UBND TP. Hải Phòng mới đây đã ban hành quyết định số 1042/QĐ-UBND phê duyệt Đề án “Phát triển giáo dục và đào tạo thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”.

Ông Vũ Tiến Phụng, Phó chủ tịch UBND TP. Hải Phòng cho biết: Trong hành trình trở thành trung tâm kinh tế, công nghiệp và logistics hàng đầu phía Bắc, Hải Phòng đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải nâng tầm chất lượng nguồn nhân lực. Chính vì vậy, việc ban hành Đề án phát triển giáo dục và đào tạo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 được xem như một bước đi chiến lược nhằm tạo nền tảng lâu dài cho sự phát triển của thành phố. Không chỉ đơn thuần là một kế hoạch ngành giáo dục, đề án này còn mang ý nghĩa như một chiến lược phát triển nguồn nhân lực tổng thể, gắn chặt với định hướng chuyển đổi mô hình tăng trưởng, chuyển đổi số và công nghiệp hóa hiện đại hóa của Hải Phòng trong giai đoạn mới.

Theo đó, Hải Phòng phấn đấu trở thành trung tâm giáo dục, đào tạo hàng đầu cả nước, giữ vai trò nòng cốt trong phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho vùng Đồng bằng sông Hồng; Trung tâm quốc tế về đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng và phát triển khoa học công nghệ, kinh tế biển. Xây dựng thành phố học tập, đến năm 2026, đủ điều kiện để được công nhận “Cộng đồng học tập” cấp tỉnh và năm 2027, đủ điều kiện để tham gia Mạng lưới Thành phố học tập toàn cầu của UNESCO.

Mục tiêu đến năm 2035, phát triển giáo dục Hải Phòng hiện đại, sáng tạo, hội nhập quốc tế; đạt trình độ tiên tiến, thuộc nhóm địa phương tiêu biểu Đông Nam Á, từng bước tiếp cận chuẩn châu Á và thế giới. Hình thành và vận hành vững chắc hệ sinh thái giáo dục mở, học tập suốt đời gắn với khoa học - công nghệ - đổi mới sáng tạo, cung ứng nguồn nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy phát triển bền vững, khẳng định vị thế thành phố đầu tàu giáo dục của vùng.

Hoàn thành phổ cập THPT và tương đương; chỉ số giáo dục đóng góp vào HDI đạt tối thiểu 0,87; các chỉ số vốn con người và nghiên cứu đóng góp vào chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) vượt mức bình quân của nhóm thành phố có thu nhập trung bình cao; phấn đấu có cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 150 đại học hàng đầu châu Á trong một số lĩnh vực theo các bảng xếp hạng quốc tế uy tín; duy trì thành viên “Thành phố học tập” UNESCO.

Tầm nhìn đến năm 2045, giáo dục Hải Phòng hiện đại, sáng tạo, hội nhập quốc tế; đạt trình độ tiên tiến, hướng tới nhóm dẫn đầu khu vực Đông Nam Á, tiệm cận chuẩn mực châu Á và thế giới. Hoàn thiện hệ sinh thái giáo dục mở, học tập suốt đời gắn với khoa học công nghệ - đổi mới sáng tạo, cung ứng nguồn nhân lực chất lượng cao cho các ngành mũi nhọn, đóng vai trò động lực của vùng và quốc gia. Phấn đấu có cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 100 đại học hàng đầu châu Á trong một số lĩnh vực theo các bảng xếp hạng quốc tế uy tín; duy trì thành viên “Thành phố học tập” UNESCO.

Hải Phòng là thành phố giữ vai trò trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa, quốc phòng, an ninh của vùng Duyên hải Bắc Bộ, đồng thời là một trong ba cực tăng trưởng của vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc (Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh) và là cửa ngõ ra biển của các tỉnh phía Bắc. Quy mô kinh tế không ngừng mở rộng, GRDP giai đoạn 2021-2025 ước tăng bình quân 11,39%/năm; tổng thu ngân sách trên địa bàn giai đoạn 2021-2025 đạt trên 543.600 tỷ đồng, đứng nhóm đầu cả nước. Đây là tiền đề quan trọng để thành phố ưu tiên bố trí nguồn lực đầu tư cho giáo dục đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao tương xứng với vị thế của Hải Phòng trong vùng và cả nước.

Sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 71-NQ/TW về một số chủ trương, chính sách lớn, đột phá phát triển giáo dục đào tạo, Thành ủy Hải Phòng đã ban hành Chương trình hành động số 02-CTr/TU ngày 20/10/2025 để tổ chức thực hiện trên địa bàn thành phố. Quá trình triển khai bước đầu, gắn với tổng kết, giám sát, các hội nghị chuyên đề, đối thoại, lấy ý kiến rộng rãi của nhà khoa học, nhà giáo, cơ sở giáo dục, doanh nghiệp và Nhân dân đã chỉ rõ những “điểm nghẽn” về thể chế, nguồn lực, quản trị, chất lượng và hội nhập trong giáo dục.

Đồng thời gợi mở nhiều đề xuất, sáng kiến, giải pháp mới. Đây là cơ sở thực tiễn quan trọng để xác định hệ mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp và danh mục chương trình, dự án ưu tiên của Đề án trong giai đoạn tới, bảo đảm việc triển khai Nghị quyết số 71-NQ/TW trên địa bàn thành phố được thực hiện một cách chủ động, bài bản, hiệu quả.

