Phát triển bền vững
“Đòn bẩy” đưa thủy sản Việt Nam bứt phá trong giai đoạn mới
Nhung Bùi - 20/04/2026 11:56
Khoa học công nghệ được xác định là mũi nhọn để ngành thủy sản tăng trưởng cả về chất lượng và số lượng, gia tăng kim ngạch xuất khẩu, hướng tới phát triển bền vững.

Ngày 20/4, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức họp báo thông tin về Hội nghị khoa học, công nghệ thủy sản và kiểm ngư toàn quốc năm 2026, sự kiện quan trọng của ngành thủy sản trong giai đoạn phát triển mới. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến chủ trì cuộc họp báo.

Toàn cảnh họp báo về Hội nghị khoa học, công nghệ thủy sản và kiểm ngư toàn quốc năm 2026.

Theo thông tin tại họp báo, ngành thủy sản Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ấn tượng trong những năm gần đây. Năm 2025, sản lượng thủy sản đạt gần 10 triệu tấn, kim ngạch xuất khẩu khoảng 11,3 tỷ USD, đưa Việt Nam vươn lên vị trí thứ tư thế giới về sản lượng và thứ ba về giá trị xuất khẩu. Ngành hiện tạo sinh kế cho hơn 4 triệu lao động, đồng thời giữ vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế biển và bảo đảm chủ quyền quốc gia trên biển.

Giai đoạn 2021 - 2025, lĩnh vực thủy sản và kiểm ngư đã triển khai 113 nhiệm vụ khoa học công nghệ, trong đó 60 nhiệm vụ đã được nghiệm thu. Các kết quả nghiên cứu đã đóng góp thiết thực vào sản xuất, đặc biệt trong công tác sản xuất giống, giúp chủ động hơn 80% nguồn cung con giống thủy sản chủ lực, trong đó trên 95% đạt tiêu chuẩn sạch bệnh.

Song song với đó, các quy trình công nghệ nuôi, chế phẩm sinh học, xử lý môi trường, phòng trị bệnh, khai thác và bảo quản được ứng dụng rộng rãi trên các đối tượng thủy sản chủ lực, với quy mô khoảng 90% diện tích và sản lượng. Nhờ vậy, ngành duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định ở mức 4 - 5%/năm.

Tuy vậy, ngành thủy sản vẫn đang đối mặt với không ít thách thức như biến đổi khí hậu, dịch bệnh, áp lực cạnh tranh thị trường và yêu cầu ngày càng khắt khe về chất lượng, truy xuất nguồn gốc.

Trong bối cảnh đó, việc tổ chức Hội nghị khoa học, công nghệ thủy sản và kiểm ngư toàn quốc năm 2026 được đánh giá là cần thiết nhằm tổng kết, đánh giá hiện trạng phát triển khoa học công nghệ của lĩnh vực, đồng thời làm cơ sở xác định các định hướng lớn, hoàn thiện cơ chế, chính sách và nhiệm vụ trọng tâm phục vụ phát triển ngành giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2035.

Hội nghị dự kiến diễn ra trong hai ngày 27 - 28/4/2026 tại Trung tâm Hội chợ và Triển lãm Sài Gòn (SECC), TP.HCM, với sự tham gia của khoảng 300 đại biểu là các nhà quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp, tổ chức trong nước và quốc tế, cùng đại diện các địa phương và bà con ngư dân. Sự kiện được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, gồm các phiên toàn thể, tiểu ban chuyên môn và khu trưng bày, triển lãm các thành tựu khoa học công nghệ.

Hội nghị tập trung vào các nội dung như tổng kết kết quả nghiên cứu và phát triển khoa học công nghệ giai đoạn 2021 - 2025; cập nhật thông tin mới nhất về công nghệ nuôi trồng, dinh dưỡng, công nghệ sinh học, quản lý dịch bệnh, bảo vệ nguồn lợi, khai thác, bảo quản và chế biến; định hướng xây dựng chương trình khoa học công nghệ trọng tâm giai đoạn 2026 - 2030; đồng thời tăng cường kết nối giữa “3 nhà: Nhà quản lý - Nhà khoa học - Doanh nghiệp” với các địa phương.

Nhấn mạnh vai trò của khoa học công nghệ, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho biết: “Khoa học công nghệ là động lực quyết định tốc độ và chất lượng tăng trưởng. Riêng với ngành thủy sản, hội nghị là dịp để kết nối giá trị của khoa học công nghệ với sản xuất kinh doanh, tăng cường xuất khẩu, thúc đẩy tăng trưởng, là dịp để khoa học công nghệ đi vào cuộc sống”.

Tôm là sản phẩm xuất khẩu chủ lực của ngành thủy sản Việt Nam.

Làm rõ hơn về định hướng này, ông Nguyễn Quang Hùng, Phó Cục trưởng Cục Thủy sản và Kiểm ngư, nhấn mạnh ngành thủy sản xác định khoa học công nghệ là mũi nhọn đột phá trong giai đoạn hiện nay cũng như giai đoạn tới. “Muốn tăng năng suất, chất lượng và kim ngạch xuất khẩu thủy sản, cần có khoa học công nghệ, nếu không ngành cứ loanh quanh sản lượng 9-10 triệu tấn/năm, 10-11 tỷ USD kim ngạch”, ông Hùng nói thêm.

Theo ông Hùng, Hội nghị sẽ được tổ chức với nhiều tiểu ban chuyên sâu, trong đó riêng hai sản phẩm chủ lực là tôm và cá tra sẽ có tiểu ban riêng về ứng dụng khoa học công nghệ nhằm nâng cao giá trị và kim ngạch xuất khẩu. Hiện xuất khẩu tôm đạt khoảng 4,6 tỷ USD/năm, cá tra khoảng 2,2 tỷ USD/năm.

Bên cạnh đó, các tiểu ban cũng tập trung vào những vấn đề “nóng” như phát triển nuôi biển, phát triển nghề cá biển, bảo vệ môi trường biển và quản lý nguồn lợi thủy sản.

Thông qua Hội nghị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường kỳ vọng thúc đẩy mạnh mẽ sự liên kết giữa Nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và người dân, qua đó hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong ngành thủy sản – nền tảng quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh và khẳng định vị thế của thủy sản Việt Nam trên bản đồ thế giới.

Đặt mục tiêu đến năm 2030 đạt sản lượng 9,8 triệu tấn, xuất khẩu 14 - 16 tỷ USD và phát triển nuôi biển thành ngành công nghiệp quy mô lớn, ngành thủy sản xác định khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là yếu tố nền tảng cốt lõi. Định hướng đến năm 2045, thủy sản tiếp tục giữ vai trò then chốt trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp và kinh tế biển, đưa Việt Nam trở thành trung tâm chế biến thủy sản sâu, thuộc nhóm 3 quốc gia hàng đầu thế giới.

Trong giai đoạn tới, khoa học công nghệ ngành thủy sản sẽ tập trung vào phát triển giống sạch bệnh, tăng trưởng nhanh; ứng dụng công nghệ cao, công nghệ sinh học, công nghệ số; phát triển nuôi trồng thủy sản thông minh; hiện đại hóa khai thác, giảm tổn thất sau thu hoạch; thúc đẩy kinh tế tuần hoàn, kinh tế xanh trong toàn chuỗi giá trị.

Tin liên quan
Tin khác