Ngăn ngừa ngộ độc thực phẩm trong Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026

Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã có công văn gửi Sở Y tế các tỉnh, thành phố và Sở An toàn thực phẩm TP.HCM về việc tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm phục vụ Kỳ thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đại học, giáo dục nghề nghiệp năm 2026.

Theo Cục An toàn thực phẩm, ngày 28/5/2026, Bộ Y tế đã ban hành Kế hoạch số 910/KH-BYT về công tác y tế phục vụ Kỳ thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đại học, giáo dục nghề nghiệp năm 2026. Trong đó, nhiệm vụ bảo đảm an toàn thực phẩm được xác định là một trong những nội dung trọng tâm nhằm bảo vệ sức khỏe cho thí sinh, người nhà thí sinh cũng như lực lượng tham gia tổ chức kỳ thi.

Kỳ thi năm nay diễn ra trên phạm vi toàn quốc với số lượng thí sinh tham dự rất lớn. Nhu cầu ăn uống tại các điểm thi và khu vực lân cận tăng cao, kéo theo nguy cơ mất an toàn thực phẩm nếu không được kiểm soát chặt chẽ. Vì vậy, Cục An toàn thực phẩm đề nghị các địa phương chủ động triển khai đồng bộ các biện pháp phòng ngừa ngộ độc thực phẩm và các sự cố liên quan đến thực phẩm.

Theo yêu cầu của Bộ Y tế, các địa phương cần đẩy mạnh công tác truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của người dân, các cơ sở kinh doanh thực phẩm và đơn vị cung cấp suất ăn về trách nhiệm bảo đảm an toàn thực phẩm trong thời gian diễn ra kỳ thi.

Đặc biệt, các hoạt động tuyên truyền cần tập trung vào nhóm cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, nhà hàng, quán ăn và các tổ chức, cá nhân cung cấp suất ăn cho thí sinh và người nhà thí sinh tại khu vực điểm thi. Đây được xem là nhóm có nguy cơ cao nếu không tuân thủ đầy đủ các quy định về vệ sinh, bảo quản và chế biến thực phẩm.

Bộ Y tế cũng yêu cầu tăng cường thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các quy định về an toàn thực phẩm đối với các cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm và dịch vụ ăn uống trên địa bàn. Công tác giám sát cần tập trung vào nguồn gốc nguyên liệu, điều kiện bảo quản thực phẩm, quy trình chế biến cũng như việc thực hiện các quy định về vệ sinh môi trường và vệ sinh cá nhân của người trực tiếp chế biến thực phẩm.

Bên cạnh hoạt động kiểm tra, các địa phương phải xây dựng phương án sẵn sàng ứng phó và xử lý kịp thời các tình huống ngộ độc thực phẩm hoặc sự cố mất an toàn thực phẩm có thể xảy ra trong thời gian tổ chức kỳ thi, hạn chế tối đa ảnh hưởng đến sức khỏe thí sinh và công tác tổ chức thi.

Các chuyên gia cho rằng trong giai đoạn ôn tập và dự thi, sức khỏe đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với mỗi thí sinh. Chỉ một sự cố ngộ độc thực phẩm hoặc rối loạn tiêu hóa cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lý, thể trạng và kết quả làm bài thi.

Vì vậy, bên cạnh sự vào cuộc của cơ quan chức năng, thí sinh và phụ huynh cũng cần chủ động lựa chọn các cơ sở ăn uống bảo đảm điều kiện vệ sinh, ưu tiên sử dụng thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, hạn chế các món ăn đường phố không bảo đảm an toàn, đồng thời thực hiện tốt các khuyến cáo của ngành y tế trong thời gian diễn ra kỳ thi.

Với sự phối hợp của ngành Y tế, ngành Giáo dục và chính quyền địa phương, công tác bảo đảm an toàn thực phẩm được kỳ vọng sẽ góp phần tạo điều kiện tốt nhất để hàng triệu thí sinh trên cả nước bước vào kỳ thi quan trọng với sức khỏe ổn định và tâm lý vững vàng.

Cuộc cách mạng trong điều trị hẹp van động mạch chủ

Hẹp van động mạch chủ là một trong những bệnh van tim nguy hiểm và phổ biến nhất ở người cao tuổi. Với đặc điểm tiến triển âm thầm nhưng có thể dẫn đến suy tim, đột tử nếu không được điều trị kịp thời, căn bệnh này từng là nỗi ám ảnh của nhiều bệnh nhân lớn tuổi không đủ điều kiện phẫu thuật. Tuy nhiên, sự ra đời của kỹ thuật thay van động mạch chủ qua đường ống thông (TAVI) đang mở ra cuộc cách mạng trong điều trị tim mạch, mang lại cơ hội sống cho nhiều người bệnh có nguy cơ cao.

