Cứ mỗi đợt giao mùa, anh Nguyễn Tuấn A. (Thanh Liệt, Hà Nội) lại chuẩn bị tinh thần đối mặt với những ngày khó chịu vì viêm xoang. Năm nay, tình trạng trở nên nặng hơn. Những cơn đau đầu, đau nhức vùng mũi xuất hiện liên tục, kèm sổ mũi khiến sinh hoạt và giấc ngủ của anh bị đảo lộn.

Ban đầu, nghĩ bệnh cũ tái phát như mọi năm, anh A. vẫn chọn cách tự điều trị. Anh mua thuốc tại hiệu thuốc gần nhà, sau đó thử thêm một số mẹo dân gian nhưng các triệu chứng không thuyên giảm. Chỉ đến lúc những cơn đau và nghẹt mũi kéo dài cả ngày lẫn đêm, ảnh hưởng rõ rệt đến cuộc sống, anh mới tới bệnh viện thăm khám.

Anh A. cho biết những năm trước cũng thường gặp tình trạng tương tự vào thời điểm giao mùa, song triệu chứng nhẹ nên anh chủ yếu tự xử lý tại nhà. Lần này, sau khi được thăm khám, xác định tình trạng bệnh và sử dụng thuốc phù hợp theo chỉ định của bác sỹ, các triệu chứng mới dần được kiểm soát, giúp anh trở lại nhịp sinh hoạt bình thường.

Câu chuyện của anh A. cũng là tình cảnh không hiếm gặp ở những người có tiền sử viêm mũi, viêm xoang mỗi khi thời tiết thay đổi. PGS-TS.Nguyễn Thị Hoài An, nguyên Trưởng khoa Tai - Mũi - Họng, Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương, hiện là Giám đốc Bệnh viện An Việt cho biết, viêm xoang là một trong những bệnh mạn tính khá phổ biến. Giai đoạn giao mùa, thời tiết thay đổi thất thường là thời điểm các triệu chứng dễ xuất hiện hoặc trở nên rõ rệt hơn.

Viêm xoang là tình trạng viêm nhiễm niêm mạc lót trong các xoang cạnh mũi, làm cản trở sự lưu thông và dẫn lưu dịch tại các xoang. Bệnh thường xuất hiện sau một đợt cảm cúm kéo dài hoặc viêm mũi dị ứng nặng.

Một trong những biểu hiện thường gặp là đau nhức vùng trán, gò má hoặc quanh hốc mắt. Người bệnh có thể đồng thời bị nghẹt mũi, giảm hoặc mất khứu giác, chảy nước mũi đặc màu vàng xanh, dịch chảy xuống họng gây khịt khạc, ho hoặc hơi thở có mùi khó chịu.

Ở giai đoạn đầu, cảm giác đau vùng mặt, quanh hốc mắt hoặc trán có thể khiến người bệnh nhầm với đau đầu thông thường. Một số trường hợp còn có thể sốt. Nếu tình trạng viêm kéo dài và không được điều trị phù hợp, các cơn đau có thể xuất hiện thường xuyên hơn, mũi tắc nghẹt khiến việc hô hấp khó chịu, dịch nhầy ứ đọng trong các xoang. Dịch mũi có thể nhiều hơn vào ban đêm, đặc, chuyển màu vàng xanh và có mùi.

Viêm xoang thường được phân thành cấp tính và mạn tính dựa trên thời gian kéo dài của bệnh. Trường hợp các triệu chứng diễn ra trong thời gian ngắn, khỏi trước 4 tuần được xếp vào viêm xoang cấp tính. Tình trạng kéo dài trên 3 tháng hoặc tái diễn dai dẳng được coi là viêm xoang mạn tính.

Điều đáng lưu ý, sự quen thuộc của những triệu chứng như nghẹt mũi, chảy nước mũi hay đau đầu đôi khi khiến người bệnh chủ quan. Thay vì đi khám, nhiều người tự mua thuốc, dùng lại đơn thuốc cũ hoặc áp dụng các bài thuốc, mẹo dân gian được truyền miệng. Cảm giác dễ chịu tạm thời càng khiến người bệnh nghĩ rằng có thể tự kiểm soát bệnh, trong khi tình trạng viêm bên trong có thể vẫn tiếp diễn.

PGS-TS.Nguyễn Thị Hoài An cảnh báo, thực tế có những trường hợp sử dụng các mẹo hoặc bài thuốc chưa được kiểm chứng khiến tình trạng bệnh trở nên nặng hơn. Việc điều trị không phù hợp cũng có thể làm mất thời gian kiểm soát bệnh, đặc biệt với những trường hợp viêm kéo dài hoặc tái phát nhiều lần.

Viêm xoang không chỉ gây những phiền toái dai dẳng trong sinh hoạt. Nếu bệnh tiến triển và không được kiểm soát, người bệnh có nguy cơ đối mặt với các biến chứng, bởi các xoang nằm gần nhiều cơ quan quan trọng.

Do đó, thay vì coi đau đầu, nghẹt mũi hay chảy nước mũi mỗi mùa thời tiết thay đổi là chuyện “đến hẹn lại lên”, chuyên gia khuyến cáo người có triệu chứng kéo dài hoặc bất thường nên được thăm khám để xác định nguyên nhân và mức độ bệnh.

Tùy tình trạng viêm xoang cũng như sức khỏe của từng người, bác sỹ có thể lựa chọn điều trị nội khoa hoặc cân nhắc phẫu thuật trong những trường hợp cần thiết. Điều quan trọng là phương pháp điều trị phải dựa trên chẩn đoán và chỉ định chuyên môn, thay vì tự dùng thuốc hay chạy theo những kinh nghiệm truyền miệng.

Giao mùa có thể chỉ kéo dài một khoảng thời gian, nhưng với người mắc viêm xoang, những cơn đau đầu, nghẹt mũi và mất ngủ có thể trở thành nỗi ám ảnh dai dẳng. Đi khám đúng lúc và điều trị đúng nguyên nhân không chỉ giúp người bệnh thoát khỏi những ngày khó chịu, mà còn hạn chế nguy cơ để một đợt viêm tưởng như thông thường kéo dài thành bệnh mạn tính.