Công trình được giữ lại vẫn phải khắc phục phần diện tích vi phạm

Sáng 28/10, tại kỳ họp chuyên đề, HĐND TP. Hà Nội đã thông qua Nghị quyết quy định cơ chế, chính sách đặc thù và biện pháp khắc phục hậu quả đối với các vi phạm về đất đai, trật tự xây dựng, gắn với cải tạo, chỉnh trang đô thị tại 12 dự án liên quan đến Tập đoàn Mường Thanh.

Nghị quyết tạo cơ sở pháp lý để phân loại, xử lý những công trình vi phạm kéo dài nhiều năm, đồng thời xác định trách nhiệm khắc phục hậu quả của chủ đầu tư và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân đang sinh sống tại các dự án.

Phạm vi điều chỉnh bao gồm dự án CT6 Kiến Hưng, công trình hỗn hợp Đại Thanh, CT5 Tân Triều, Khu nhà ở Xa La, CT11 và CT12 Kim Văn - Kim Lũ, các tòa VP3, VP5, VP6 cùng 4 tổ hợp chung cư HH1, HH2, HH3, HH4 Linh Đàm.

Theo số liệu thành phố công bố tại kỳ họp, tổng số căn hộ được phê duyệt tại các dự án ban đầu là 6.759 căn, nhưng thực tế đã xây dựng 24.943 căn, tương ứng 18.184 căn hộ vi phạm. Quy mô sai phạm lớn, kéo dài qua nhiều năm khiến việc xử lý phải tính toán đồng thời yêu cầu bảo đảm trật tự xây dựng, an toàn công trình và ổn định đời sống cư dân.

Theo nghị quyết, các công trình, hạng mục xây dựng không đúng quy hoạch hoặc giấy phép được phân thành hai nhóm xử lý, gồm công trình được phép tồn tại có điều kiện và công trình buộc phải phá dỡ.

Đối với công trình cao tầng, việc xem xét cho tồn tại phải đáp ứng các tiêu chí cụ thể. Trước hết, công trình phải hoàn thành xây dựng, đã đưa vào sử dụng thực tế, bảo đảm an toàn chịu lực, phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và không ảnh hưởng đến các công trình lân cận.

Cùng với đó, hệ thống hạ tầng kỹ thuật thiết yếu như cấp nước, cấp điện, chỗ đỗ xe và hạ tầng xã hội gồm trường học, khu sinh hoạt cộng đồng phải đáp ứng yêu cầu theo quy hoạch hoặc có phương án bổ sung, khắc phục được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận. 

 Các khối tháp cũng phải bảo đảm khoảng cách theo quy chuẩn kỹ thuật, không vi phạm chỉ giới đường đỏ, hành lang bảo vệ công trình hạ tầng kỹ thuật và hành lang an toàn giao thông.

Trường hợp chưa đáp ứng yêu cầu về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội nhưng có phương án khắc phục khả thi, công trình vẫn có thể được xem xét tiếp tục tồn tại nếu đáp ứng các điều kiện còn lại.

Ngược lại, những công trình không bảo đảm an toàn chịu lực, không thể khắc phục yêu cầu phòng cháy, chữa cháy hoặc vi phạm các giới hạn xây dựng bắt buộc sẽ thuộc diện phải phá dỡ.

Trường hợp phù hợp với điều kiện thực tế, các khu vực này có thể được chuyển đổi sang chức năng công cộng theo quyết định của UBND TP. Hà Nội.

Quy định đồng nghĩa với việc những diện tích vốn được quy hoạch phục vụ chức năng kỹ thuật, sinh hoạt cộng đồng hoặc mục đích sử dụng khác nhưng bị chuyển thành căn hộ ở trái quy định vẫn phải được xử lý, kể cả khi tòa nhà đủ điều kiện tiếp tục tồn tại.

Đối với các tổ hợp HH Linh Đàm, nghị quyết hiện chưa xác định cụ thể tòa nhà, tầng hoặc căn hộ nào thuộc diện phải di dời. Danh sách sẽ được làm rõ sau quá trình rà soát, kiểm tra và đánh giá hiện trạng từng công trình.

Ngoài nhóm chung cư cao tầng, các công trình nhà ở thấp tầng được phép tồn tại cũng phải cải tạo, chỉnh trang theo phương án được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận. Các công trình hạ tầng xã hội thiết yếu như trường mầm non, tiểu học và trung học cơ sở thuộc diện được giữ lại phải được cải tạo, đáp ứng yêu cầu sử dụng và nhu cầu hạ tầng của khu vực.

Công khai phương án di dời, bảo đảm quyền lợi người mua nhà

Để triển khai nghị quyết, UBND TP. Hà Nội sẽ ban hành quyết định xác định cụ thể từng công trình, hạng mục hoặc phần diện tích được tồn tại có điều kiện, phải phá dỡ, cải tạo, chỉnh trang hoặc chuyển đổi công năng. Việc quyết định được thực hiện trên cơ sở kết quả rà soát, đánh giá của các cơ quan chuyên môn, bảo đảm phù hợp với quy hoạch, hiện trạng xây dựng và điều kiện an toàn của từng dự án.

Trước khi tiến hành di dời, UBND cấp xã có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với chủ đầu tư và các đơn vị liên quan kiểm tra hiện trạng, lập danh sách cụ thể các căn hộ, phần diện tích và công trình thuộc diện phải di dời.

Quá trình rà soát phải xác định rõ người sở hữu, người sử dụng cùng các tổ chức, cá nhân có quyền và lợi ích hợp pháp liên quan, làm căn cứ xây dựng phương án xử lý. Đặc biệt, phương án di dời phải được công khai để người dân tiếp cận thông tin, tham gia ý kiến và phản ánh những vấn đề liên quan đến quyền lợi của mình.

Chủ đầu tư có trách nhiệm phối hợp với chính quyền tổ chức thực hiện, bảo đảm kinh phí và tiến hành bồi thường, hỗ trợ theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Việc khắc phục hậu quả phải tuân thủ nguyên tắc người mua nhà không có lỗi không phải gánh chịu thiệt hại do những vi phạm của chủ đầu tư gây ra.

Với những công trình phải phá dỡ, cư dân và tài sản phải được di chuyển khỏi khu vực liên quan trước khi triển khai biện pháp xử lý. Đối với công trình được giữ lại, việc cải tạo, hoàn trả công năng phải bảo đảm điều kiện an toàn và không làm phát sinh thêm vi phạm.