Cùng với quá trình già hóa dân số, các bệnh lý tim mạch do thoái hóa ngày càng gia tăng, trong đó hẹp van động mạch chủ được xem là một trong những thách thức lớn của y học hiện đại. Đây là tình trạng van động mạch chủ bị hẹp khiến dòng máu từ tim đến các cơ quan trong cơ thể bị cản trở, buộc tim phải làm việc quá sức trong thời gian dài.

Van động mạch chủ được ví như "cánh cửa một chiều" giữa tim và động mạch chủ, mạch máu lớn nhất của cơ thể. Mỗi nhịp tim co bóp, van mở ra để đưa máu giàu oxy đi nuôi các cơ quan. Tuy nhiên, theo thời gian, quá trình lão hóa khiến van dày lên, xơ cứng và vôi hóa, làm diện tích mở của van ngày càng thu hẹp.

Nguyên nhân phổ biến nhất hiện nay là thoái hóa và vôi hóa van theo tuổi tác. Bệnh thường xuất hiện ở người trên 65 tuổi và tỷ lệ mắc tăng nhanh ở nhóm trên 75 tuổi.

Điều đáng lo ngại là bệnh có thể tiến triển âm thầm trong nhiều năm mà gần như không gây triệu chứng. Đến khi xuất hiện các dấu hiệu như khó thở khi gắng sức, đau tức ngực, chóng mặt hoặc ngất, tình trạng hẹp van thường đã ở giai đoạn nặng. Nếu không được điều trị, nguy cơ suy tim, rối loạn nhịp tim và đột tử rất cao.

Trong nhiều năm, phẫu thuật thay van tim hở là phương pháp điều trị tiêu chuẩn đối với bệnh nhân hẹp van động mạch chủ nặng. Tuy nhiên, không phải người bệnh nào cũng đủ điều kiện trải qua cuộc đại phẫu kéo dài nhiều giờ, đặc biệt là những người lớn tuổi, có nhiều bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, suy thận hoặc bệnh phổi mạn tính.

Sự phát triển của tim mạch can thiệp đã tạo nên bước ngoặt quan trọng với kỹ thuật thay van động mạch chủ qua đường ống thông (TAVI). Thay vì phải mở lồng ngực và sử dụng tuần hoàn ngoài cơ thể, các bác sĩ đưa van tim sinh học đến vị trí van bị tổn thương thông qua hệ thống ống thông luồn từ động mạch đùi hoặc một số đường tiếp cận khác.

Phương pháp này giúp giảm đáng kể mức độ xâm lấn, hạn chế nguy cơ biến chứng, rút ngắn thời gian nằm viện và đặc biệt phù hợp với người bệnh lớn tuổi hoặc có nguy cơ phẫu thuật cao.

Mới đây, Viện Tim mạch thuộc Bệnh viện 19-8, Bộ Công an đã thực hiện thành công hai trường hợp thay van động mạch chủ qua đường ống thông cho các bệnh nhân mắc hẹp van động mạch chủ nặng. Thành công này không chỉ mang ý nghĩa chuyên môn mà còn cho thấy sự phát triển mạnh mẽ của lĩnh vực tim mạch can thiệp tại Việt Nam.

Theo các chuyên gia tim mạch, TAVI đang dần trở thành lựa chọn điều trị quan trọng đối với nhiều bệnh nhân hẹp van động mạch chủ. Nhiều nghiên cứu trên thế giới cho thấy hiệu quả của phương pháp này tương đương phẫu thuật thay van ở nhiều nhóm người bệnh, trong khi thời gian hồi phục nhanh hơn và chất lượng cuộc sống sau điều trị được cải thiện đáng kể.

Sự phát triển của các kỹ thuật can thiệp hiện đại như TAVI không chỉ giúp kéo dài tuổi thọ mà còn mang lại cuộc sống chất lượng hơn cho người bệnh cao tuổi. Từ chỗ chỉ có thể điều trị triệu chứng hoặc đối mặt với nguy cơ của các cuộc phẫu thuật lớn, nhiều bệnh nhân nay đã có thêm cơ hội được tiếp cận những phương pháp điều trị tiên tiến ngay tại Việt Nam.

Trong bối cảnh dân số già hóa nhanh chóng, những thành tựu của tim mạch can thiệp đang góp phần thay đổi cách tiếp cận đối với bệnh lý van tim. TAVI không đơn thuần là một kỹ thuật mới mà còn được xem là dấu mốc quan trọng, mở ra cuộc cách mạng trong điều trị hẹp van động mạch chủ, giúp nhiều người bệnh vượt qua ranh giới mong manh giữa sự sống và những biến chứng nguy hiểm của bệnh tim mạch tuổi già.