Giáo dục Hải Phòng đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá, khi quy mô và chiều sâu của hệ thống giáo dục - đào tạo ngày càng được mở rộng, khẳng định vai trò trung tâm của vùng.

Toàn thành phố hiện có 1.648 cơ sở giáo dục từ mầm non đến phổ thông, với hơn một triệu học sinh. Đội ngũ cán bộ, giáo viên tiếp tục được củng cố cả về số lượng và chất lượng; trong hơn 64.000 cán bộ, giáo viên từ mầm non đến THPT, 98,6% đạt chuẩn, 33,6% trên chuẩn, trong đó có 20 tiến sĩ và 2.272 thạc sĩ - nguồn lực cốt lõi tạo nền tảng nâng tầm chất lượng giáo dục trong giai đoạn mới. Qua đó cho thấy mạng lưới giáo dục được tổ chức tương đối đầy đủ, phủ kín các cấp học, đa dạng loại hình, cơ bản đáp ứng nhu cầu học tập của nhân dân và yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực của thành phố.

Trong 2 tháng của năm 2026, Hải Phòng liên tiếp khởi công hai tổ hợp giáo dục quy mô lớn, đồng thời ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác với Tổ chức Giáo dục quốc tế Cambridge - đơn vị thuộc Đại học Cambridge (Vương quốc Anh) ngay trong hệ thống trường công lập. Những bước đi này không chỉ bổ sung năng lực đào tạo, còn cho thấy định hướng rõ hơn trong việc nâng cao chất lượng và tăng tính liên thông của hệ thống giáo dục thành phố.

Cụ thể, Tổ hợp Giáo dục Bắc Sông Cấm do Tập đoàn Giáo dục EQuest đầu tư cùng Tổ hợp giáo dục của FPT tại Hải Phòng được thiết kế theo mô hình liên thông từ phổ thông đến cao đẳng, đại học, chú trọng thực hành và gắn với nhu cầu thị trường lao động. Việc phát triển các mô hình đào tạo tích hợp này góp phần đa dạng hóa hệ thống giáo dục của thành phố, mở rộng cơ hội học tập trong môi trường giáo dục tiên tiến cho học sinh, sinh viên Hải Phòng và khu vực lân cận.

Việc đưa chương trình Cambridge vào thí điểm tại 21 trường công lập đã tạo ra thay đổi mang tính nền tảng về chuẩn chất lượng. Không còn giới hạn trong phạm vi các cơ sở giáo dục quốc tế, chuẩn đánh giá và học liệu tiên tiến từng bước được tích hợp vào hệ thống Giáo dục phổ thông đại trà. Qua đó, mở rộng cơ hội tiếp cận môi trường học tập hiện đại, phát triển năng lực toàn diện cho học sinh.

Ông Lương Văn Việt, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng cho biết, quyết định triển khai Đề án “Phát triển giáo dục và đào tạo thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045” là cơ sở quan trọng để thành phố tiếp tục ưu tiên nguồn lực cho giáo dục, bảo đảm tối thiểu 20% ngân sách, từng bước hoàn thiện đầu tư cơ sở vật chất, tạo môi trường học tập tốt nhất cho học sinh theo lộ trình đề ra.

Đồng thời triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp đột phá về thể chế, chính sách đặc thù; phát triển đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý và nhân lực chất lượng cao; đổi mới chương trình, mô hình giáo dục, thúc đẩy hội nhập quốc tế, chuyển đổi số và hoàn thiện mạng lưới trường lớp, trong đó tăng cường đầu tư cho các trường chuyên.

Theo ông Việt, giáo dục, đào tạo phải bảo đảm “học đi đôi với hành”, “lý thuyết gắn liền với thực tiễn”, “nhà trường gắn liền với xã hội”. Giáo dục mầm non, phổ thông là nền tảng hình thành nhân cách, phát triển phẩm chất và năng lực người học. Giáo dục nghề nghiệp giữ vai trò then chốt trong phát triển lực lượng lao động kỹ năng cao. Giáo dục Đại học là nòng cốt phát triển nhân lực trình độ cao, nhân tài, thúc đẩy phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Gắn đào tạo với nhu cầu nhân lực của ba trụ cột kinh tế (công nghiệp công nghệ cao; cảng biển - logistics; du lịch - thương mại), tăng liên kết “nhà trường - doanh nghiệp - viện nghiên cứu”, hỗ trợ phát triển cơ sở giáo dục nhà nước, đồng hành với các cơ sở giáo dục đại học trên địa bàn.

Đề án cũng đề ra 8 nhóm giải pháp với 50 nhiệm vụ cụ thể. Trong đó xác định 5 nhóm giải pháp đột phá, gồm: phát triển đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội; đổi mới chương trình, mô hình giáo dục, nâng cao chất lượng và hội nhập quốc tế; phát triển mạng lưới cơ sở giáo dục, cơ sở vật chất, thiết bị theo hướng chuẩn hóa, hiện đại; đẩy mạnh khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và xây dựng hệ sinh thái dữ liệu giáo dục.

Với tầm nhìn chiến lược, sự chỉ đạo quyết liệt của chính quyền và sự tham gia của toàn xã hội, Hải Phòng đang từng bước xây dựng một hệ thống giáo dục hiện đại, năng động và hội nhập. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để thành phố tiếp tục bứt phá, trở thành trung tâm kinh tế – công nghiệp hiện đại của khu vực trong những thập kỷ tới.