Xung quanh lộ trình sáp nhập, chuyển giao các bệnh viện, viện và cơ sở đào tạo y khoa, cũng như những tác động tới công tác cán bộ và chất lượng dịch vụ y tế, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên đã có những chia sẻ cụ thể.

Theo Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên, thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, thời gian qua Bộ Y tế đã chủ động rà soát, sắp xếp, tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập trong toàn ngành theo hướng tinh gọn, hiệu quả, đồng thời vẫn bảo đảm giữ vững chất lượng chuyên môn và phục vụ người dân.

Đến nay, Bộ Y tế đã hoàn thành việc chuyển giao 3 bệnh viện về địa phương quản lý, gồm Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển - Uông Bí chuyển giao về UBND tỉnh Quảng Ninh; Bệnh viện 74 chuyển giao về UBND tỉnh Phú Thọ; và Bệnh viện Đa khoa Trung ương Quảng Nam chuyển giao về UBND TP Đà Nẵng quản lý.

Song song với đó, Bộ Y tế cũng đã thực hiện sáp nhập 2 bệnh viện trực thuộc Bộ vào cơ sở đào tạo nhằm tăng cường gắn kết giữa đào tạo và thực hành, cụ thể là sáp nhập Bệnh viện 71 Trung ương và Bệnh viện Phục hồi chức năng Trung ương vào Trường Đại học Y Hà Nội.

Đồng thời, Trường Cao đẳng nghề Kỹ thuật Thiết bị Y tế cũng được sáp nhập vào Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, hình thành Trường Cao đẳng Y tế và Thiết bị Việt Đức. Theo lãnh đạo Bộ Y tế, đây là những bước đi quan trọng trong lộ trình cơ cấu lại các đơn vị sự nghiệp công lập của ngành theo hướng tinh gọn, hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng khám chữa bệnh và đào tạo nguồn nhân lực y tế trong tình hình mới.

Trong giai đoạn tiếp theo, thực hiện Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị và Kế hoạch số 130 của Ban Chỉ đạo Chính phủ, Bộ Y tế tiếp tục triển khai sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập theo hướng tinh gọn, hiệu quả, phù hợp với yêu cầu phát triển mới.

Định hướng xuyên suốt là từng bước chuyển một số bệnh viện trực thuộc Bộ về địa phương quản lý, trong khi Bộ Y tế sẽ tập trung quản lý các bệnh viện cấp chuyên sâu, kỹ thuật cao, đầu ngành nhằm thực hiện tốt các nhiệm vụ chỉ đạo chuyên môn, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học, chuyển giao kỹ thuật và điều phối công tác phòng, chống dịch bệnh, ứng phó với các tình huống khẩn cấp về y tế công cộng.

Trên cơ sở đó, Bộ Y tế đang tiếp tục nghiên cứu, rà soát để sắp xếp phù hợp đối với một số đơn vị như Bệnh viện Tâm thần Trung ương 2, Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam - Cu Ba Đồng Hới, Bệnh viện Phong - Da liễu Trung ương Quỳnh Lập, Bệnh viện Phong - Da liễu Trung ương Quy Hòa, Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng Hà Nội, Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng Quy Nhơn, Bệnh viện Điều dưỡng - Phục hồi chức năng Trung ương, Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng Đà Nẵng, Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng Cần Thơ và Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng TP.HCM theo hướng sáp nhập vào các bệnh viện hoặc các trường đại học trực thuộc Bộ Y tế.

Ở khối khám chữa bệnh, một số bệnh viện chuyên khoa sẽ được sáp nhập vào các bệnh viện đa khoa trung ương hoặc bệnh viện có quy mô lớn hơn.

Dự kiến sau khi hoàn thành việc sắp xếp, Bộ Y tế sẽ tập trung quản lý trực tiếp khoảng 25 bệnh viện đa khoa, chuyên khoa cấp chuyên sâu, kỹ thuật cao, đầu ngành. Qua đó, Bộ có thể phát huy tốt hơn vai trò dẫn dắt về chuyên môn, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực y tế chất lượng cao cho toàn hệ thống.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, việc sắp xếp cũng đặt ra không ít khó khăn, vướng mắc. Theo Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên, hiện nay các bộ, ngành và địa phương đều đang thực hiện chủ trương tinh giản tổ chức bộ máy, giảm đầu mối, do đó việc chuyển giao các bệnh viện từ Bộ về địa phương có thể phát sinh những vấn đề liên quan đến cân đối tổ chức, khi số lượng đầu mối quản lý tại địa phương có xu hướng tăng lên.

Bên cạnh đó, dịch vụ khám chữa bệnh là dịch vụ công thiết yếu, liên quan trực tiếp đến quyền lợi và sức khỏe của người dân. Việc duy trì, mở rộng và phát triển các cơ sở y tế để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao về chất lượng dịch vụ và kỹ thuật hiện đại là yêu cầu khách quan.

Hiện nay, phần lớn các bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế đã thực hiện cơ chế tự chủ ở mức cao, hoạt động ổn định, góp phần bảo đảm sự công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao. Vì vậy, quá trình sắp xếp khó tránh khỏi một số tác động trước mắt đến tổ chức, nhân lực và hoạt động chuyên môn của các đơn vị.

Trước thực tế đó, Bộ Y tế sẽ tiếp tục rà soát, đánh giá một cách toàn diện, thận trọng trong quá trình triển khai, bảo đảm việc sắp xếp không làm gián đoạn chuỗi cung ứng dịch vụ y tế, không ảnh hưởng đến chất lượng khám chữa bệnh, qua đó đáp ứng tốt nhất nhu cầu chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân.

Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên khẳng định việc sắp xếp này được thực hiện theo lộ trình do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, bảo đảm nguyên tắc tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động nhưng không làm gián đoạn công tác khám chữa bệnh cho người dân. Thực tế cho thấy sau khi sắp xếp, nhiều bệnh viện đã mở rộng phạm vi hoạt động chuyên môn, nâng cao chất lượng dịch vụ và tăng khả năng tiếp cận của người bệnh đối với các kỹ thuật chuyên sâu.

Ở lĩnh vực y tế dự phòng, Bộ Y tế cũng đang định hướng xây dựng một đầu mối mạnh ở cấp quốc gia. Hiện Bộ đang quản lý 10 đơn vị sự nghiệp thuộc khối dự phòng, có trụ sở tại Hà Nội, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Gia Lai và TP.HCM. Để thực hiện sắp xếp các đơn vị khối phòng bệnh, Bộ Y tế đã xây dựng 2 đề án.

Đề án thứ nhất là sáp nhập Viện Dinh dưỡng, Viện Sức khỏe nghề nghiệp và môi trường, Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương vào Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương. Đề án thứ hai là sáp nhập Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng TP.HCM và Viện Y tế công cộng TP.HCM vào Viện Pasteur TP.HCM.

Đồng thời, Bộ Y tế tiếp tục duy trì các đơn vị dự phòng còn lại gồm Viện Pasteur Nha Trang, Viện Vệ sinh dịch tễ Tây Nguyên, Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Quy Nhơn là đơn vị trực thuộc Bộ, đồng thời sắp xếp, kiện toàn tổ chức bên trong các đơn vị này. Dự kiến đến năm 2027, Bộ Y tế sẽ cơ bản hoàn thành việc sắp xếp, tổ chức lại khối các đơn vị phòng bệnh theo định hướng đã đề ra.