Thiếu vitamin D, trẻ đối mặt nguy cơ thấp còi và còi xương

Trong bối cảnh trẻ em ngày càng ít vận động, thời gian tiếp xúc với ánh nắng mặt trời giảm và chế độ dinh dưỡng chưa thực sự cân bằng, nhiều phụ huynh vẫn băn khoăn vì con được bổ sung sữa, canxi đầy đủ nhưng chiều cao phát triển chậm. Các chuyên gia cho rằng, để tối ưu tiềm năng tăng trưởng, trẻ không chỉ cần canxi mà còn phải được bảo đảm đủ vitamin D là vi chất đóng vai trò quyết định trong quá trình hấp thu và sử dụng canxi của cơ thể.

Chiều cao luôn là một trong những chỉ số được phụ huynh quan tâm hàng đầu trong quá trình phát triển của trẻ. Tuy nhiên, thực tế cho thấy không ít gia đình chú trọng bổ sung sữa và các sản phẩm giàu canxi nhưng kết quả tăng trưởng của trẻ vẫn chưa đạt kỳ vọng.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, nguyên nhân quan trọng nằm ở vitamin D, vi chất thiết yếu giúp cơ thể hấp thu canxi hiệu quả, duy trì hệ xương chắc khỏe, đồng thời tham gia điều hòa miễn dịch và giấc ngủ.

Canxi được xem là "nguyên liệu" xây dựng hệ xương, nhưng để lượng canxi này thực sự được hấp thu và vận chuyển đến xương, cơ thể cần có vitamin D. Nếu thiếu vitamin D, khả năng hấp thu canxi sẽ bị ảnh hưởng đáng kể.

Các chuyên gia cho biết, vitamin D hoạt động như một "hệ thống vận chuyển thông minh", kích thích sản xuất protein Calbindin tại ruột, giúp đưa canxi từ đường tiêu hóa vào máu và vận chuyển đến các mô xương. Nhờ đó, hiệu quả hấp thu canxi có thể tăng lên đáng kể so với những trường hợp thiếu hụt vi chất này.

Ngược lại, thiếu vitamin D khiến cơ thể không thể tận dụng tối đa lượng canxi được bổ sung. Thậm chí, để duy trì các hoạt động sống, cơ thể có thể huy động canxi từ xương, dẫn đến giảm mật độ xương, làm tăng nguy cơ còi xương, chậm phát triển chiều cao và ảnh hưởng đến quá trình tăng trưởng của trẻ.

Không chỉ tác động đến hệ xương, vitamin D còn được chứng minh có vai trò quan trọng đối với sức khỏe tổng thể. Nhiều nghiên cứu cho thấy vi chất này tham gia điều hòa miễn dịch, hỗ trợ chức năng cơ bắp và góp phần cải thiện chất lượng giấc ngủ, yếu tố có liên quan mật thiết đến quá trình tiết hormone tăng trưởng ở trẻ em.

Trong những năm gần đây, lối sống hiện đại đang khiến nguy cơ thiếu vitamin D ở trẻ gia tăng. Áp lực học tập, thời gian vui chơi ngoài trời giảm, trẻ dành nhiều thời gian trong nhà hoặc tiếp xúc với thiết bị điện tử khiến cơ hội tổng hợp vitamin D tự nhiên từ ánh nắng mặt trời bị hạn chế.

Các chuyên gia nhận định đây là một trong những nguyên nhân khiến nhiều trẻ dù được bổ sung dinh dưỡng tương đối đầy đủ nhưng vẫn chậm tăng trưởng chiều cao so với tiềm năng di truyền.

Nhiều nghiên cứu quốc tế cũng ghi nhận mối liên quan giữa tình trạng thiếu vitamin D và tốc độ phát triển chiều cao ở trẻ em. Trẻ được cung cấp đầy đủ vitamin D thường có tốc độ tăng trưởng tốt hơn, đồng thời giảm nguy cơ mắc các bệnh lý liên quan đến thiếu hụt vi chất.

Để hỗ trợ trẻ phát triển chiều cao tối ưu, các chuyên gia khuyến cáo phụ huynh cần xây dựng chế độ chăm sóc toàn diện thay vì chỉ tập trung vào canxi. Bên cạnh việc bảo đảm khẩu phần ăn cân đối, giàu canxi và các dưỡng chất thiết yếu, trẻ cần được tăng cường vận động thể chất, ngủ đủ giấc, tiếp xúc hợp lý với ánh nắng mặt trời và được bổ sung vitamin D theo khuyến cáo của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng.

Theo các chuyên gia, chiều cao của trẻ chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như di truyền, dinh dưỡng, vận động, giấc ngủ và môi trường sống. Trong đó, vitamin D đóng vai trò như "mắt xích" quan trọng giúp cơ thể tận dụng hiệu quả nguồn canxi được cung cấp. Vì vậy, muốn trẻ phát triển chiều cao tối ưu, phụ huynh không nên chỉ chú trọng bổ sung canxi mà cần quan tâm đến việc bảo đảm đầy đủ vitamin D và các yếu tố nền tảng khác cho sự tăng trưởng khỏe mạnh của trẻ.