Chiều 23/8, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng, có hiệu lực từ ngày 1/9/2026.

Theo đó, với Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam, luật được Quốc hội thông qua đã sửa đổi quy định về chức vụ cán bộ của Chỉ huy Bộ chỉ huy quân sự cấp tỉnh, Ban chỉ huy quân sự cấp xã; hạn tuổi phục vụ cao nhất của Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã...

Cụ thể, chức danh Chỉ huy trưởng, Chính ủy Bộ chỉ huy quân sự cấp tỉnh từ nhóm chức danh "Sư đoàn trưởng, Chính ủy Sư đoàn" sang cùng nhóm với các chức danh Tư lệnh, Chính ủy: Binh chủng, Vùng Hải quân.

Chức danh Phó Chỉ huy trưởng, Phó Chính ủy Bộ chỉ huy quân sự cấp tỉnh từ nhóm chức danh "Phó Sư đoàn trưởng, Phó Chính ủy Sư đoàn" được xếp cùng nhóm với các chức danh Phó Tư lệnh, Phó Chính ủy: Binh chủng, Vùng Hải quân.

Chức danh thuộc Ban chỉ huy quân sự cấp xã vào nhóm chức vụ, chức danh của sĩ quan. Cụ thể, chức danh Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã được xếp cùng nhóm chức danh Tiểu đoàn trưởng, Chính trị viên Tiểu đoàn.

Chức danh Phó Chỉ huy trưởng, Chính trị viên phó Ban chỉ huy quân sự cấp xã được xếp cùng nhóm chức danh Phó Tiểu đoàn trưởng, Chính trị viên phó Tiểu đoàn.

Luật mới quy định về hạn tuổi phục vụ cao nhất của Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã được tính vào chung hạn tuổi của sĩ quan dự bị theo cấp bậc quân hàm.

Cụ thể, hạn tuổi cao nhất của sĩ quan dự bị theo cấp bậc quân hàm như sau: cấp úy 53, thiếu tá 55, trung tá 57, thượng tá 59, đại tá 61, cấp tướng 63 tuổi.

Báo cáo trước khi Quốc hội bấm nút, Đại tướng Phan Văn Giang, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng cho biết, về việc bố trí Chính trị viên Ban chỉ huy quân sự cấp xã là sĩ quan chính quy, Chính phủ đã tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội, bổ sung chức danh này là sĩ quan QĐND Việt Nam vào dự thảo luật.

Việc này nhằm tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với nhiệm vụ quân sự, quốc phòng ngay từ cơ sở; đồng thời rà soát và chỉnh lý nội dung tại các điều luật liên quan để bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất.

Trong báo cáo giải trình, tiếp thu, Chính phủ cho biết, có ý kiến băn khoăn không nên tăng hạn tuổi phục vụ của sĩ quan dự bị.

Chính phủ giải trình, Luật Sĩ quan QĐND Việt Nam hiện quy định hạn tuổi cao nhất của sĩ quan dự bị: Cấp úy 53, Thiếu tá 55, Trung tá 57, Thượng tá 59, Đại tá 61, cấp Tướng 63 và không đề nghị tăng tại dự thảo luật này.

Dự thảo luật bãi bỏ quy định về tuổi của Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã thực hiện theo quy định của Bộ luật Lao động (Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã là công chức). Vì vậy, Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã là sĩ quan nên hạn tuổi thực hiện theo quy định của Luật Sĩ quan QĐND Việt Nam.

Có ý kiến đề nghị nghiên cứu quy định trần quân hàm sĩ quan của Chỉ huy trưởng, Chính ủy Bộ chỉ huy quân sự tỉnh (Chỉ huy trưởng hiện có trần quân hàm Thiếu tướng trong khi Chính ủy có trần quân hàm Đại tá) và quân hàm của Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã cho phù hợp.

Về vấn đề này, Chính phủ cho biết, Luật Sĩ quan QĐND Việt Nam không quy định cụ thể cấp bậc quân hàm cao nhất của sĩ quan từ cấp Trung tướng trở xuống mà giao Chính phủ và Bộ trưởng Quốc phòng quy định chi tiết.

Chính phủ đã ban hành Nghị định số 06/2025 quy định chức vụ, chức danh tương đương; chức vụ, chức danh có cấp bậc quân hàm cao nhất là Trung tướng, Phó Đô đốc Hải quân, Thiếu tướng, Chuẩn Đô đốc Hải quân trong QĐND Việt Nam.

Bộ trưởng Quốc phòng đã ban hành Thông tư số 11/2025 quy định chức vụ, chức danh tương đương và chức vụ, chức danh có cấp bậc quân hàm cao nhất là cấp tá, cấp úy của sĩ quan QĐND Việt Nam. Theo đó, cấp bậc quân hàm cao nhất của Chỉ huy trưởng, Chính ủy Bộ chỉ huy quân sự tỉnh và Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã đã được quy định cụ thể.

Chính phủ sẽ tiếp tục nghiên cứu đề xuất cấp có thẩm quyền khi sửa đổi 2 văn bản trên.

Trong báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý, Chính phủ cũng nêu có ý kiến đại biểu đề nghị có thể thay thế việc tham gia trực tiếp nghĩa vụ quân sự bằng việc đóng góp về tài chính, đóng thuế nghĩa vụ quân sự và tiền thuế nghĩa vụ quân sự...

Vấn đề này, Chính phủ cho biết, nội dung này cũng đã được các cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng nghiên cứu trong quá trình sơ kết, tổng kết thi hành Luật Nghĩa vụ quân sự.

Báo cáo nêu rõ, “đây là nội dung có tác động xã hội rất lớn, có nội dung chưa rõ ràng, chưa có cơ sở, cần có thời gian nghiên cứu, đánh giá cụ thể, kỹ lưỡng”, vì vậy Chính phủ chưa đề xuất nội dung về chính sách này.

Tuy nhiên, tiếp thu ý kiến của đại biểu, Chính phủ cho biết , trong thời gian tới khi sửa đổi toàn diện Luật Nghĩa vụ quân sự sẽ nghiên cứu, đánh giá kỹ lưỡng chính sách và đề xuất nội dung cụ thể, trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Cũng trong chiều nay, với 473/474 đại biểu có mặt tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật Phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2027. Tiếp thu ý kiến của đại biếu Quốc hội. Chính phủ đã chỉ đạo rà soát, chỉnh lý Điều 2 của dự thảo Luật (đối tượng áp dụng) bố sung nhóm “tổ chức, cá nhân khác có liên quan đến phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt”. Quy định này nhằm bao quát tố chức, cá nhân không hiện diện tại Việt Nam nhưng có mối liên hệ pháp lý trực tiếp với hoạt động, giao dịch thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật.