Nguyên nhân không đến từ bệnh lý tiêu hóa thông thường mà là một khối bã thức ăn lớn tích tụ trong dạ dày do thói quen ăn nhanh, nhai không kỹ. Các chuyên gia cảnh báo đây là tình trạng không hiếm gặp và có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được phát hiện, xử lý kịp thời.

Mới đây, Trung tâm Tiêu hóa MEDLATEC tiếp nhận bệnh nhân N.T.N. (23 tuổi, Hà Nội) trong tình trạng cơ thể mệt mỏi, thường xuyên đau vùng thượng vị, ăn uống kém và khó tiêu kéo dài.

Theo người bệnh, trong nhiều ngày liên tiếp chị luôn cảm thấy đầy hơi, chướng bụng, bụng óc ách khó chịu dù chỉ ăn một lượng nhỏ thức ăn. Tình trạng này khiến việc ăn uống trở nên khó khăn, ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt hằng ngày.

Tại Trung tâm Tiêu hóa MEDLATEC, sau khi thăm khám lâm sàng và thực hiện các chỉ định cận lâm sàng như siêu âm ổ bụng, chụp cắt lớp vi tính, các bác sỹ phát hiện một khối dị vật bất thường trong dạ dày.

Để xác định chính xác bản chất của khối dị vật, người bệnh được chỉ định nội soi dạ dày thực quản. Kết quả khiến các bác sỹ bất ngờ khi phát hiện trong lòng dạ dày tồn tại một khối bã thức ăn lớn, cứng chắc, được hình thành từ nhiều loại sợi thực phẩm chưa được tiêu hóa hoàn toàn.

Khai thác bệnh sử cho thấy người bệnh thường xuyên ăn vội, nhai không kỹ do đặc thù công việc bận rộn. Chính thói quen tưởng chừng vô hại này đã khiến thức ăn không được nghiền nhỏ trước khi xuống dạ dày, làm tăng gánh nặng cho hệ tiêu hóa. Theo thời gian, các sợi thực phẩm tích tụ, kết dính với nhau tạo thành khối bã lớn.

Nhận thấy khối bã thức ăn không thể tự đào thải theo đường tự nhiên và có nguy cơ gây tắc ruột hoặc tổn thương dạ dày, các bác sỹ quyết định can thiệp bằng nội soi.

Ê-kíp sử dụng các dụng cụ chuyên dụng để cắt nhỏ từng phần khối bã thức ăn và lấy ra ngoài. Quá trình can thiệp đòi hỏi sự tỉ mỉ, chính xác nhằm tránh làm tổn thương niêm mạc dạ dày. Sau khi khối dị vật được xử lý hoàn toàn, người bệnh giảm rõ rệt các triệu chứng đau bụng, đầy chướng và chức năng tiêu hóa dần hồi phục.

Theo Ths.BSNT Lưu Tuấn Thành, Phó Giám đốc Trung tâm Tiêu hóa MEDLATEC, dị vật bã thức ăn trong dạ dày là tình trạng các sợi thực phẩm không được tiêu hóa hết kết dính với nhau tạo thành khối lớn.

"Nếu không được phát hiện và xử lý sớm, khối bã thức ăn có thể gây viêm loét dạ dày, xuất huyết tiêu hóa, hoại tử thành dạ dày, thậm chí gây tắc ruột cơ học - một biến chứng nguy hiểm có thể đe dọa tính mạng", bác sỹ Thành cho biết.

Theo chuyên gia, một số loại thực phẩm chứa nhiều chất xơ, chất nhựa hoặc tannin có nguy cơ tạo khối bã cao hơn, đặc biệt khi ăn lúc đói hoặc ăn với số lượng lớn. Những loại quả như hồng, sung, ổi xanh hay một số thực phẩm giàu chất xơ có thể trở thành "chất kết dính" trong môi trường axit của dạ dày, tạo điều kiện hình thành khối bã thức ăn.

Nguy cơ này càng tăng ở những người có thói quen ăn nhanh, nhai không kỹ, người cao tuổi bị giảm khả năng nhai, trẻ nhỏ hoặc người từng phẫu thuật dạ dày.

Để hạn chế nguy cơ hình thành khối bã thức ăn, các chuyên gia khuyến cáo người dân cần duy trì thói quen ăn uống khoa học.

Trong đó, nguyên tắc quan trọng nhất là ăn chậm, nhai kỹ. Việc nghiền nhỏ thức ăn ngay từ khoang miệng giúp giảm áp lực cho dạ dày và hạn chế nguy cơ các sợi thực phẩm kết dính với nhau.

Người dân cũng cần tránh ăn các loại thực phẩm giàu tannin, nhiều chất nhựa hoặc chất xơ hòa tan như hồng, sung, ổi xanh khi bụng đói. Dưới tác động của axit dạ dày, các chất này có thể kết tủa và tạo thành khối bã.

Bên cạnh đó, cần duy trì thói quen uống đủ nước, khoảng 1,5-2 lít mỗi ngày để hỗ trợ hoạt động tiêu hóa và quá trình đào thải chất cặn bã.

Đối với người cao tuổi, trẻ nhỏ, người có nhu động tiêu hóa kém hoặc từng phẫu thuật dạ dày, nên ưu tiên thức ăn mềm, dễ tiêu, chia nhỏ bữa ăn và cắt nhỏ thực phẩm trước khi chế biến.

Các bác sỹ cũng lưu ý, ngay khi xuất hiện các triệu chứng như đau vùng thượng vị kéo dài, đầy hơi, chướng bụng, buồn nôn hoặc nôn sau ăn, người dân không nên tự ý mua thuốc điều trị. Việc thăm khám sớm và nội soi tiêu hóa kịp thời có thể giúp phát hiện nguyên nhân chính xác, tránh những biến chứng nghiêm trọng do khối bã thức ăn gây ra.