc bệnh không lây nhiễm, cần khám theo lịch hẹn của bác sỹ.

Bên cạnh khám sức khỏe định kỳ, việc duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, tăng cường vận động, ngủ đủ giấc, không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia và tuân thủ điều trị đối với người đã được chẩn đoán mắc bệnh vẫn là những giải pháp quan trọng để bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Từng bước xây dựng mô hình chăm sóc sức khỏe chủ động

Thực hiện Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá nhằm tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, Nghị quyết số 14/2026/NQ-HĐND của HĐND thành phố Hà Nội về chính sách hỗ trợ an sinh xã hội cùng kế hoạch của Sở Y tế Hà Nội, Bệnh viện Đa khoa Thường Tín đã phối hợp với UBND xã Hồng Vân triển khai khám sức khỏe định kỳ và khám sàng lọc miễn phí cho người dân.

Ngay trong ngày đầu tiên, khoảng 400 người dân được các y, bác sỹ khám sức khỏe toàn diện. Người dân được kiểm tra thể lực, khám đầy đủ các chuyên khoa nội, ngoại, da liễu, mắt, tai mũi họng, răng hàm mặt, thực hiện các xét nghiệm máu, nước tiểu, chụp X-quang tim phổi và nhiều kỹ thuật cận lâm sàng khác.

Những trường hợp phát hiện bất thường hoặc nghi ngờ mắc bệnh đều được tư vấn, hướng dẫn khám chuyên sâu. Toàn bộ kết quả sau khám được cập nhật trực tiếp vào Hồ sơ sức khỏe điện tử liên thông trên ứng dụng VNeID, tạo nền tảng quản lý sức khỏe liên tục cho từng người dân.

Theo ông Uông Đình Hưng, Phó Chủ tịch UBND xã Hồng Vân, để triển khai hiệu quả chương trình, chính quyền địa phương đã huy động sự tham gia của các ban, ngành, đoàn thể, phối hợp chặt chẽ với Bệnh viện Đa khoa Thường Tín và Trạm Y tế xã trong công tác tuyên truyền, rà soát, lập danh sách và tổ chức khám.

Đối tượng được khám là toàn bộ người dân đang sinh sống trên địa bàn, bao gồm cả người thường trú và tạm trú từ 12 tháng trở lên, được xác thực thông tin qua VNeID và chia thành năm nhóm để triển khai theo lộ trình phù hợp.

Theo ông Hưng, thông qua chương trình này, địa phương sẽ xây dựng được bức tranh toàn diện về mô hình bệnh tật của người dân, tạo cơ sở khoa học để xây dựng các giải pháp quản lý sức khỏe, phòng chống bệnh tật phù hợp với thực tiễn.

"Đây không chỉ là một chương trình khám sức khỏe đơn thuần mà còn mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, góp phần chuyển mạnh từ tư duy chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân", ông Hưng nhấn mạnh.

Được biết, từ ngày 1/7, ngành Y tế Hà Nội đồng loạt triển khai chương trình khám sức khỏe định kỳ và sàng lọc bệnh tật miễn phí cho người dân trên toàn địa bàn.

Theo Sở Y tế Hà Nội, khoảng 9,2 triệu người dân đang sinh sống tại Thủ đô, bao gồm người thường trú và người tạm trú từ đủ 12 tháng trở lên có xác thực thông tin qua VNeID, sẽ được tiếp cận chương trình khám sức khỏe miễn phí theo lộ trình cụ thể.

Người dân được chia thành 5 nhóm đối tượng để tổ chức khám phù hợp. Trong đợt đầu triển khai từ ngày 1/7, Hà Nội ưu tiên khám cho gần 1,7 triệu người thuộc nhóm người cao tuổi, người khuyết tật, hộ nghèo, hộ cận nghèo, người có công, người mắc bệnh mạn tính và người sinh sống tại vùng khó khăn. Cùng với đó, hơn 2 triệu người thuộc nhóm lao động tự do, người buôn bán nhỏ và trẻ em dưới 6 tuổi cũng được ưu tiên tiếp cận chương trình ngay trong giai đoạn đầu.

Đáng chú ý, TP dành sự ưu tiên đặc biệt cho người dân tại 16 xã, phường ven sông Hồng, gồm Hồng Hà, Ô Diên, Thượng Cát, Đông Ngạc, Phú Thượng, Lĩnh Nam, Thanh Trì, Nam Phủ, Hồng Vân, Mê Linh, Thiên Lộc, Vĩnh Thanh, Đông Anh, Bồ Đề, Long Biên và Bát Tràng.

Để bảo đảm chất lượng chuyên môn, Sở Y tế Hà Nội đã huy động nhiều bệnh viện tuyến thành phố và tuyến huyện trực tiếp cử bác sỹ, điều dưỡng cùng trang thiết bị hỗ trợ các trạm y tế cơ sở.

Các đơn vị như Bệnh viện Thanh Nhàn, Đức Giang, Xanh Pôn, Hòe Nhai, Lão khoa Hà Nội, Đa khoa Đông Anh, Gia Lâm, Thường Tín, Mê Linh... sẽ tham gia khám, tư vấn và thực hiện các kỹ thuật cận lâm sàng, góp phần đưa dịch vụ y tế chất lượng cao đến gần người dân hơn.

Song song với đó, ngành Y tế Hà Nội đã phối hợp với chính quyền các xã, phường rà soát, lập danh sách người dân theo từng nhóm đối tượng, gửi giấy mời khám, tránh bỏ sót hoặc trùng lặp người được thụ hưởng chính sách.

Toàn bộ đội ngũ y tế cũng được tập huấn thống nhất về chuyên môn, đồng thời hướng dẫn cập nhật kết quả khám lên hồ sơ sức khỏe điện tử, từng bước hình thành cơ sở dữ liệu sức khỏe toàn dân phục vụ công tác quản lý và chăm sóc sức khỏe lâu dài.

Theo Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Nguyễn Trọng Diện, chương trình khám sức khỏe miễn phí lần này đánh dấu bước khởi đầu của chính sách chăm sóc sức khỏe toàn dân có quy mô lớn nhất từ trước đến nay của Thủ đô.

Với sự chuẩn bị đồng bộ của ngành y tế và chính quyền cơ sở, chương trình không chỉ hướng tới mục tiêu phát hiện sớm bệnh tật, nâng cao hiệu quả điều trị mà còn từng bước xây dựng mô hình quản lý sức khỏe chủ động, toàn diện và liên tục cho mỗi người dâ